Skógræktarritið - 15.05.2010, Blaðsíða 38

37SKÓGRÆKTARRITIÐ 2010
ar að fugla“ og er það rétt nefni, því skóg ar þrest ir
og star ar hafa hann í há veg um á haustin, þeg ar hin
rauðu ber eru full þroskuð. Ber in eru römm en mild ast
eft ir fyrstu frost. Eru þau not uð í salöt, sult ur, hlaup
og vín gerð og voru jafn vel höfð til drýg inda í brauð­
bakstri áður fyrr. Þau eru rík af c­vítamíni og tal in
bráð holl. Sagt er að skóg ar þrest ir verði venju frem ur
há vær ir og valt ir á fót um þeg ar líð ur á haust ið og
ber in taka að gerj ast. Hvað sem því líð ur er al veg víst
að fugl un um duga ber in vel sem fit un fyr ir vet ur inn
og lang flug suð ur á bóg inn. Með driti sínu sér svo
fugl inn um að dreifa fræj um trjánna vítt og breitt.
Klasi af þroskuð um reyni berj um minn ir á hrogn
og er það vænt an lega ástæð an fyr ir því að Norð­
menn kalla reyni við inn „rogn“ á sinni tungu. Ber in
eru fryst og nýtt í skreyt ing ar og fleira, eins og áður
seg ir, þó hér á landi sé ekki rík hefð fyr ir slíku. Hér
hef ur fugl inn haft ákveð inn for gang í nýt ingu berj­
anna og fram boð ið ver ið tak mark að. Haust ið 2008
var svo kom ið að ofgnótt var af berj um í görð um
borg ar inn ar eft ir mjög hlýtt sum ar og erfitt var að
sjá fyr ir sér svo stór an skara af fugl um að þeir gætu á
nokkrum vik um torg að öll um þeim berj um sem trén
svign uðu und an!
Reyni við ur hef ur mælst um 15 m hár hér á landi
og verð ur oft 100 ára gam all. Auk þess að fjölga
sér með fræj um mynd ar hann tein unga upp frá rót­
ar hálsi og nær þannig að end ur nýja sig. Hann er
breyti leg ur í vaxt ar lagi, berja lit og haust lit á lauf um,
eft ir því hvar hann vex á land inu og einnig voru mis­
mun andi tré flutt inn frá Skand in av íu í tölu verð um
mæli á 20. öld inni. Hann er sígilt tré í skóg um, úti­
vist ar svæð um og görð um, en hafa þarf hæð hans og
fyr ir ferð í huga strax við gróð ur setn ingu.
Þess má geta, fyr ir þá sem eru áhuga sam ir um reyni­
ætt kvísl ina, að í Grasa garði Reykja vík ur eru fjöl marg­
ar nýj ar teg und ir af reyni í rækt un. Þó reyni við ur inn
standi alltaf fyr ir sínu, þá er vel þess virði að heim­
sækja Grasa garð inn og skoða ætt ingja hans í trjásafn­
inu. Teg und ir eins og skraut reyni, rósa reyni, kasmír­
reyni og fjalla reyni, svo eitt hvað sé nefnt. Fjöl breytn in
er svo mik il að all ir ættu að geta fund ið reyni við sitt
hæfi, þá teg und sem hent ar best í hverj um garði.
Skóg ar beyki – Lauf ás veg ur 43
Tré októ ber mán að ar 2008 var skóg ar beyki (Fagus
syl vat ica) í garði við Lauf ás veg 43.
Jón Ei ríks son stein smið ur byggði hús ið árið 1901.
Það er ein inga hús sem flutt var inn frá Nor egi í svo­
nefnd um sveitser stíl, sem er bygg inga stíll timb ur­
húsa sem ríkj andi var í Evr ópu seinni hluta 19. ald ar
og vel fram á 20. öld ina. Árið 1916 eign uð ust Sig ríð­
ur Hall dórs dótt ir og Vig fús Guð munds son frá Eng­
ey hús ið og bjuggu þar til dauða dags. Börn þeirra
bjuggu í hús inu til árs ins 1994. Nokkrum árum síð­
ar var bú slóð in flutt í Ár bæj ar safn enda að mestu
óbreytt í ára tugi og þyk ir gefa góða inn sýn í heim­
ili reyk vískra borg ara á fyrri hluta 20. ald ar. Hluti
búslóð ar inn ar er nú til sýn is í Ár bæj ar safni. Nú ver­
andi eig end ur Lauf ás veg ar 43 eru Ragn hild ur Þór ar­
ins dótt ir og Berg ur Bene dikts son.
Vig fús frá Eng ey var bú fræð ing ur og mik ill áhuga­
mað ur um trjá rækt, gróð ur setti hann fjölda trjáa í
garði sín um, þeirra á með al skóg ar beyk ið; Tré októ­
ber mán að ar 2008. Það mæld ist 13 m á hæð og um­
mál 1,32 m í 1,30 m hæð frá jörðu.
Skóg ar beyki er hita kær trjá teg und og sjald gæf
hér á landi. Þekkt ustu beyki trén vaxa í Hellis gerði í
Hafn ar firði, hlykkj ótt en lag leg tré frá því um 1930
sem eru byrj uð að mynda fræ. Þá er eitt vel þekkt
Reyniviðurinn við Vorsabæ.