Morgunblaðið - 19.06.1993, Page 10

Morgunblaðið - 19.06.1993, Page 10
10 MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 19. JUNI 1993 Sautján Edduhótel verða rekin í sumar víða um land Lífið frá 1910 leik- ið í Árbæjarsafni Morgunblaðið/Rúnar Þór Ný gistiálma SÓLBORG Steinþórsdóttir, hótelstjóri, Jón Óskarsson, oddviti Hálsahrepps, Ásvaldur Þormóðsson, í stjóm Tjama, Gísli Sigurðsson, útibússtjóri Fosshóli, Egill Gústavsson, stjórnarformaður Tjarna, og Tryggvi Guðmundsson, deildarsljóri Eddu hótelanna fyrir framan nýju álmuna á Stóra-'Ijörnum. Nýjar gistiálmur á Kirkjubæj- arklaustri og Stóru-ljörnum SAUTJÁN Edduhótel verða rekin víðs vegar um landið í sumar, en á tveimur þeirra hafa verið teknar í notkun nýbyggingar. Þá hafa umtalsverðar endurbætur verið gerðar á hótelunum undanfarin ár, víðast era komin ný rúm og herbergi, snyrtingar og veitinga- salir hafa verið enduraýjuð að stóram hluta. Á síðasta sumri voru gestir hótel- anna um 52 þúsund talsins og voru íslendingar um 38% þeirra sem er svipað hlutfall og undanfarin ár. Eddu hótelin bjóða sértilboð í sumar til þeirra sem gista fjórar nætur eða fleiri á hótelunum, en þeir býðst fímmta gistinóttin án endurgjalds og gildir þá einu hvort gist er á sama hóteiinu allar nætumar eða eina nótt á hveijum stað. Þá gista böm og unglingar frítt í herbergjum fullorð- inna og verulegur bamaafsláttur er veittur af mat. Afþreygingarmögleikar eru fjöl- margir, sundlaugar eru víða á hótei- unum eða skammt frá þeim og hafa sum þeirra einnig leikfimisali til af- nota fyrir hótelgesti. Silungsveiði, golfvellir og hestaleigur er víða einn- ig að fínna i nágrenni hótelanna. Stækkun á Kirkjubæjarklaustri Um miðjan maí síðastliðinn var formlega tekin í notkun nýbygging við hótelið á Kirkjubæjarklaustri, hún er 640 fermetrar á stærð, nokk- urs konar tengihús við þær þijár gistiálmur sem fyrir eru. Hún er á tveimur hæðum og var það neðri hæðin sem tekin var í notkun í vor. Þar er gestamóttaka, veitingasalur fyrir um 150 manns, fundarsalur og bar ásamt aðstöðu fyrir starfsfólk. Þessi nýja aðstaða opnar mikla möguleika til funda- og ráðstefnu- halds á Kirkjubæjarklaustri. Með tilkomu nýja hússins er nú boðið upp á gistingu í 36 tveggja manna herbergjum með baði og er gistingin opin allt árið, en auk þess er á sumrin hægt að bjóða 17 tveggja manna herbergi með handlaug og gistingu í svefnpokaplássi í skóla- stofum. Ný gistiálma á Stóruljörnum Nýlega var síðan tekin í notkun ný gistiálma við Edduhótelið á Stór- utjörnum, þar eru 16 tveggja manna herbergi með baði og síma svo eitt- hva sé nefnt. Þá er einnig vistleg setustofa fyrir gesti í húsinu. í ársbyijun árið 1991 var tekin ákvörðun um byggingu viðbótargist- ingar á Stórutjömum og í því skyni stofnað hlutafélagið, Tjamir hf. sem er í eigu heimamanna og Ferðaskrif- stofu Islands. Húsið er 453 