Skógræktarritið - 15.05.2010, Síða 63

SKÓGRÆKTARRITIÐ 201062
Kom ið hef ur í ljós að ekki eru all ir á eitt sátt ir
um ágæti lúpín unn ar. Sum ir telja hana til fram­
andi, ágengra teg unda sem spilli land inu. Því er full
ástæða til að skoða hvort meiri sátt geti náðst um
aðr ar belg jurt ir, sem gætu gert svip að gagn, en ver ið
laus ar við gall ana. Auk þess geta þær haft kosti sem
lúpín an hef ur ekki. Í þess um hluta verð ur kast ljós­
inu beint að þeim. Flest ar þeirra eru lægri og minna
áber andi í vist kerf inu en lúpín an.
Af öll um þeim ara grúa belg jurta sem til eru í
heim in um hef ur að eins lít ið brot borist til lands ins
enn þá ásamt við eig andi rót ar hnýð is bakt er í um. Í
fyrri grein inni var sagt frá því að telja megi sjö til
níu teg und ir belg jurta til ís lenskr ar flóru. Í Ís lensku
plöntu tali Harð ar Krist ins son ar eru tald ar upp 27
teg und ir sem fund ist hafa í ís lenskri nátt úru, en
sum ar finn ast hér ekki leng ur.22 Auk þess eru hér
til belg jurt ir í til raun areit um sem hafa sáð sér út án
þess að vera nefnd ar í plöntu tal inu. Einnig má nefna
nokkr ar teg und ir sem rækt að ar eru í görð um hér­
lend is án þess að hafa ver ið reynd ar til land bóta í
skóg rækt ar lönd um.
All marg ar belg jurt ir hafa ver ið í til rauna rækt un í
nokkrum rann sókn ar verk efn um sem Jón Guð munds­
son hef ur ver ið með á Rann sókn ar stofn un land bún­
að ar ins (Rala) og síð ar Land bún að ar há skól a Íslands
(LbhÍ). Verk efn in hafa stað ið með hlé um frá ár inu
1986. Skráð ir hafa ver ið ýms ir þætt ir sem snúa að
líf fræði og nýt ingu þess ara teg unda, svo sem, nít­
ur bind ing, fræv un og fræ mynd un. Á þess um tíma
hafa orð ið nokkr ar breyt ing ar í líf ríki lands ins og
sú breyt ing, sem snert ir belg jurta teg und ir hvað mest
er land nám hun angs flug unn ar hús humlu (Bombus
lucor um) sem fannst fyrst hér lend is sum ar ið 1979 14
Belgjurtir í skógrækt á
Íslandi – II. hluti
Höfundar Sigurður Arnarson og Jón Guðmundsson
Í fyrsta hluta grein ar um belg jurt ir í ís lenskri skóg rækt var fjall að um ein kenni ætt ar inn ar og
hvern ig belg jurt ir geta nýst í skóg rækt. Þar var sjón un um beint að ala skalúpín unni sem er eina
belg jurt in sem nýtt hef ur ver ið að ein hverju marki til áburð ar gjaf ar í skóg rækt hér lend is.
Húshumla (Bombus lucorum) í vinnu hjá vall ertu við að
bera frjó milli blóma og þiggur blómasafa að launum.
Með komu hennar til landsins hefur frævun og þar með
fræmyndun margra belgjurta aukist stórlega. Blómbotninn
á mörgum belgjurtum er það djúpur að minni skordýr ná
ekki í launin sín og mæta því ekki til vinnu. Húshumlan
á það til að gata blómin. Það getur verið atvinnuskapandi
fyrir minni skordýr. Mynd: JG