Morgunblaðið - 28.11.1998, Qupperneq 18

18 C LAUGARDAGUR 28. NÓVEMBER 1998
MORGUNBLAÐIÐ
★ súkhkkterta
FRIÐRIK undirbýr baksturinn með börnunum
sínum tveimur, Karen Ösp 6 ára og Axel Fannari
2ja ára í eldhúsinu heima í Grænugötu.
föjáf Friðrik er Akureyringur,
hann hóf matreiðslunám á
** Hótel Stefaníu en hélt svo
suður yfir heiðar og nam á Hótel
Holti. Hann lauk námi árið 1993 og
flutti aftur í heimabæ sinn í ársbyrj-
un 1994. Hefur Friðrik unnið á
helstu veitingastöðum bæjarins, en
síðustu tvö ár séð um Kaffi Kverið,
kaffihús og matsölu í verslun
Bókvals á Akureyri. í byrjun nóvem-
ber var opnaður nýr veitingastaður í
miðju Grófargili, í daglegu tali nefnt
Listagil, Karólína Restaurant, og er
Friðrik yfirmatreiðslumaður þar. Þar
eldar hann matinn fyrir opnum
tjöldum ef svo má segja, en eldhús-
ið er opið og geta gestir fylgst með
framvindu eldamennskunnar. Þjón-
ustan er frjálsleg og á Friðrik það til
að fara sjálfur með diskana á borð
gestanna, en með því segist hann
ná mun betra sambandi við þá.
Friðrik sér fram á annasaman
desembermánuð að þessu sinni,
en tvö síðustu ár hefur hann átt frí
á kvöldin og um helgar og getað
gefið sér góðan tíma til að undir-
búa jólin ásamt börnum sínum
tveimur, Karen Ösp, 6 ára, og Axel
Fannari, 2 ára. Arna Rún Magnús-
dóttir eiginkona hans er að læra til
leikskólakennara og segir Friðrik
að hún sjái reyndar um flest það
sem tengist föndri og öðru slíku,
en það sem snýr að matseld sé á
hans könnu.
Þingeyingar ómissandi
„Ég hef alltaf gert piparkökuhús
fyrir jólin og reyndar urðu þau sjö
sem ég gerði í fyrra,“ sagði Friðrik,
en þau voru flest til sýnis víða um
bæinn. „Núna eru börnin farin að
taka þátt af fullum krafti og sjá að
mestu um skreytingu þess, en ég
fylgist meira með. Smákökubakst-
ur er ekki fyrirferðamikill á heimil-
inu, „við bökum bara eina
smákökutegund, Þingeyinga, þeir
eru ómissandi," sagði hann.
Konfektgerðin er hins vegar í fyrir-
rúmi og hélt Friðrik á sínum tíma
ótal námskeið í konfektgerð, sem
húsmæður flykktust á. „Það hafa
margir áhuga á að gera konfekt og
það er siður á mörgum heimilum,
en mér fannst marsipanið vera
allsráðandi, svo ég tók mig til að
útfærði nokkrar uppskriftir, gerði
þær einfaldari og fjölbreyttari
þannig að það er á flestra færi að
gera þær. Líkiega hafa þessi nám-
skeið verið svo vinsæl þess
vegna,“ sagði Friðrik.
Reykt grísalæri
Á aðfangadagskvöld er ávallt
reykt grísalæri á heimili Friðriks og
Örnu. „Ég finn mér gott læri sem
ég læt reykja fyrir mig og úrbeina
það svo sjálfur. Með því hef ég
m.a. rauðkál sem ég útbý, en ég
borða aldrei rauðkál nema á jólun-
um,“ sagði Friðrik, sem einnig
heldur í þá hefð sem til varð fyrir
mörgum árum að bjóða upp á
plokkfisk á Þorláksmessu. Við sér-
staka hrifiningu barnanna.
