Morgunblaðið - 29.07.2007, Side 30

ferðafélag íslands
30 SUNNUDAGUR 29. JÚLÍ 2007 MORGUNBLAÐIÐ
Á ferð um hálendi og óbyggðir er allajafna
komið reglulega að ám sem þarf að kom-
ast yfir. Oft eru vöðin nokkuð augljós en
gott er að hafa nokkra þætti í huga hvort
sem farið er yfir ána akandi, ríðandi, hjól-
andi eða gangandi.
Ef vað er tvísýnt er best að kanna fyrst
hversu djúpt það er með sérstökum vaðs-
taf sem stungið er í ána. Síðan er hægt að
feta sig áfram eftir vaðinu. Ef hægt er að
komast gangandi yfir þá er hægt að kom-
ast yfir akandi án þess að stefna bíl eða
farþegum í hættu. Hér reynir þó mest á
dómgreind manna um að leggja ekki í ár
ef straumþyngd og vatnsmagn er það mik-
ið að það getur gripið þann með sér sem
kannar vaðið.
Ef ekið er yfir vað er meginregla að
keyra niður með straumi, ekki of hratt og
ekki of hægt. Best er að aka á sama hraða
og áin rennur þannig að hvorki ryðji bíll-
inn frá sér miklu vatni og né brjóti of mik-
ið á bílnum. Gott er að aka niður og með-
fram broti árinnar. Stundum þarf að
sveigja upp með brotinu þegar bíllinn
nálgast bakkann á móti.
Algengt er að menn kjósi að aka stystu
leið beint yfir ár þar sem stundum virðist
lygnara. Slíkt er oft varhugavert þar sem
lygnan er oft dýpri og þar leynast jafnvel
djúpir hylir sem bílar geta sokkið í.
Alrangt er að keyra á miklum hraða yfir
ár því það stóreykur líkur á skemmdum á
vélum eða öðru tjóni. Að keyra hægt en þó
ákveðið er því góð regla. Ef bifreiðin
stöðvast í ánni er mikilvægt að bakka um
leið því ekki þarf að stöðvast í nema stutt-
an tíma í straumþungum ám til að byrji að
grafa undan bílnum og þá er ekki hægt að
losa hann nema með aðstoð. Rétt er að
ítreka að betra er að snúa frá vaði en að
leggja í óvissu. Einnig er gott að bíða eftir
eða fylgjast með umferð annarra og óráð-
legt er að ferðast á einum bíl um ár og
vöð.
Öldusel Ár og vöð eru reglulega á vegi
þeirra sem ferðast um hálendið.
Ár og vöð
Nú þegar mesta ferðahelgi ársins er fram-
undan er gott fyrir alla ferðamenn að huga
vel að undirbúningi og skipulagi ferðalagsins.
Góður undirbúningur eykur ánægju og ör-
yggi ferðamanna. Búnaður þarf að vera rétt
valinn með tilliti til ferðar, matur, fatnaður
og viðlegubúnaður.
Kort, áttaviti og GPS
Í hverri ferð er gott að hafa með sér landa-
kort. Það bæði vísar veg og veitir upplýsingar
um náttúru og örnefni. Áttaviti er gott tæki
til að hafa meðferðis ef brugðið er út af al-
faraleið. GPS-tæki er einnig frábært tæki sem
sífellt fleiri eiga en þá er vitaskuld mikilvægt
að kunna á tækið og hafa með sér aukaraf-
hlöður. Orkulaust GPS-tæki gerir lítið gagn.
Góða skapið og tillitssemi
Af mörgum mikilvægum þáttum í hverju
ferðalagi er kannski mikilvægast að hafa
góða skapið með í för sem og að sýna tillits-
semi og þolinmæði. Um leið og tillitssemin
víkur og þolinmæðin þrýtur fýkur ánægjan af
ferðalaginu yfirleitt út um gluggann.
Góður undirbún-
ingur eykur ánægju
Mesta ferðahelgi ársins er nú fram-
undan. Þá streyma landsmenn í ferða-
lag; í útilegu, í bústaðinn, á útihátíðir,
skemmtanir eða taka þátt í skipu-
lagðri útivistarferð. Af mörgu er að
taka og fjölbreytileikinn í afþreyingu
er sífellt að aukast. Hestamennska,
siglingar, kajakferðir, veiðimennska
af öllu tagi, jeppaferðir, mótorkross,
gönguferðir og fjallgöngur, svo eitt-
hvað sé nefnt.
Gönguferðir um óbyggðir landsins
njóta sívaxandi vinsælda og um versl-
unarmannahelgina býður Ferðafélag
Íslands upp á gönguferðir um tvær af
perlum íslenskrar náttúru; Þjórsárver
og Langasjó.
Fræðsla um gróðurfar
Í sex daga sumarleyfisferð sem
hefst 1. ágúst er lagt af stað í göngu-
ferð um Þjórsárver frá Setrinu, skála
jeppamanna. Göngumanna býður æv-
intýraheimur þar sem öslað er
yfir jökulkvíslar og votlendi í
einstakri gróðurvin undir jökli.