fermetrar að stærð á einni hæð, bygging þess hófst í júní í fyrra og var verkinu skilað fullbúnu 17. maí síðastliðinn. Á Stórutjörnum eru nú samtals 44 gestaherbergi auk svefnpokapláss og veitingasalur fyrir um 90 manns og þá er sundlaug við hótelið. Stóru- tjarnir hafa verið vinsæll áningar- staður íslenskra ferðamanna um ára- bil og þess vænst að vinsældir aukist enn með tilkomu nýju gistiálmunnar. „FJOLSKYLDAN frá árinu 1910“ vaknar til lífsins við leik og störf í húsinu Suðurgötu 7 á Árbæjar- safni sunnudaginn 20. júní. Á heimilinu verða hjón með nýstúd- ent á framfæri og tvær dætur 13 og 9 ára. Einnig býr í húsinu frænka sem ekki hefur gengið út og vinnukona sem þrífur allt og snurfusar. Það er áhugamannaleikhópurinn Suðurgata 7 undir stjórn Þórunnar Pálsdóttur sem setur íjölskyldulífið á svið í húsinu, en Suðurgata 7 var fyrst opnuð eftir miklar og nákvæm- ar endurbætur síðasta haust. í hús- inu er að finna híbýli heldri borgara eins og þau voru um og eftir aldamót- in síðustu og gullsmíðaverkstæði sem í eru smíðaðar eftirlíkingar af skarti sem fundist hefur í Viðey. Á svæðinu verður einnig hesta- kerra sem ijölskyldan í húsinu notar óspart auk þess em gestum verður leyft að sitja í. Þá mun Daninn Thom- as Noregaard, sem er éinn kunnasti eldsmiður á Norðurlöndum vera við vinnu í safninu, en hánn hefur undan- farið haldið námskeið, þar sem hann hefur kennt eldsmíði. Noregaard ætlar að smíða ljái og ullarklippur. Aðrir hefðbundnir viðburðir verða á sínum stað á safninu, þannig er ekki ólíklegt að frúin á Suðurgötu 7 bregði sér af bæ og fari í kurteisis- heimsókn til frænku sinnar í Árbæn- um og hugsanlega bregður hún sér í messu í safnkirkjunni kl. 14. Prest- ur _er sr. Þór Hauksson. Áætlað er að þessi dagskrá standi yfir frá kl. 13-17 umræddan dag. (Fréttatilkynning) Stúlka spilar á píanó í Suðurgötu 7 á Árbæjarsafni. Almenningsvagnar bs. Nýr fram- kvæmdastjóri PÉTUR U. Fenger hefur verið ráðinn framkvæmdastjóri Al- menningsvagna bs. frá og með 18. júní nk. Umsóknir um starf framkvæmda- stjóra voru alls 41. Pétur var áður bæjarritari í Mosfellsbæ frá árinu 1986 til 1991 og síðan fjármálastjóri Álftáróss hf. frá þeim tíma. Pétur tekur við af Erni Karlssyni sem hefur gegnt starfi framkvæmda- stjóra Almenningsvagna frá upphafí, eða frá því í janúar 1991. Öm Karls- son hefur verið ráðinn framkvæmda- stjóri Viðskiptanetsins hf. 21150-21370 LARUS Þ. VALDIMARSS0N framkvæmdastjori KRISTINN SIGURJ0NSS0N. HRL. loggilturfasteignasali Nýkomnar til sölu eignir sem vekja athygli: Sérhæð - tvíbýli - nýendurbyggð Neðri hæð 3ja herb. íb. 81,8 fm nettó vestast v. Bústaðaveg. Öll eins og ný. Hiti sér, inng. sér. 40 ára húsnlán kr. 3,5 millj. 2ja herb. - lyftuhús - öll eins og ný Á 6. haeð í lyftuh. v. Kleppsveg inni við Sund nýendurbyggð 2ja herb. fb. Rúmg. sólsvalir. Fráb. útsýni. Laus strax. 