Þá er líka hefð í fjölskyldunni að
koma saman og búa til laufabrauð
og þá reynt að finna tíma sem
hentar til þess. Laufabrauðið er
gert á heimili tengdaforeldranna og
að jafnaði eru gerðar upp undir eitt
þúsund kökur. „Við tökum svona
um 200 kökur og þær klárast
alltaf."
Friðrik býður upp á uppskrift af
fylltri gæs, en hana eldar hann í
boði sem haldið er milli jóla og nýj-
PIPARKÖKUHUSIN
hm iirðu sjo i jyrra
árs. „Þá hittumst við æskufélag-
arnir og eldum, þetta eru svona
hálfgerð litlu jól hjá okkur, hver og
einn eldar sinn rétt og ber á borð.
Þetta eru mjög skemmtilegar
stundir."
Fyllt/jœs með muMlí
eyksmtí o/j calvaios-sósu
(fýrir fjóra)
1 gæs 1.200-1.500 g (reytt og sviðin)
kryddblanda:
_____________'/2 tsk. kanill_________
_____________1 msk. sykur____________
__________1/2 tsk. hvítur pipar______
1 msk. salt
fylling :
1 bolli þurrkuð epli (söxuð)
1 bolli þurrkaðar apríkósur (saxaðar)
1/2 bolli valhnetur (saxaðar)
________14 bolli möndluspænir________
1A bolli heslihnetur (saxaðar)
_________/2 bolli calvados-líkjör____
1 tsk. kanilsykur
Öllu blandað saman og geymt í kæli-
skáp yfir nótt, gæsin er fyllt að % og
saumað fyrir, krydduð með blöndunni
og henni nuddað vel inn í vöðvann.
Steikið gæsina í 150° C heitum ofni
í tvo og hálfan til þrjá og hálfan tíma
allt eftir gæs og ofni.
Sósa
Háls, afskurður og lifur (eða
________það sem gæsinni fylgir)______
_________3-4 einiber (þurrkuð)_______
__________1 tsk. kryddblanda_________
2 msk. söxuð þurrkuð epli
2 msk. saxaður laukur
1 lárviðarlauf stöðugt í þar til hann er orðinn að
1 tsk. kjúklingakraftur karamellu, setjið rauðkálið út í pottinn ásamt vatni, ediki og kryddið með kanil og negul. Sjóðið rauðkálið við væga suðu í 45 mínútur undir loki og
1 dl calvados
/2 dl eplaedik
1 msk. hunang takið þá pottinn af hita og látið standa í u.þ.b. klukkustund. Þetta rauðkál hentar jafn vel heitt og kalt, einnig með nýjum og reyktum grís,
150 g lint smjör
1 I vatn
Brúnið háls, afskurð og lifur ásamt lauk og eplum i 50 g af smjöri, krydd- ið með blöndunni, einiberjunum, kraftinum og lárviðarlaufinu áður en vatninu er hellt yfir og þetta allt soðið saman við vægan hita í 30 mínútur. Sigtið soðið og hellið reglulega yfir hangikjöti, rjúpu og annarri villibráð. Eplasalat græn epli
flórsykur (eftir smekk)
3 dl þeyttur rjómi
gæsina það sem eftir er af steiking- unni. Takið gæsina út, færið á fat og lát- ið standa undir álpappír á meðan sósan er gerð. Skafið alla steikarskóf úr skúffuni og sigtið soðið í gegnum síudúk eða mjög fínt sigti, látið suð- una koma upp, blandið calvados, ediki og hunangi út í og sjóðið áfram í skamma stund, þykkið með sósu- jafnara smakkið til með kjúklinga- krafti og kryddblöndunni, takið pott- inn af hellunni og klárið með því að hræra afganginum af smjörinu sam- an við. grand marnier (eftir smekk)
1/2 stilkur sellerí
Þeytið rjómann og blandið flórsykri og líkjörnum saman við. Skrælið eplin og saxið smátt ásamt selleríinu og blandið út í rjómablönduna.

