Morgunblaðið - 21.10.1980, Blaðsíða 38

46
MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 21. OKTÓBER 1980
Eldur kom
uppí
hreyfli þotu
Johanm'sarborj;. 20. októher. AP.
ELDUR kom upp í hreiðþotu
suður-aíríska íluKÍélaKsins yfir
Atlantshafi á leið til Suður-Afríku
frá New York. en fluKstjóranum
tókst að nauðlenda heilu »k h<)ldnu
að sótfn hlaðsins Citizen í da«.
Talsmaður fluKfélaKsins staðfesti
fréttina.
Breiðþotan, sem er af gerðinni
Boeinn 747, fór frá Kennedy-
flugvelli á fimmtudaKskvöld með
151 farþega otí kom við á llha do Sal
á Grænhöfðaeyjum til að taka
eldsneyti eins ok ráðj;ert var.
Um 20 mínútum eftir flugtak
kom upp eldur í hreyflinum vinstra
megin, næst búknum. Eldurinn
læsti sit; í væntjinn. Flujfvélin sneri
aftur til Ilho do Sal og nauðlenti.
„Okkur var sagt að lendint;in
væri í höndum t!uðs,“ sagði Oddy
Sampson, einn farþeganna ot; for-
seti suður-afríska t;olfsambandsins.
„Svo fór að flugstjóranum tókst að
lenda snilldarlet;a vel.“
Helmint;ur farþeganna var flutt-
ur heimleiðis til Suður-Afríku með
annarri suður-afrískri breiðþotu,
sem kom við á eynni á laugardat;-
inn. Hinir farþegarnir flugu heim
með sömu þotu ot; bilaði þegar t;ert
hafði verið við hana. Hún lenti á
Jan Smuts flugvelli í t!ær. sunnu-
dag.
Veður
víða um heim
Akureyri -6 hálfskýjað
Amsterdam 12 skýjað
Aþena 26 rlgning
Barcelona 18 heiðríkt
Berlín 10 bjart
BrUesel 10 bjart
Chtcago 12 skýjað
Denpasar 33 heiðríkt
Dublin 14 rigning
Feneyjar 15 heíðríkt
Frankfurt vantar
Faereyjar vantar
Genf 10 bjart
Helsinki 13 bjart
Hong Kong 27 bjart
Jerúaalem 26 heiðríkt
Jóhannesarborg vantar
Kairo 31 heiörikt
Kaupmannahöfn 10 heiðríkt
Las Palmas 23 léttskýjað
Ussabon 20 heíðríkt
London 13 rígning
Los Angeles 31 heiðríkt
Madrid 17 heiðrikt
Malaga 19 léttskýjað
Mallorca 19 léttskýjað
Miami 30 skýjað
Moskva 10 heiðríkt
New York 19 heíöríkt
Nýja Delhi 32 skýjað
Osló 6 skýjað
Parts 14 skýjað
Reykjavík 0 léttskýjað
Rtó de Janeiro 36 skýjað
Rómaborg 20 heiðríkt
Olíuleiðslur í björtu báli nálægt þjóðvetíinum milli Abadan ot;
Oy ni*PHrin Teheran. íranskir hermenn, sem sóttu yfir Karunfljót norðan
X_jt/XUöX IX.X lldi UX v^XIXId við Abadan, sprengdu leiðslurnar í loft upp.
Filippseyjar:
Handtökur eftir
sprengjutilræði
ir, fyrir meinta aðild að
sprenKjutilræði sem var Kert á
alþjóðleKri ferðamélaráðstefnu
um heÍKÍna.
Sprengjan sprakk fáeinum mín-
útum eftir að Marcos hafði flutt
ávarp á ráðstefnunni. Slapp for-
setinn ómeiddur en um tuttugu
menn slösuðust meira og minna,
en enginn mun þó vera í lífshættu.
Hópur sem kennir sig við „frelsis-
hreyfingu 6. apríl" lýsti ábyrgð
sprengjutilræðisins á hendur sér.
