Skógræktarritið - 15.05.2010, Síða 16

15SKÓGRÆKTARRITIÐ 2010
nafn ið sembrafura sé vel við hæfi í okk ar máli. Það
er að auki hljóm fag urt. Vona ég að menn taki und ir
með mér, að ís lenska nafn ið skuli vera sembrafura,
til að grein ing ar frá teg und inni lindi furu.
Þó að þess ar syst ur teg und ir séu mjög lík ar koma
þær úr ólíku lofts lagi. Lindi fura er ótrú lega fal leg
í skjól inu í Hall orms stað ar skógi. Ann ars stað ar á
land inu er aug ljóst að hún er háð miklu skóg ar skjóli
til að geta þrif ist vel. Ná lægt sjó miss ir hún all ar nál­
arn ar nema síð asta ár gang inn og á ansi bágt nema í
mjög góðu skjóli. Til sam an burð ar halda lindi furu­
trén allt að 7 ár göng um af barr nál um á trján um í
Hall orms stað ar skógi. Aug ljóst er að skóg ar skjólið
og lofts lag ið á Hér aði smellpass ar fyr ir hana.
Lindi fura vex villt í skjól góð um lauf skóg um Sí ber­
íu. Hún er vön skjól inu og kann því varla nokk uð á
ís lenskt rok og skafrenn ing. Lindi fura er til í stöku
garði víða um land og ber þess merki að þola illa
strand lofts lag. Á flest um stöð um, nema í besta skóg­
ar skjóli langt inn til lands ins, held ur hún ekki nema
ein um ár gangi af barr nál um, þ.e.a.s. þeim sem eru
á árs sprota síð asta sum ars. Meira að segja 20 km
frá sjó, í góðu skóg ar skjóli í Nátt haga í Ölf usi, sést
meira á Hall orms stað ar lindi fur un um eft ir því sem
þær hækka. Þær eru tæp lega mann hæð ar há ar vor ið
2010 og halda nú orð ið ein göngu barr nál um síð asta
sum ars á milli ára, þrátt fyr ir hlýrri sum ur og mild­
ari vet ur und an far in ár. Barr nál ar sum ars ins 2008
eru sama sem dottn ar af, brún s viðn ar í endana og
upp þorn að ar. Svo næm er teg und in fyr ir frost þurr­
um norð an næð ingn um, og það í skjóli, að brum in
þorna einnig upp á þeirri hlið trjánna sem snýr mót
norð an átt um.
Okk ur ber að taka al var lega mark á þessu og nota
teg und ina ein göngu á ná kvæm lega rétt um stöð um í
ís lenskri skóg rækt. Mik il fræ mynd un á gömlu lindi­
fur un um í Hall orms stað ar skógi auð veld ar að gengi
að nægu fræi, en plönt ur af þessu kvæmi eiga sam­
kvæmt of an lýstri reynslu ekki að rata í ís lenska skóg­
rækt nema í besta skóg ar skjóli í inn döl um.
All ir sem kynnst hafa lindi furu vita að hún er ein
þokka fyllsta furu teg und in í ís lenskri skóg rækt og
því er um að gera að bæta henni inn í skjól bestu
ný skóg ana. Að auki, fyr ir utan fegr un ar sjón ar mið,
jóla greina sölu og við ar fram leiðslu, eru furu hnet ur
(fræ in) henn ar tölu verð bú bót, enda vin sæl ar í nú­
tíma matseld. Svo verð mæt ar þóttu furu hnet urn ar
hér áður fyrr að þær voru not að ar sem gjald mið ill í
sam skipt um milli Sama og nor rænna manna.
En hvað með danskinn fluttu sembraf ur una frá
alda mót un um 1900? Eru ein hver trjánna í furu lund­
in um á Þing völl um og á Grund í Eyja firði af þeirri
teg und? Þau eru orð in 10–14 metra há og mynda fræ
á báð um stöð um. Köng ull sem ég fann á einu furu­
trénu í Furu lund in um á Þing völl um í ágúst 2009, var
með lög un Pin us cembra köng uls. Mynd (frá Val­
gerði Jóns dótt ur) af köngl um fur unn ar á Grund í
Eyja firði sýn ist mér vera af köngl um Pin us cembra
en ekki af Pin us si birica.
Ung sembrafura í góðum vexti á Espihóli í Eyjafjarðarsveit.
Mynd: Valgerður Jónsdóttir
Könglar af sembrafuru (eða lindifuru) af trjánum á Grund
í Eyjafirði. Mynd: Valgerður Jónsdóttir