súkhkkterta meó „Ama- rettó" ofl kaníl-mousse
Rauðkál
300 g ferskt rauðkál (saxað smátt eða rifið) (fynr 10-12) botn:
3-4 sneiðar beikon (smátt saxað) 5 egg
/2 laukur (saxaður) 21/2 dl sykur
1/2 rautt epli (saxað) 11/2 dl hveiti
100 g púðursykur 11/2 dl kartöflumjöl
1 dl rauðvínsedik 11/2 tsk. lyftiduft
1/2 tsk. negull /2 tsk. vanillusykur
/2 tsk. kanill 4 msk. kakó
11/2 dl vatn Eggin og sykurinn eru þeytt vel sam- an þannig að þau verði vel loftkennd,
1 msk. smjör
Léttsteikið laukinn og eplið í smjörinu og bætið beikoni út í um leið og lauk- urinn er orðinn meir. Þegar beikonið er byrjað að brúnast er púðursykrin- um blandað saman við og hrært þá er þurrefnunum blandað saman við, varist að þeyta ekki of mikið eftir að þau eru komin út í, þá á botninn það til að verða of þéttur. Setjið deig- ið í vel smurt springform (23 cm) og bakið í 15 til 20 mín. við 175° C og
3 msk. amaretto
3-5 msk. sykur
I/2 tsk. kanill
Allt soðið saman þar til sykurinn hefur
leyst upp, þá er sírópið kælt og neðri
botninn vættur vel með því.
Amarettó-mousse:
200 g suðusúkkulaði
10 g smjör
2 dl rjómi þeyttur
1 egg
3 matarlímsblöð
3 msk. Amarettó
80-100 g möndluflögur ristaðar
1 tsk. kanill
Bræðið súkkulaðið og smjörið yfir
vatnsbaði við vægan hita, takið af hit-
anum og blandið egginu út í, bræðið
matarlímið í amarettóinu og hellið
varlega saman við súkkulaðiblönduna
sem siðan er sett saman við rjómann
og blandað varlega saman áður en
möndlunum er bætt út í og fyllingunni
hellt yfir botninn. Hinn botninn settur
ofan á og kakan kæld vel í eina til
tvær klukkustundir. Bræðið þá 3-4
msk. af apríkósumarmelaði og
penslið efri botninn með því áður en
kakan er hjúpuð.
Súkkulaðihjúpur:
_______________1 dl rjómi_____________
_____________1 msk. smjör_____________
_________250 g suðusúkkulaði__________
örlítið salt
Hitið rjómann og smjörið að suðu,
takið þá af hita og bætið söxuðu
súkkulaðinu út i ásamt saltinu og
hrærið stöðugt í þangað til súkkulað-
ið er bráðnað (súkkulaðið þarf að
vera saxað og verður að fara út í
rjómann um leið og hann er tekinn af
hitanum). Takið kökuna úr spring-
forminu og setjið á grind með bakka
undir og hellið hjúpnum yfir þannig
að hann þeki kökuna vel, þá er kakan
kæld í klukkustund áður en hún er
skreytt og borin fram.
Æskuvinir
Friðriks V.
Karlssonar
matreiðslu-
manns á
Akureyri
koma saman
milli jóla og
nýjárs og eiga
góða stund sam-
an, allir elda ein-
hvern rétt og bera á
borð. Friðrik hefur
alltaf boðið upp á fyllta
gæs sem félagarnir
kunna vel að meta.
Morgunblaðið/Kristján
SÚKKULAÐIKAKA með Amarettó
og kanilmousse.
vægan blástur. Kælið botninn vel,
helst yfir nótt, áður en hann er skor-
inn í tvennt eftir endilöngu og helm-
ingurinn settur aftur í springformið
vættur og fyllingin sett í.
Síróp til að væta botninn:
11/2 dl sterkt kaffi