Dagblaðið Vísir - DV - 02.06.1986, Blaðsíða 14

Dagblaðið Vísir - DV - 02.06.1986, Blaðsíða 14
14 DV. MANUDAGUR 2. JÚNÍ 1986. Útgáfufélag: FRJÁLS FJÖLMIÐLUN HF. Stjórnarformaður og útgáfustjóri: SVEINN R. EYJÓLFSSON Framkvæmdastjórí og útgáfustjóri: HÖRÐUR EINARSSON Ritstjórar: JÓNAS KRISTjANSSON og ELLERT B. SCHRAM Aðstoðarritstjórar: HAUKUR HELGASON óg ELÍAS SNÆLAND JÓNSSON Fréttastjórar: JÚNAS HARALDSSON og OSKAR MAGNÚSSON Auglýsingastjórar: PALL STEFANSSON og INGOLFUR P. STEINSSON Ritstjóm, skrifstofur, auglýsingar, smáauglýsingar, blaðaafgreiðsla, áskrift, ÞVERHOLTI 11, SlMI 27022 Setning, umbrot, mynda- og plötugerð: HILMIR HF„ ÞVERHOLTI 11 Prentun: ARVAKUR HF. - Askriftarverð á mánuði 450 kr. Verð í lausasölu virka daga 45 kr. - Helgarblað 50 kr. Sveiflur í kosningunum Þegar spurt er um sigurvegara sveitarstjórnarkosn- inganna, verður að hafa í huga, að staðbundnar ástæður ráða víða úrslitunum í einstökum sveitarfélögum. Þó má draga nokkrar ályktanir af sveiflunum í landinu sem heild. Þá kemur í ljós, að Alþýðuflokkurinn hefur sigr- að á landsmælikvarða. Flokkurinn hefur aukið fylgi sitt frá síðustu sveitarstjórnarkosningum um nálægt fimm prósentustig, sem er mikið. Þetta þýðir, að Al- þýðuflokkurinn er í sókn á landinu. Víða var fylgis- aukning flokksins mikil, en ekki má gleyma, að Alþýðufiokkurinn fór illa út úr kosningunum 1982 og tapaði þá miklu. Formaður Alþýðufiokksins, Jón Bald- vin Hannibalsson, getur á þessum grundvelli sagt, að hinn nýi stíll hans hafi borið árangur. Þó er fylgisaukn- ing fiokksins mest í Reykjaneskjördæmi, þar sem Kjartan Jóhannsson, sem Jón Baldvin felldi úr for- mennsku, er helzti oddviti alþýðuflokksmanna. Jafn- framt fer Alþýðuflokkurinn tiltölulega illa út úr kosningunum í Reykjavík, kjördæmi formannsins, þar sem eiginkona hans var í baráttusæti. Annar sigurvegari kosninganna er Alþýðubandalag- ið, sem bætir við sig um tveimur prósentustigum á landsmælikvarða og kemur vel frá Reykjavík. Nú vakn- ar því sú spurning, hvort kosningarnar séu vantraust á ríkisstjórnina, þar sem flokkar í stjómarandstöðu vinna á. Svarið er, að svo er ekki, sé betur að gáð. Fylgi stjórnarflokkanna er enn dágóður meirihluti þeirra, sem kusu. í mesta lagi væri unnt að draga þær ályktanir af þessum kosningum, að stjórnarflokkarnir gætu tapað örfáum þingsætum, yrði fljótlega kosið til þings. Ekki má gleyma, að enn einn sigurvegari kosning- anna er Davíð Oddsson borgarstjóri. Sjálfstæðisfiokkur- inn jók fylgi sitt í Reykjavík og hefur yfirgnæfandi meirihluta í borgarstjórn. Þar sem mikill munur er á fylgisaukningu Alþýðuflokks í Reykjavík og annars staðar, verður sú ályktun dregin, að ýmsir kjósendur Alþýðuflokks í þingkosningum hafi kosið Sjálfstæðis- flokkinn í borgarstjórnarkosningunum. Svipað gildir um aðra lista, nema þá helzt Alþýðubandalagið. Skoð- anakönnun DV hafði einnig sýnt, að svona færi. DV hafði í skoðanakönnun viku