Sagnir - 01.04.1980, Blaðsíða 3

Sagnir - 01.04.1980, Blaðsíða 3
0 Helgi Skúli Kjartartansson af hverju til Sagnfræðl sera sjálfstæð rannsóknargrein held ég sé með- al þess menningarlega munaðar sem tíðkast meðal vor, að nokkru leyti af hefð eða vana og mörgum til nokkurs yndis- auka, en varla til neinna á- þreifanlegra nytsemda eða bóta fyrir fólk eða þjóðfélag. Ég held það sé erfitt að sýna fólki fram á að því sé* hollt eða þarflegt að hafa á- huga á sögu, en svo vill til að margir hafa hann sarat. Sá ahugi á sér marggreinÖar rætur. Að nokkru leyti er hann arftek- ið menningargóss eða sprottinn af kynnum við sagnaritun fyrri kynslóðar, en þó er hann ekki siður vaxinn úr samtíðinni sjálfri. Þar eru hvarvetna heimildir og leifar sögunnar sem kalla á skýringar, og hvað eina sem athygli þykir vert í samtíðinni vekur áhuga á því í fortíðinni sem líkt er eða ó- likt eða tengt þróunartengslum; loks er söguáhugi ein leið til að flýja samtímann. Þessi áhugi er sera sagt stað- reynd. Svo vill ennfremur til, að í menningu vorri er landlæg virðing fyrir sannindum umfram heilaspuna; enn fremur mjög ákveðnar hugmyndir um það hversu komast megi að sem traustastri þekkingu og trú- verðugustura skilningi á hlut- unum, nefnilega með sérhæfðu rannsóknarstarfi af því tæi sem kallað er vísindalegt eða fræði- legt og lýtur of margvíslegum aðferðar- eða leikreglum til að þær verði ræddar hér. Það er því ekki einungis arftekin upp- ákoraa, heldur næsta eðlileg niðurstaða, að söguáhuganum fylgi sagnfræðirannsóknir, svo að söguþekkingunni verði hald- ið í einhverju skikkanlegu sam- ræmi við hugsunarhátt, áhuga- mál.og tiltækar upplýsingar á hverjum tíma; annars yrði hún blöskranleg frá því sjónarmiði sannleiksástar og vísindahyggju sem menning vor játast undir. En ef söguáhuginn hjaðnaði nú og með honum sagnfræðin? Eða sögurannsóknir legðust nið- ur svo að menn notuðust enn meir en nú" við úreltar hug- rayndir og illa grundaðar ura for- tíðina? Eða hver eru hin raun- verulegu áhrif sagnfræði og sagnaritunar út fyrir sín eigin vébönd; eru þau kannski veruleg og gagnleg^og jafnvel hin eina og sanna réttlæting fræðigrein- arinnar? Vissulega er saga og sagn- fræði notuð í margvíslegu skyni, sjálfsagt bæði til gagns og ó- gagns eins og gengur, og er þá umhugsunarvert hvort gagnið um- fram ógagnið réttlæti erfiðið sem til sagnfræðinnar gengur. Það er a.m.k. augljóst af starfi sagnfræðinga að það er unnið eins og þekkingin hafi gildi í sjálfri sér; þeir rétt- læta_sjaldan verkefnaval sitt né rökstyðja niðurstöður með
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88

x

Sagnir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Sagnir
https://timarit.is/publication/1025

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.