40 ára húsnlán kr. 1,9 millj. Fyrir smið eða laghentan efri haeð og ris í þríbhúsi v. Mjóuhlíð. Hæðin er 3ja herb. íb. 86,4 fm. Risinu má breyta. Suðursvalir. Bílskúr 28 fm. Lyngmóar - bílskúr - útsýni Nýl. og góð 4ra herb. íb. á 2. hæð á útsýnisstað. Góður bílsk. Vin- sæll staður. Eignaskípti möguleg. Hveragerði - Reykjavík - eignaskipti Til sölu einbhús - gott timburh. um 120 fm v/Borgarheiöi í Hverag. 4 svefnh. Bílsk. m. geymslu um 30 fm. Skipti mögul. á lítilli íb. á höfuðbsv. Suðuríbúð - lyftuhús - frábært verð Stór og góð 4ra herb. íb. á 6. hæð 110,1 fm í lyftuh. v. Álftahóla. Góður bílsk. 29,3 fm. Frábært útsýni. Verð aðeins 7,7 millj. í smíðum óskast um 110 fm raðhús eða einbhús í borginni helst frágengið undir tré- verk. Traustur kaupandi. Ennfremur óskast 3ja herb. íb. af eldri gerð á 1. eða 2. hæð neðst við Hraunbæ. Opiðídag kl. 10-16. ALMENNA Fjársterkir kaupendur. Almenna fasteignasalan sf. var stof nuð 12. júlí 1944. FASTEIGNASALAW LAUGAVEG118 SÍMAR 21150-21370 fikEdlsö \sÆ Umsjónarmaður Gísli Jónsson Mörg góð nýyrði, er sem nærri má geta, að rekja til siðskipta- manna. Við eigum þeim fyrir það mikið að þakka, svo sem oft áður hefur verið drepið á hér í pistlunum. Nokkur ástæða sýnist mér til þess að álykta að hið prýðilega orð hugvekja sé smíð sr. Einars Sigurðssonar í Eydölum. Orðið kemur fyrst fyrir í prentmáli í Vísnabókinni (Hólum 1612) en hún var að stórum hluta ljóða- safn sr. Einars. Nú veit ég ekki hvort eitt- hvert erlent orð hefur verið þama fyrirmynd orðsins hug- vekja. Áð vísu dettur mér í hug latneska orðið meditatio, enda þótt við myndum nú fremur þýða það með hugleiðing. Mér er ekki ljóst hversu skýran mun hinir fyrri menn gerðu á orðun- um hugleiðing og hugvekja, en þau em þýdd með mismun- andi móti í Blöndal. Fyrsta merking í hugleiðing er þar „Betragtping“, en fyrstu merk- ingar í hugvekja „vækkende Skrift, Opbyggelsesprædiken“. Þetta er held ég í góðu samræmi við merkingarskyn manna nú. Hins er aftur að gæta, að bók sú, sem oft var nefnd „Mynsters- hugvekjur“, heitir „Hugleiðing- ar um höfuðatriði kristinnar trú- ar“. Þessar hugleiðingar voru „útgefnar á íslensku af Þorgeiri Guðmundssyni. Presti til Gló- lundar og Grashaga á Lálandi“. Þennan mann nefndi Jónas skáld „Þorgeir í lundinum góða“, og kennt hefur mér verið að Jónas Hallgrímsson og Konráð Gísla- son hafi þýtt hugleiðingarnar, þótt þeirra sé ekki við getið á titilsíðu eða í formála sr. Þor- geirs. Fræg hafa orðið upþhafs- orð bókarinnar: „Önd mín er þreytt - hvar má hún finna hvíld?