María Dögg Tryggvadóttir
mun leiða för og Rannveig
Thoroddsen grasafræðingur
fræðir þátttakendur um gróðurfarið.
Sagan er ekki langt undan. Fjalla
Eyvindur og Halla bjuggu á svæðinu
um nokkuð langan tíma og sluppu í
eitt skipti af mörgum á flótta á æv-
intýralegan hátt upp í jökul undan yf-
irvaldinu. Djúp kyrrðin í íslenskri
náttúru gerist vart meiri en þarna
undir Hofsjökli. Kyrrð og frelsi sem
grípur hvern þann sem ferðast um
svæðið, öræfakyrrð og óbyggðafrelsi.
Kannski eitthvað það verðmætasta í
náttúruauðlindum landsins.
Bakpokaferð
Í þessari gönguferð er ferðast með
allt á bakinu, allan mat og við-
legubúnað. Þá er mikilvægt að raða
rétt í bakpokann og að þessu sinni
verða ýmiss dagleg þægindi að fá að
vera eftir heima. Þurrmatur er tekinn
með í stað grillkjöts, lítill prímus hitar
upp kaffi, te eða heitar súpur, og fatn-
aður valinn til að verja gegn vindi og
bleytu. Lítið og létt göngutjald
er sett í bakpokann, ein dýna
og svefnpoki. Allur farangur
og vistir til sex daga verða því
ekki þyngri en um 20 kg. Í bak-
pokaferðum er góð regla að
þyngd bakpoka sé ekki meiri
en 25% af þyngd göngumanns-
ins. Víst er að þátttakendur í
þessari ferð munu koma heim
með nýja upplifun og reynslu
eftir einstaka nálgun við nátt-
úru, sjálfan sig og kannski upp-
runa.
Tjaldbúðir og dagsgöngur
Í fjögurra daga sumarleyf-
isferð sem hefst 3. ágúst er
Langisjór sóttur heim. Undir
öðrum jökli býr ægifagurt vatn
í heillandi umhverfi. Ekið er í
gegn um Landmannalaugar,
upp að vatninu og þar áfram
upp á Breiðbak
þar sem víð-
áttumikið útsýni
blasir við og
gönguferðin
hefst. Slegið
verður upp tjaldbúðum vest-
norðan við vatnið og farið í
dagsgöngur þaðan, bæði upp að
jökli, að útfalli vatnsins og upp
á Fögrufjöll.
Helga Garðarsdóttir leiðir
för og fræðir þátttakendur um
svæðið. Við djúpt og blátt vatn-
ið, sem nýtur sín best í lygnu og
stillu veðri þegar náttúran end-
urspeglast á sléttum vatnsflet-
inum, er lítið annað hægt en að
anda í takt við djúpa þögnina.
Þorvaldur Thoroddsen kann-
aði svæðið fyrstur manna 1889
og gaf vatninu nafnið Langi-
sjór. Á lokadegi er síðan siglt
eftir vatninu til baka að suður-
enda þess, bæði með menn og
vistir, þar sem ferðin endar með
gönguferð á Sveinstind sem
vakir alla daga í yfir þessu fal-
lega vatni, sem er eitt af fallegri
vötnum landsins.
Morgunblaðið/RAX
Gönguferðir um perlur lands-
ins, Langasjó og Þjórsárver
Tign Göngumenn á leið um Fögrufjöll, Sveinstindur í baksýn.
Þjórsárver Ferðalanga bíður ævintýraheimur þar sem þeir ösla yfir jökulkvíslar og votlandi í einstakri gróðurvin undir jökli.
Langisjór Sjórinn er blár og fagur og lítið annað að gera en að anda
í takt við djúpa kyrrðina.
Ævintýraleg
upplifun um
verslunar-
mannahelgi
Bætt aðstaða og stöðug uppbygging er mikilvæg öllum ferðamönnum
sem ferðast um hálendi landsins og óbyggðir. Í því tilliti er þó mik-
ilvægt að uppbyggingin sé með hófsamlegum hætti og öll mann-
virkjagerð sé í lágmarki og falli að náttúrunni eins og kostur er. Það er
í það minnsta stefna Ferðafélags Íslands sem hefur unnið að uppbygg-
ingu aðstöðu fyrir ferðamenn á hálendinu í áttatíu ár. Nú hafa verið
sett upp ný kamarhús við skála félagsins á Hlöðuvöllum og við Einifell
neðan við Hagavatn. Þar standa lítil sæluhús af eldri gerðinni, sjálfbær
með tiltölulega frumstæðri aðstöðu en engu að síður vinaleg og veita
skjól og aðstöðu til að elda og hvílast. Við Einifell Skammt neðan við Hagavatn er komin góð aðstaða.
Ný kamarhús við Haga-
vatn og Hlöðuvelli