fyrir kosningarnar sýnt í skýrum dráttum, hvemig færi í Reykjavík. Ef borgarfulltrúar hefðu verið valdir í hlutfalli við fylgi listanna samkvæmt þeirri skoðanakönnun, hefði Sjálf- stæðisflokkur fengið 10, Alþýðubandalagið 3, Alþýðu- flokkur einn og Kvennalistinn einn. Skoðanakönnunin sýndi einnig, að Framsókn skorti lítið á að fá einn mann og fella tíunda mann Sjálfstæðisfokksins. Það gerðist. Þarna munar litlu á skoðanakönnun og úrslit- um, þótt auðvitað verði fylgissveiflur síðustu vikuna fyrir kosningar. Ekki er unnt að ætlazt til, að skoðana- könnun geri betur. DV hefur gefið kjósendum upplýsingar um stöðuna í Reykjavík með öðrum hætti. Tekið var meðaltal af svörum fólks í kosningagetraun blaðsins. Meðaltalið var þannig, að Sjálfstæðisflokkurinn fengi átta fulltrúa, Alþýðubandalagið þrjá, Alþýðuflokkur tvo, Kvennalist- inn einn og Framsókn einn. Jafnframt var sagt frá, að litlu munaði samkvæmt þessari spá, að Sjálfstæðis- flokkurinn fengi níu menn en Alþýðuflokkurinn aðeins einn, eins og varð. Þessi talning gaf Reykvíkingum því mjög góða hugmynd um, hvernig leikar stæðu. Haukur Helgason. Ellert og samhengið Því verður trúlega aldrei neitað að stofhun Dagblaðsins hér um arið breytti miklu í íslenskri blaða- mennsku og þjóðfélagsumræðu. Flestum er kunn saga blaðsins og hvernig það varð til, deilur ritstjóra og ritstjórnar við eigendur gamla Vísis um frelsi til að stunda heiðar- lega og „frjélsa" blaðamennsku. Nokkrir blaðamenn og Jónas Kristj- ánsson rítstjóri rifu sig lausa, fengu fleiri í lið með sér og stofnuðu blað- ið með mikilli þátttöku hins almenna borgara. Skrif Jónasar voru umdeild og vöktu athygli og tök blaðanna á fréttum þóttu nýnæmi. Lykilatriðið var þá aðgangur stjórnmálamanna úr öllum flokkum að blaðinu með greinaskrifum. Dagblaðið rauf á þann hátt einokun flokksblaðanna á stjórnmálaumræðunni. Hinu mega menn ekki gleyma að Dagblaðstihaunin fór út um þúfur og blaðið var lagt niður. Það er kap- ítuli út af fyrir sig en segir þó alla söguna um afdrif blaðsins og sér- staklega þann metnað sem eigendur þess höfðu fyrir hönd blaðsins. Eftir leynilegar viðræður við eigendur Vísis - gömlu andstæðingana - höfðu peningarnir lokaorðið, þrátt fyrir allar yfirlýsingarnar um „frjálsa" blaðamennsku. Á einni nóttu voru Vísir og Dagblaðið sam- einuð - að flestum starfemönnum og jafnvel stjórnendum blaðanna for- spurðum. Til varð sérkennilegur bastarður í íslenskri blaðamennsku sem enn hefur ekki tekist að marka sér bás enda er það sennilega ekki ætlunin. Blaðið er gefið út svo lengi sem það selst og megintakmarkið er að selja blaðið með öllum þeim tilslökunum sem þá verður að gera til þess að styggja ekki stóra auglýsendur og áhrifamenn í þjóðfélaginu. Það er í þessu ljósi sem menn verða að lesa grein Ellerts B. Schram, rit- stjóra DV, á laugardaginn var um Hafskipsmálið. DV og Hafskip Hér er tekið undir þá skoðun að kannski sé ekki rétt að