Bændablaðið - 02.11.2017, Blaðsíða 44
44 Bændablaðið | Fimmtudagur 2. nóvember 2017
Nordisk Byggträff nefnist
ráðstefna þar sem hlutlausir
bygginga- og bútækniráðunautar
af öllum Norðurlöndunum
(aðallega frá fyrirtækjum í eigu
bænda) koma árlega saman til
skrafs og ráðagerða, bera saman
bækur sínar og efla samskipti sín
á milli. Þau lönd sem eiga aðild
að þessum félagsskap eru Ísland,
Danmörk, Svíþjóð, Noregur,
Færeyjar og Finnland. Fyrir ári
var ráðstefnan haldin á Íslandi og
nú var röðin komin að Finnlandi
að taka við stafnum af okkur.
Ráðstefnan fór fram dagana 6.–8.
september á vesturströnd Finnlands,
nánar tiltekið í sveitunum í kringum
Vaasa.
Dagskrá miðvikudagsins hófst á
kynningu frá hverju landi. Þróunin
virðist vera svipuð á Norður-
löndunum, búum fer fækkandi
en þau stækka og sjálfvirkni við
gjafir og mjaltir eykst. Því næst
heimsóttum við Börje Ivars AB
sem er tómataframleiðandi með
42.000 m2 undir gleri. Á því búi
og öðrum þar í grenndinni eru um
60% af tómataframleiðslu Finna.
Nýlega hafði verið fjárfest í spæni-
og móbrennara sem leysti af hólmi
svartolíubrennara til að halda
húsunum heitum og var bóndinn
stoltur af hversu umhverfisvæn
upphitunin væri.
Ungir bændur í nautaeldi
Næst stoppuðum við hjá Eurobull,
sem er bú þar sem tveir ungir bændur
stunda saman nautaeldi. Báðir keyra
þeir nokkra km að búinu, hvor úr
sinni áttinni, þannig að sjálfvirkni
við gjafir var komið upp.
Gefið er heilfóður úr mismunandi
gróffóðri, kartöflum og kjarnfóðri
og til þess notaður tveggja snigla
blandari og gjafabönd frá Pellon.
Þessir bændur kaupa alla sína kálfa,
en alls voru um 800 naut í húsinu, þau
yngstu 5 mánaða en þau elstu komin
í sláturstærð, 17-19 mánaða.
Steinbitar eru í öllum gólfum, en
2/3 hlutar þeirra gúmmíklæddir. Þetta
er aðeins fyrri hluti byggingarinnar
því reisa á aðra, sem verður
spegilmynd þessarar, hinum megin
við fóðurrýmið. Þessi framkvæmd
kostaði um 200-250 milljónir og þar
af kostaði fóðurstöðin 25 milljónir
(ísl. kr.).
Eftir þessa heimsókn skoðuðum
við fjós með 2 mjaltaþjónum, hvorum
sínu megin við fóðurgang sem gefið
var í með Lely Vector. Fóðurgeymslan
þar sem krabbinn velur fóðrið er létt
bygging í talsverðri fjarlægð þar sem
fóðrinu var komið fyrir í stæðum.
Aftan við báða mjaltaþjónana var
velferðarsvæðið. Borið var undir
kýrnar með sjálfkeyrandi vagni á
braut í loftinu og var mór notaður
undir þær.
Í veislu í Koskenkorva
Að lokum var endað í smáþorpinu
Koskenkorva þar sem borinn var
fram dýrindismatur, mismikið
marineraður í vodka. Fengum við
kynningu á starfseminni og sögu
vodka í Finnlandi, ásamt leiðsögn um
hin heimsþekktu gufuböð í þorpinu.
Á fimmtudeginum voru fróðlegir
fyrirlestrar, meðal annars um sand
í básum, byggingar fyrir gripi sem
liggja við opið og einnig var töluvert
rætt um nauðsyn hlutlausrar ráðgjafar.
Systursamtök RML í Noregi, NLR
halda mjög vel utan um bóndann frá
hugmynd að fjósi og voru nefnd dæmi
um sparnað upp á tugi milljóna (ísl.
kr.) við framkvæmdir með útboðum
og vönduðum vinnubrögðum í allri
skipulagningu.
Skoðuðu fjós með
600 mjólkandi kúm
Þennan dag voru skoðuð tvö fjós,
í því fyrra voru fjórir mjaltaþjónar,
velferðardeildir og burðarsvæði.
