Ársrit Skógræktarfélags Íslands - 15.12.1989, Blaðsíða 123

ÓLI VALUR HANSSON
íslensk trjáheiti
Nefndarsamþykkt um íslensk háplöntuheiti
Undanfarna tvo vetur hefur starfað nefnd, sem
fengist hefur við að samræma, bæta, breyta og
staðfesta íslensk nöfn á erlendum háplöntum sem
hingað hafa borist, eða munu hugsanlega berast á
komandi árum. Þetta er aðkallandi, því mikillar
ringulreiðar og ófremdarástands hefur gætt í
íslenskum nafngiftum á mörgu því sem flutt hefur
verið hingað til ræktunar.
Lað var Jóhann Pálsson, garðyrkjustjóri
Reykjavíkur, sem átti frumkvæðið og dreif í því
að koma nefndinni á fót. Með honum hafa starf-
að eftirfarandi 4 menn: ÓlafurB. Guðmundsson,
ritstjóri Garðyrkjuritsins, Óli Valur Hansson, fv.
garðyrkjuráðunautur, Sigurður Blöndal, skóg-
ræktarstjóri og Gunnlaugur Ingólfsson, íslensku-
fræðingur frá Orðanefnd.
Auk þess hefur Asgeir Svanbergsson, Skóg-
ræktarfélagi Reykjavíkur verið með á allmörgum
l'undum veturinn 1988-1989. Einshafa verið höfð
tengsl við Ólaf Njálsson, kennara við Garðyrkju-
skólann.
Upphafsfundir nefndarinnar fóru í að ræða
vinnureglur og aðferðir, en síðan var samþykkt,
vegna áskorunar skógræktarmanna, að byrja á að
taka fyrir trjátegundir og harðgera runna, m.a.
vegna bókar um það efni sem nýlega er komin út
(Tré og runnar). Stefnt hafði verið að því að
halda vikulega fundi frá haustnóttum og fram á
vor. Petta reyndist samt ekki ætíð unnt. Verkinu
hefur miðað hægt, enda fór meiri vinna en menn
grunaði í aðaflaupplýsingaoggagna,ogþáekki
síst að bera saman og velta vöngum yfir nafngift-
um, áður en sú niðurstaða fékkst sem allir gátu
fallist á.
Eins reyndist vinnufrekt að grafast fyrir um
rétt vísindaleg heiti, og hefur kannski ekki í
öllum tilvikum tekist.
í ársriti Garðyrkjufélags íslands 1988, birti
nefndin lista yfir þau nöfn sem hún hafði þá lokið
við að ganga frá. Var hugmyndin þá sú, að þær
niðurstöður birtust einnig hér í ritinu, en því
miður fór þetta úrskeiðis.
f ár eru eindregin tilmæli um, að þeim nöfnum
trjátegunda verði komið á framfæri sem snerta
trjáræktaráhugafólk a.m.k. Hafa því verið tíndar
til þær tegundir sem nefndin hefur talið ástæðu til
að taka til meðferðar að svo komnu máli.
Það hefur einnig verið talið æskilegt, fyrir utan
íslensk nöfn, að birta skandinavískt og enskt/
amerískt heiti á tegundunum. Hefur verið leitast
við að gera þetta, að svo miklu leyti sem unnt
hefur reynst að grafast fyrir um nöfn í þeim bóka-
kosti sem verið hefur handbær. Nöfn á þessum
tungumálum skortir þó víða, eins og frant kemur.
Var valið að birta sænsk heiti, en í eftirfarandi
nafnalista eru þau skráð á undan enskum
nöfnum.
Síðar munu svo birtast nöfn yfir runnategundir
og enn fágætari tré, sem nefndin fjallaði um, en
nafnalistinn er allt of viðamikill til þess að unnt sé
að birta hann hér í heild.
ÁRSRIT SKÓGRÆKTARFÉLAGS ÍSLANDS 1989
121