kenna Sjálf- stæðisflokknum í heild um Hafskips- málið. Auðvitað verður aldrei litið framhjá þeirri staðreynd að nokkrir þeirra, sem nú hafa komist undir manna hendur vegna gruns um stór- fellt fjármálamisferli, hafa gegnt trúnaðarstörfum fyrir Sjálfstæðis- flokkinn og verið málsvarar hans. Sums staðar hefur þeim verið hamp- að sem sérstökum dæmum fyrir þær hugsjónir sem flokkurinn berðist fyrir. En það var fyrir Hafskipsmál- ið. En það er mjög erfitt að draga skýr mörk á milli DV og Hafskips og því verðum við áhorfendur að enn einu niðurlægingartímabilinu í sögu DV og forvera þess. Skýringuna* er að finna í því að tveir stærstu hlut- hafar og stjórnendur DV, Sveinn R. Eyjólfsson og Hörður Einarsson, framkvæmdastjórar og skuggarit- stjórar, eru jafnframt tveir atkvæða- mestu menn innan Hafskips og eiga þar mikilla hagsmuna að gæta. Sláandi dæmi um meðhöndlun DV á Hafskipsmálinu er að finna í frétt- um á útsíðu á laugardaginn var: þar heita ákæruatriði á hendur sak- borningum „grófar ásakanir". Ellert kennir okkur hinum Hér er tekið undir þá almennu fordæmingu sem fram hefur komið á fréttaflutning sjónvarpsins af Haf- skipsmálinu þegar sakborningar komu í Sakadóm. Þar hefði vissulega mátt sýna stillingu. En á það er einn- ig bent hér að enginn annar fjölmið- ill í landinu hefur verið iðnari við að notfæra sér mannlegan breysk- leika og hörmungar en DV. Hvergi hafa fleiri gróusögur verið bornar á borð fyrir almenning en þar, hvergi hafa fleiri fyrirsagnir með spurning- armerkjum fyrir aftan verið birtar - einkenni á slappri og metnaðarlítilli blaðamennsku. Og DV hefur riðið á vaðið í myndbirtingum af ógæfu- fólki, slysum og hörmungum, langt út fyrir það sem sæmandi hefur tal- ist hingað til. KjaHarinn Helgi Pétursson blaöafulltrúi Sambandsins Það kemur því úr hörðustu átt þegar DV-ritstjórinn Ellert B. Schram reynir að leggja mönnum lífsreglurnar í stórundarlegri grein í laugardagsblaði sínu. Þar ítrekar hanri margoft að ekki megi dæma menn fyrr en þeir hafi verið fundnir sekir, að myndbirtingar séu óþarfar og fjölmiðlar hafi í tilviki Hafskips- manna verið að velta sér upp úr ógæfu fólks og fjölskyldna þeirra. Hafskipsmálið sé í raun ógæfa, harmleikur jafnvel, sem nokkrir góðborgarar hafi leiðst út í fyrir til- rið á stjórnendur Hafskips. Og öll höfum við heyrt merkar yfirlýsingar vararannsóknarlögreglustjóra um gang rannsóknarinnar og til hvers hún virðist leiða. Ellert skammar sjónvarpið fyrir að birta mynd af Hafskipsmönnum þrisvar. Og hann spyr: „Höfðu þessir menn drepið fólk, selt heróín eða önnur eiturlyf? Höfðu þeir stjórnað glæpahringum, vændishúsum eða fjárplógsstarfsemi í undirheimum?" Nú spyrjum við samvinnumenn og aðrir almennir borgarar í landinu: Hvað réð myndbirtingu DV af Er- lendi Einarssyni, forstjóra Sam- bandsins, þar sem hann kom úr réttarsal fyrir skömmu? Af hverju var þessi mynd birt enn á ný skömmu síðar, þá sem