“ Fylgir reyndar sögunni að þetta hafi verið dagsverk þeirra félaga úr Fjölnisliðinu. Þá er þess að geta að bókin heitir á dönsku „Betragtninger" o.s.frv. Þar er notað þetta þýsk- ættaða orð, en ekki latneskætt- aða orðið meditation. Herra Þorlákur Skúlason, eft- irmaður og dóttursonur herra Guðbrands, gaf út á Hólum (fyrst,1630) hugvekjur, kennd- ar við Þjóðveijann Johann Ger- hard (1582-1637). Hann var talinn frábær höfundur. Það mun því svo að skilja að við höfum frá því á 17. öld skilið orðið hugvekja, fyrst og fremst sem „vækkende Skrift“ í trúar- legum efnum. En ekki var Jón Sigurðsson í vafa um hvað hans mikilvægasta grein um stjórn- mál skyldi heita: „Hugvekja til íslendinga" (1848). Skólafélagi minn, Jón ísberg á Blönduósi, skrifar mér meðal annars svo: „Gamli skólabróðir. Eg þakka þér fyrir pistlana í Mbl. Eg les þá alltaf og finnst þeir fróðlegir og skemmtilegir. Eg ætla því að bera þijú atriði undir þig.“ Umsjónarmaður tölusetur nú þessi þrjú atriði til glöggvunar: 1) Fyrst segir Jón orðrétt: „í Lögbirtingablaðinu, sem út kom 21. f.m., var auglýsing um „bú- fjármark" í Eyjafirði. Eg þekki mark, fjármark, sauðíjármark, og ef til vill eru fleiri orð yfir þetta, en búfjármark hefi eg aldrei heyrt. Það virðist raunar ekki vera tekið með í íslensku orðabókinni. Hefur bú hevrt það?“ Ég var ekki viss um þetta og reyndi að kanna málið. Rétt er það, að búfjármark er ekki í orðabók Menningarsjóðs og ekki í öðrum orðabókum sem mér eru til tækar. Eigi að síður hefur orðið verið til í málinu lengi. Hjá Orðabók Háskólans fékk ég þetta dæmi úr grein í Búnaðar- ritinu 1913. Höfundur er Björn 697. þáttur Bjarnarson: „Aðal-bjargarstofn landbúnaðarmanna er búpening- urinn, sauðfé (og geitfé), naut- peningur og hross. Hundar eru auka-hjálparfénaður. Eignarskilríki búandans fyrir þessum peningi eru búfjármörk- in.“ í Lögbirtingablaðinu 21. apríl sl. er orðið búfjármark notað á sama hátt og hér. 2) Jóni þótti vont mál á Stöð 2, þegar kynnir talaði tvisvar um fótafögrustu fótleggina. Ég er sammála Jóni. Þetta er herfí- legasta hrognamál. Ég býst við að átt hafí að nefna fegurstu fæturna. 3) Þá segir Jón sögu úr sjón- varpinu. Kom þar, að í texta með kvikmynd stóð: „Styndu tvisvar ef þú heyrir til mín.“ Síðan spyr Jón hvort ég hafi séð sögnina að stynja notaða svona, en bætir því við, að sér skiljist að boðhátturinn sé rétt myndað- ur þama, „en hvað segir þú?“. Umsjónarmaður man ekki eft- ir að hafa heyrt þessa sögn í boðhætti, en hann er rétt mynd- aður í textanum, eins og Jón taldi. Sjálfsagt reyna menn í daglegu tali að sniðganga þetta, þá sjaldan þeir skipa öðrum að stynja, t.d. með því að segja: Þú skalt stynja tvisvar o.s.frv., eða eitthvað þvílíkt. Sagnir geta verið kyndugar í sjaldgæfum boðhætti, sbr. það heilræði er gamlir menn kenndu: „Snústu frá illu og ger gott.“ ★ Inghildur austan kvað: Og ofan af tindi á Tálandi stakk Trausti sér ölur og skálandi; var svo eftir smástund, eða eins og fuglsblund, inn á bar sestur á Nýja-Sjálandi. ★ Mikill litill. Hér í blaðinu var fyrir skemmstu sagt frá manni sem nefndi sig „dáleiðslumeð- ferðaraðila“.

x

Morgunblaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.