I tilkynningu frá forsetahöllinni
sagði að fólkið, sem handtökuskip-
un hefði verið gefin út á, hefði
verið viðriðið alls konar hermdar-
verk sem hefðu kostað eitt manns-
líf og sært að minnsta kosti sjötíu
síðan í ágúst mánuði. Meðal þeirra
sem á að handtaka eru Aquino,
fyrrverandi öldungadeildarþing-
maður, ýmsir fleiri fyrrverandi
stjórnmálamenn og nokkrir
þekktir blaðamenn.
Handtökur
Markos
Manilla. Filippscyjum 20. okt. AP.
MARCOS forseti Filippseyja
fyrirskipaði i dag að handtcknir
yrðu níu leiðtogar andsta'ðinga
stjórnar Marcosar, bandariskur
kaupsýslumaður og 20 menn aðr-
í S-Afríku
JohanncsarborK. 20. okt. AP.
LÖGREGLAN handtók um helgina
alls tuttugu og þrjá menn, sem
voru viðstaddir athafnir til minn-
ingar um að í gær voru liðin þrjú
ár síðan ríkisstjórnin gerði atlögu
að „samvizkuhreyfinKum“ svert-
ingja í landinu. að þvi < r segir i
fréttum frá Suður-Afríku.
Réðust lögreglumenn vopnaðir
kylfum og stöfum inn í helgiathöfn
sem aðventistar stóðu fyrir í Soweto
og tóku þar höndum nítján manns,
án þess þó að fréttir bendi til að
nokkrar óeirðir hafi verið í tengsl-
um við athöfnina. Fjóra til viðbótar
greip lögreglan í bænum Lenasia,
þar sem býr einkum fólk af ind-
verskum ættum.
Talsmaður lögreglunnar sagði að
ástæðan fyrir því að fólkið í Soweto
hefði verið handtekið væri sú að það
hefði verið að halda samkomu án
þess að hafa til þess leyfi stjórn-
valda.
Meðal tveggja, sem voru
handteknir, eru tveir stjórnarmenn
í „samvizkuhreyfingunni" og þekkt-
ir baráttumenn fyrir jafnrétti
hvítramanna og fólks af öðrum
kynstofnum í Suður-Afríku.
Nkomo reynir að fá
kosningum frestað
Bulawayo. 20. október. AP.
JOSHUA Nkomo, innanríkisráð-
herra Zimbabwe, hefur hvatt til
þess, að frestað verði bæjar- og
sveitarstjórnarkosningum, sem
ráðgert er að fari fram í næsta
mánuði, vegna hættu á að kjósend-
ur verði beittir þvingunum.
Nkomo krafðist þess í ræðu á
fundi með stuðningsmönnum úr
Föðurlandsfylkingunni, að fyrst
yrði komið á laggirnar „öruggu
stjórnkerfi" til að tryggja frjálsar
og réttlátar kosningar.
Hann kvað oft hafa heyrzt, að
kosningar hafi sums staðar farið
fram í kjölfar skothríðar. Á öðrum
stöðum hafi vopnaðir menn skipað
fólki að raða sér upp við kjörstaði.
Nkomo kvaðst telja, að það væri
ekki í þjóðarþágu að efna til kosn-
inga ef þær færu þannig fram.
Ásakanir hans beindust greinilega
gegn skæruliðum úr flokki Robert
Mugabes forsætisráðherra.
Deilt um hækkaðan aðgangs-
eyri að Austur-Þýzkalandi
ÁKVÖRÐUN austur-þýzkra yfirvalda um hækkun lágmarksupphæðar
ferðamannagjaldeyris þeirra Vesturlandabúa, sem gera sér ferð
austur fyrir, í 25 mörk á dag, hefur leitt til verulegra pólitískra
hræringa í Berlín og Bonn.