myndskreyting við ein- hverja rætnustu grein í DV um málefni Sambandsins sem menn hafa séð þar lengi og eru þeir þó ýmsu vanir? Hafði Erlendur drepið mann, selt heróín eða önnur eiturlyf? Hafði hann stjórnað glæpahringum, vænd- ishúsum eða fjárplógsstarfsemi í undirheimum? Eigum við von á betrun? Ellert segir í grein sinni: „Hér er aðeins verið að hvetja almenning, stjórnmálamenn og fjölmiðla til þess að fara sér hægt í sleggjudómum og hvatvísi." Ellert B. Schram má heldur betur taka við sér ef hann ætlar að snúa við blaðinu gagnvart Sambandinu og samvinnumönnum í þessu landi. Grein Dagfara um Erlend Einarsson og Sambandið fyrir skömmu var svo yfirfull af sleggjudómum og almenn- um ruddaskap að það má teljast furðulegt að sami maðurinn og ber ábyrgð á þeirri grein skuli svo koma fram og biðja menn að fara sér hægt gagnvart þeim sem hugsanlega hafa gerst brotlegir í Hafskipsmálinu. Það viljum við öll gera. Það er Haf- skipsmönnum lán í óláni nú að þeir eru tengdir DV Guð hjálpi mönnun- „Hér er tekið undir þá skoðun að kannski sé ekki rétt að kenna Sjálfstæðisflokknum í heild um Hafskipsmálið." viljun. „Eftir ævintýralega áhættu í siglingum milli Evrópu og Amerfku; eftir örvæntingarfullar tilraunir til þess að bjarga fyrirtækinu frá hruni; eftir hatrammar pólitískar deilur, kom að því á liðnum vetri að Haf- skip var lýst gjaldþrota. Hundruð starfsmanna misstu atvinnu sína, eigendur töpuðu eignarhlut sínum, Útvegsbankinn tapaði hundruðum milljóna króna í lánveitingum og ótölulegar fjöldi lánardrottna tapar væntanlega kröfum sínum í búið," segir Ellert B. Schram. En svo kemst hann að þeirri geð- klofalegu niðurstöðu að svonefnt kaffibaunamál Sambandsins og Haf- skipsmálið séu sömu ættar! Þarna eru svo alvarlegar falsanir á ferðinni að samvinnumönnum, sem lengi hafa þurft að sitja undir óhróðri og lygum DV og fyrirrenn- ara þess, fallast næstum hendur. Ekkert tengir þessi tvö mál saman. Það sést best á lýsingu Ellerts sjálfs á endalokum og afdrifum Hafskips og starfsmanna þess. Við þekkjum öll þær ákærur sem bornar hafa ve- um hefðu þeir talist til pólitískra andstæðinga eigenda og ritstjóra DV. Að lokum rifjar Ellert B. Schram upp Geirfinnsmálið og það að fjórir menn sátu saklausir í gæsluvarð- haldi mánuðum saman vegna ljúg- vitna. Man Ellert B. Schram hvaða tvö blöð það voru sem veltu sér hvað mest upp úr því máli og hefur hann nokkurn tíma velt því fyrir sér hvaða áhrif fréttaflutningur blaðanna tveggja og greinaskrif hafði á gang rannsóknarinnar? Man hann hverjir það voru sem töldu að Ólafur Jó- hannesson, þáverandi dómsmálaráð- herra og formaður Framsóknar- flokksins, jafnvel flokkurinn allur, væru potturinn og pannan í því máli og í vitorði með smákrimmum og morðingjum? „Það mál á að kenna okkur að fara varlega í fordæmingunni," segir Ellert B. Schram. Hann hefur ekkert lært. Helgi Pétursson

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.