Kanalkerfi var undir fjósinu með
rafmagnsdælu sem dælir nokkrum
sinnum á dag, bændurnir voru
mjög ánægðir með það og settu það
einnig í gamalt fjós sem hýsir gripi
í uppeldi. Þar var gefið heilfóður
og kom verktaki á hverjum degi
og gaf með dráttarvélarknúnum
heilfóðurblandara. Bóndinn sem rak
búið þar sem hitt fjósið var, hafði
áður verið verktaki við gjafir. Hann
hafði langað að fara út í kúabúskap
og útvegað sér landskika og byggt
sér fjós. Niðurstaðan varð fjós fyrir
600 mjólkandi kýr sem mjólkaðar eru
með hringekjumjaltaþjóni, meðalnyt
er um 11.000 lítrar og er mjólkað á
vöktum, alls 19 tíma á dag.
Sjö starfsmenn eru á búinu og
vildi bóndinn meina að hann þyrfti að
hafa tvöfalt fleiri starfsmenn ef ekki
væri fyrir hringekjumjaltaþjóninn.
Þær kýr sem gengu illa í hringekjuna
höfðu sinn eigin mjaltaþjón í 60 kúa
rými í byggingunni. Annars var
kúnum skipt í fimm hópa þar sem þrír
hópanna eru mjólkaðir þrisvar á dag.
Fjöldi mjalta var í kringum 1400-
1500. Sérstakt útivistarsvæði var
fyrir kýrnar sem var drenað og fullt
af grófum spæni, bóndinn var mjög
ánægður með það fyrirkomulag og
sagðist ekki vilja missa þessa aðstöðu
þrátt fyrir að það kostaði nokkuð að
halda svæðinu við.
Nýbornar kýr og kýr í nyt
hafðar með kálfunum
Annað sem vakti áhuga var að
kálfarnir höfðu enga fóstru, nýbornar
kýr og/eða kýr í hárri nyt voru
hafðar hjá kálfunum og getur hver
kýr annað þrem kálfum. Kýrnar
voru 2-4 daga í kálfastíunni og þá
var skipt um og aðrar teknar úr
hjörðinni. Þetta taldi bóndinn lykil
að því að kálfarnir yxu vel frá fyrsta
degi. Til gróffóðuröflunar voru 400
hektarar, slegnir þrisvar. Enduðum
við svo góðan dag í whiskey- og
ginsmökkun.
Verksmiðja sem framleiðir
gjafabúnað og innréttingar
Á föstudeginum var farið í heimsókn
í Pellon-verksmiðjurnar sem
selja gjafabúnað, innréttingar og
loftræstibúnað í Finnlandi, Svíþjóð,
Danmörku, Þýskalandi og einnig í
Austur-Evrópu. Í verksmiðjunum
var til sýnis SAC-mjaltaþjónn
en Pellon og SAC starfa saman í
Finnlandi.
Sköpuðust nokkrar umræður
um framtíð Byggträff en síðan
var Byggträff-stafurinn afhentur
sænsku fulltrúunum sem munu
taka á móti öðrum norrænum
bútækniráðunautum haustið 2019.
Svona ráðstefnur eru
nauðsynlegar til þess að viðhalda
þekkingu innanlands og eins
til að styrkja samvinnu á milli
ráðgjafarfyrirtækja í eigu bænda á
Norðurlöndunum.
Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins
ráðstefnunni í Finnlandi.
Ráðstefnan Nordisk Byggträff var að þessu sinni haldin í Finnlandi:
Bygginga- og bútækniráðunautar af öllum
Norðurlöndunum báru saman bækur sínar
Sigtryggur Veigar Herbertsson
ráðunautur í bútækni og
aðbúnaði
sigtryggur@rml.is
Haustskýrsluskil árið 2017
Matvælastofnun vekur athygli á
að opnað hefur fyrir skráningar
haustskýrslna í Bústofni (www.
bustofn.is). Í samræmi við lög
um búfjárhald nr. 38/2016, skulu
umráðamenn búfjár skila inn
haustskýrslu fyrir 20. nóvember
ár hvert.
Líkt og áður birtast upplýsingar úr
hjarðbókum búfjáreigenda. Unnið er
að því að tengja saman upplýsingar í
WorldFeng og Bústofn svo hægt verði
að klára haustskýrsluskil í WorldFeng.
Mun sú nýbreytni verða auglýst þegar
opnað verður fyrr þennan möguleika.
Í tengslum við framkvæmd
nýrra búvörulaga sem tóku gildi
sl. áramót er vakin sérstök athygli
á að fullnægjandi haustskýrsluskil
er nú eitt af skilyrðum greiðslna
í sauðfjárrækt, geitfjárrækt,
nautgriparækt og svínarækt. Allir
búfjáreigendur geta með auðveldum
hætti gengið frá haustskýrslu í
Bústofni. Aðgangur að Bústofni
fæst með rafrænum skilríkjum
eða kennitölu og Íslykli. Þeir
sem ekki hafa tök á því að skila
sjálfir í Bústofn stendur til boða
þjónusta Ráðgjafarmiðstöðvar
landbúnaðarins, fyrir þá þjónustu er
innheimt samkvæmt gjaldskrá RML.
...frá heilbrigði til hollustu