Dagblaðið Vísir - DV - 09.01.1996, Blaðsíða 4
4
ÞRIÐJUDAGUR 9. JANÚAR 1996
Fréttir
Persónuafsláttur og sjómannaafsláttur ofreiknaður:
Gæti kostað ríkissjóð
tugi milljóna króna
Ríkið gæti orðið af tugmilljóna-
tekjum í skatta vegna mistaka sem
gerð voru við útreikninga á per-
sónuafslætti og sjómannaafslætti.
Mistökin virðast felast í því að ný
lög um breytingu á tekju- og eigna-
skatti taka gildi ári fyrr en ætlað
hafði verið. Það var endurskoðand-
inn Ragnar Jóhann Jónsson hjá
Endurskoöun Norðurlands sem
varð var við þessi mistök við yfir-
lestur nýju laganna.
„í lögum, sem gefin eru út
28.12.1995, númer 145, sem er breyt-
ing á lögum um tekju- og eignaskatt,
segir að persónuafsláttur skuli vera
294.528 krónur á ársgrundvelli og
sjómannaafsláttur 689 krónur á dag.
Ef deilt er í persónuafslátt með 12,
þá fæst út persónuafslátturinn sem
gildir í dag á hverjum mánuði,
24.544 krónur. Þessi breyting komi
til framkvæmda við álagningu
tekju- og eignaskatts á árinu 1996
vegna tekna á árinu 1995 og vegna
eigna í lok þessa árs. Samkvæmt
orðanna hljóðan á að nota þennan
persónuafslátt við álagningu á
næsta ári.
Afslátturinn er 600 krónum hærri
en hann var á síðasta ári. Ríkið
myndi þá snuða sjálft sig um 600
krónur fyrir hvern skattgreiðanda.
Sama gildir um sjómannaafsláttinn,
talan sem þarna er gefm upp er 3
krónum hærri á dag eða nálægt 100
krónum á mánuði," sagði Ragnar.
Persónuafsiáttur
hækkaður afturvirkt
Ljóst er því að ríkið myndi tapa
tugum milljóna ef hver einasti
skattþegn landsins borgaði 600
krónum minna í skatta en honum
bæri og hver einasti sjómaður fengi
3 krónum meiri sjómannaafslátt á
dag en honum bæri.
- gildistaka nýju laganna ári fyrr en reiknað var með
Ríkið gæti orðið af tugmilljónatekjum í skatta vegna mistaka sem gerð voru við útreikninga á persónuafslætti og sjó-
mannaafslætti. Mistökin viröast felast í því að ný lög um breytingu á tekju- og eignaskatti taka gildi ári fyrr en ætlað
hafði verið.
„Ég kannast við þetta mál. Það
sem hefur gerst tengist gildistökuá-
kvæöi laganna. Þessi breyting tekur
gildi ári fyrr en menn hafa ætlað. Ef
menn lesa greinargerð og athuga-
semd með frumvarpinu þá var þetta
breyting sem átti að koma frá og
með áramótunum núna. Hún ætti
því að koma til framkvæmda við
álagningu árið 1997.
Eins og gildistökuákvæðið er orð-
að þá kemur þetta til framkvæmda
á árinu 1996 vegna tekna á árinu
1995. Það væri mjög óvenjulegt
vegna þess að menn eru búnir að
borga staðgreiðslu miðað við ákveð-
inn persónuafslátt. Menn væru því
að hækka persónuafsláttinn aftur-
virkt og ég held að það hafi aldrei
gerst og verði ekki gert. Þetta eru
því mistök sem ég tel að löggjafmn
muni leiðrétta. Samkvæmt því sem
ég hef heyrt frá fjármálaráðuneyt-
inu, þá er talið líklegt að gerð verði
tillaga um breytingu til að leiðrétta
þetta. Ef þau væru ekki leiðrétt
myndi þessi upphæð skipta tugum
milljóna," sagði Snorri Olsen ríkis-
skattstjóri.
„Það er búið að gera fjármála-
ráðuneytinu viðvart um þetta og
það er því fjármálaráðherra og efna-
hags- og viðskiptanefnd sem vænt-
anlega munu skoða málið. Það ger-
ist samt ekkert strax i þessu máli,
þingið kemur ekki saman fyrr en 22.
janúar. Þá verður þetta kynnt fyrir
nefndinni og þá verður tekin
ákvörðun um hvort flutt verður
breytingarfrumvarp eða ekki. Ef-
löggjafmn vill þá getur hann breytt
þessu.“
Skattgreiöendur ættu pen-
inga inni
„Það var örugglega ekki meining-
in að gera þessi mistök en þau stafa
af því að persónuafsláttur hækkaði
á miðju síöasta ári um 100 krónur.
Meiningin með frumvarpinu var að
verið var að festa persónuafsláttinn
eins og hann var á seinni hluta árs-
ins í fyrra. Þeir sem væru búnir að
greiða staðgreiðslu ættu því 600
krónur inni.
Sama máli gildir um mistökin við
sjómannaafsláttinn, það er sama
gildistökuákvæðið. Það sem gerist
er einfaldlega það að sum ákvæði
eru að öðlast gildi við álagningu í ár
en önnur á næsta ári.