Frakkar. Bandaríkjamenn og Bretar. þeir vestrænu sigurvegarar í
heimsstyrjöldinni síðari. sem skiptu Þýzkalandi á milli sín, ásamt
Sovétmönnum. hafa mótmælt ákvörðuninni, og fastafulltrúi Vestur-
Þýzkalands í Austur-Berlín hefur tilkynnt a-þýzkum stjórnvöldum að
hér sé um að ræða brot á Helsinki-sáttmálanum, auk þess sem stjórnin
í Bonn hefur lýst yfir að hún muni ekki sætta sig við þessa ráðstöfun
þegjandi og hljóðalaust.
Þessi harkalegu viðbrögð Bonn-
stjórnarinnar stafa af því að hér
hafa A-Þjóðverjar höggvið að rótum
sjálfrar austurstefnunnar, sem svo
hefur verið nefnd, en helzta mark-
miðið með henni hefur verið að
stuðla að auknum og bættum sam-
skiptum þeirrar þjóðar, sem byggir
þýzku ríkin tvö, en Bonn-stjórnin
leggur áherzlu á að ekki falli í
gleymsku og dá, að hér er um að
ræða eina þjóð.
Um 8 milljónir V-Þjóðverja og
V-Berlínarbúa koma til Austur-
Þýzkalands ár hvert, en tvöföldun
lágmarksupphæðar daglegs eyðslu-
eyris ferðamanna að vestan mun
óhjákvæmilega draga mjög úr þess-
um heimsóknum. Þegar A-Þjóð-
verjar hækkuðu lágmarksupphæðina
árið 1973 fækkaði heimsóknum um 15
af hundraði, en ári síðar breyttu
Austur-Þjóðverjar þessu ákvæði aft-
ur vegna mikils þrýstings af hálfu
Bonn-stjórnarinnar.
Skyndilegt upphlaup A-Þjóðverja
nú bendir til þess að pólitískar
ástæður hafi reynzt þyngri á metun-
um hjá stjórninni í A-Berlín en
ábatavon í framhaldi af batnandi
samskiptum við Bonn-stjórnina.
Atburðirnir í Póllandi og vaxandi
ótti kommúnistastjórnanna í Moskvu
og A-Berlín við að kröfur verkalýðs-
ins um aukin áhrif á stjórn efnahags-
og stjórnmála muni breiðast út,
virðist helzta ástæðan fyrir þessari
ákvörðun.
Forystumaður „verkalýðshreyf-
ingarinnar“ í Austur-Þýzkalandi,
Harry Tisch, lagði sig þó í líma við að
sannfæra ráðstefnu verkalýðssam-
taka kommúnistaríkjanna, sem hald-
in var í Moskvu í byrjun þessa
mánaðar, um að Austur-Þýzkaland
væri ekki Pólland. Óhugsandi væri
að verkfallsalda riði yfir Austur-
Þýzkaland, þar sem svo vel vildi til
að verkalýðsfélögin og kommúnista-
flokkurinn nytu nefnilega óskoraðs
trausts fólksins í landinu.
Þrátt fyrir svo ákjósanleg skilyrði
hefur kommúnistastjórnin talið
nauðsynlegt að taka í taumana,
hugsanlega í samræmi við þá lenín-
isku grundvallarreglu, að „traust er
gott, en eftirlit betra“.
Nýafstaðnar kosningar í Vestur-
Þýzkalandi hafa einnig haft sitt að
segja um þessa ráðstöfnun. Austur-
Þjóðverjar viðurkenna, að þeir hafi
beðið með að tilkynna um hækkun
„aðgangseyrisins" þar til eftir kosn-
ingarnar, svo ákvörðunin yrði ekki til
þess að auka fylgi Franz Joseph
Strauss, leiðtoga stjórnarandstöð-
unnar.
Bonn-stjórninni er í lófa lagið að
beita austur-þýzku stjórnina efna-
hagslegum þrýstingi í því skyni að fá
hana til að falla frá ákvörðuninni um
hækkunina. Á næsta ári verður