Þetta ákvæði lendir bara vitlaus-
um megin og verður sjálfsagt að
skrifast á þá sem sömdu og yfirfóru
frumvörpin. Löggjafinn hefur
greinilega ekki heldur áttað sig að
þetta var með þessum hætti,“ sagði
Snorri. -ÍS
Dagfari
Ruddinn fram í Dagsljósið
Það var ekki vonum seinna að
Þjóðleikhúsið tæki af skarið og
heimtaði að Jón Viðar yrði rekinn
sem leiklistargagnrýnandi Dags-
ljóss. Þetta er náttúrlega engin
hemja hvemig maðurinn hefur lát-
ið og tætt niður hverja sýninguna
á fætur annarri. Það er eins og
hann geri sér enga grein fýrir því
að það kostar fé og fyrirhöfn að
koma upp sýningum og þess vegna
ríður á að menn kaupi miða og
komi í leikhúsið. En það renna
tvær grímur á fólk þegar það sér og
heyrir Jón Viðar fussa og sveia í
Dagsljósi yfir hverri sýningu sem
hann sækir og lýsa því yfir að leik-
ritið sé lélegt og leiðinlegt, músík-
in ekkert annað en hávaði og leik-
arar úti á þekju. Þá bætir það ekki
úr skák aö Sigurður Valgeirsson
liggur á því lúalagi að andmæla
orðum gagnrýnandans sem vita-
skuld hefur ekki aðrar afleiðingar
en þær að hann espast upp og
magnast allur i niðurrifinu. Jón
Viðar tók frumsýningu á jólaleik-
ritinu Don Juan svoleiðis í gegn að
ekki stóö steinn yfir steini í þeirri
sýningu. Þó rausnaðist hann tU að
gefa stykkinu eina stjömu út á það
eitt að leikaramir höfðu mætt í
vinnuna á frumsýningarkvöldið.
Þetta var kornið sem fyllti mæl-
inn. Þjóðleikhússtjóri og formaður
þjóðleikhúsráðs skrifuðu Dagsljósi
bréf og heimtuðu að Jón Viðar
fjaUaði ekki framar um leikverk á
vegum leikhússins. Leikhússtjór-
inn segir að gagnrýni Jóns sé orð-
in atvinnuböl og leikarar veigri sér
orðið við að taka þátt í sýningum
af ótta við aftöku í beinni útsend-
ingu hjá Jóni Viðari og Sigga Val-
geirs. Enda sé gagnrýnandinn með
dónalegar og ruddalegar aðfinnslur
i garð ákveðinna einstaklinga og
hann hafi uppi öfgakenndar full-
yrðingar. Þetta eru skiljanleg við-
brögð því manni getur nú sámað.
Það er ekki hægt að líða það að
Ríkissjónvarpið hafi öfgakenndan
mdda á sínum snærum tU að fjalla
um sýningar í sjálfu Þjóðleikhús-
inu. TU þessa starfs þarf að veljast
maður sem hefur næman skilning
á því að „Þjóðleikhúsið er menn-
ingar- og listastofnun sem tekur
hlutverk sitt alvarlega“, eins og
segir í bréfinu til Dagsljóss. Það er
þetta skilningsleysi Jóns Viðars á
eðli Þjóðleikhússins sem gerir
hann óhæfan sem gagnrýnanda.
Menningar- og listastofnun, sem
tekur hlutverk sitt alvarlega, býð-
ur auðvitað ekki upp á nema það
besta. Sá sem ekki gerir sér grein
fyrir þessu er ekki hæfur til að
hafa uppi gagnrýni á verkefnaval
eða sýningar Þjóðleikhússins. For-
ráðamenn leikhússins em ekki að
beiðast undan gagnrýni en þeir
vilja vitaskuld ekki una neikvæðri
gagnrýni um leikhús sem tekur
hlutverk sitt alvarlega. Þeir sem
gera sér ekki grein fyrir menning-
unni og listinni í uppfærslum Þjóð-
leikhússins hafa ekkert leyfi tU að
segja sína skoðun opinberlega og
allra síst i Dagsljósi allra lands-
manna. TU slíkra starfa á að velja
viðmótsþýtt fólk sem er ekki með
dónalegar og ruddalegar athuga-
semdir.
Viðbrögð ritstjóra Dagsljóss
valda óneitanlega nokkrum von-
brigðum. Hann segist vera ánægð-
ur með Jón Viðar sem gagnrýn-
anda. Þetta er forkastanleg afstaða
og maður fer að efast um þekkingu
Sigurðar á menningu og listum. Ef
hann ætlar að komast upp með að
leyfa neikvæða gagnrýni á Þjóð-
leikhúsið í sínum þætti verður að
taka ráðningu hans tU endurskoð-
unar. Og ekki bætir Jón Viðar úr
skák þegar hann segir að Þjóðleik-
húsráð ráði því ekki hverjir fjaUi
um sýningar leikhússins. Og hann
segist ekki vita um hvað ráðið sé
að tala. Þetta sýnir hroka þeirra
tvímenninga svo ekki verður um
vUlst. Þeir virðast ekki skUja að
neikvæð gagnrýni á sýningar Þjóð-
leikhússins er ekkert annað en
dónaleg og ruddaleg aðfor að
menningunni. Dagsljósi væri nær
að ráða eiginkonu leikhússtjórans
sem gagnrýnanda svo aUs hlutieys-
is væri gætt. Dagfari