Dagblaðið Vísir - DV - 15.06.2002, Qupperneq 19

LAUGARDAGUR 15. JÚNÍ 2002
Hc > / q a rh / a ö H> V
9

mm

mm

Ragnar Aðalsteinsson er orðinn löggilt gamalmenni í skilningi laganna en hann segist ætla að halda áfrani að
berjast f>rir rétti þeirra sem minnst mega sín í samfélaginu. Hann er enn í eldlínunni vegna Falun Gong.
DV-mvnd ÞÖK
staðar og tekur lögin um miðlægan gagnagrunn sem
dæmi.
„Hér sögðu menn,: Það mega allir vita allt um mig,
ég á engin leyndarmál. Menn frá öðrum Norðurlönd-
um t.d. töldu af og frá að lög eins og þessi yrðu sam-
þykkt þar.“
Leiftursókii stjómvalda
Ragnar telur að leiftursóknaraðferðir stjórnvalda
við að koma lögunum í gegn um þingið hefðu komið
í veg fyrir raunverulega umræðu um grundvallarat-
riði málsins.
„Átökin pólaríseruðust og urðu mjög pólitísk. Þess
vegna varð siðferðileg umræða nánast engin. íslensk-
ur ráðherra sem var ekki ánægður með vísindasiða-
nefnd breytti einfaldlega reglugerð um skipan hennar
og hætti að skipa hana hlutlausum fagmönnum en
setti pólitíska jábræður inn í staðinn.
En Islendingum virtist vera alveg sama og þeir átt-
uðu sig engan veginn á áhrifum þessa gjörnings sem
var mjög ólýðræðislegur."
Ragnar segir að íslenskir stjómmálamenn séu and-
vígir ýmsum þeim ákvæðum í lögum sem til mann-
réttinda geta talist.
„Þeim virðist sérstaklega uppsigað við jafnræðisá-
kvæði stjórnarskrárinnar sem hefur haft mikil áhrif
á niðurstöðu margra mála og ég hef heyrt menn segja
að þeir hafi alls ekki ætlast til þess að breytingar á
stjórnarskránni hafi þessi áhrif.“
Hættuleg blanda stjóm- og þýlyndis
Ragnar segist krefjast þess af stjórnvöldum að þau
upplýsi almenning fyrr og betur og almenningur taki
virkari þátt i umræðunni.
„Við búum við mjög stjórnlynd yfirvöld um þessar
mundir og hlýðinn almenning. Þetta held ég að sé
hættuleg blanda. Mér finnst ég verða í auknum mæli
var við ótta borgaranna við stjórnvöld. Fólk sem á
ákveðin réttindi sem það gæti náð með því að beita
sér t.d. fyrir dómstólum kýs að gera það ekki af ótta
við reiði stjórnvalda sem það telur þá geta lagt stein
í götu sína.“
En skyldi Ragnar oft á sínum ferli hafa orðið fyrir
vonbrigðum með íslenskt dómskerfi?
„Það hefur oft gerst og það hefur oft hvarflað að
mér að hætta að skipta mér af ákveðnum málaflokk-
um og ég hef alltaf hugsað sem svo að mín aðferð til
þess að hafa áhrif og taka þátt í samfélaginu með
virkum hætti sé að flytja mál og fá fram niðurstöðu
sem hefur áhrif.
En ég hef fengist við margt annað en mannréttinda-
mál enda segja lögfræðingar að það geti enginn tekið
að sér of mikið af opinberum mannréttindamálum án
þess að verða gjaldþrota."
Einstæðir atburðir
Það er ekki hægt að skiljast viö þetta samtal án
þess að bera í tal þá atburði sem eru að gerast á göt-
um bæjarins og síðum blaðanna, á sjónvarpsskjánum
og snúast um komu forseta Kína og tilraunir ís-
lenskra stjómvalda til að takmarka aðgengi Falun
Gong að landinu. Eru þetta svartir dagar í íslenskri
réttarsögu?
„Þetta eru einstæðir atburðir og virðist hafa sært
réttlætiskennd nánast allra 1 samfélaginu. Réttlæting-
ar stjórnvalda hafa ekki verið heiðarlegar og beinlín-
is ósannar í flestum atriðum og stjórnvöld hafa beitt
þögn og blekkingum til að verja málstað sinn.
Ég kann ekki að meta það hvernig ríkisstjórnin
riftir samningum Flugleiða við farþega sina með einu
bréfi. Þetta er mismunun af verstu gerð sem við höf-
um séð og undarlegt að Flugleiðir skuli hlýða þessum
skipunum mótmælalaust eins og gerist í góðu einræð-
isriki. Allar aðrar þjóðir hleypa þessu fólki inn sem
segir okkur að reynslan af því sé ekki slæm. Hvað
myndu aðrir íslendingar sem hafa starfsréttindi gera
ef þeir fengju bréf frá ríkisstjórninni yfir óæskilega
viðskiptavini? Myndu menn hlýða því?
Ég vO fá að sjá áhættumatið sem aðgerðirnar eru
sagðar byggjast á og ég vil fá að sjá bréfiö sem ríkis-
stjórnin sendi Flugleiðum. Ég hef krafist þess í krafti
upplýsingalaganna."
Óttast afleiðiiigar
En mun þetta draga dilk á eftir sér í íslensku sam-
félagi?
„Það sem ég óttast mest er að nú þegar stjórnvöld
sjá að þau komast upp með þetta og geta þetta þá eru
þau komin á bragðið. Þessar aðgerðir gætu hæglega
beinst gegn íslendingum sjálfum og þessum sömu að-
gerðum er hægt að beita á Islendinga sjálfa með öðr-
um hætti.
Viðhorfin sem leynast þarna að baki eru sennilega
það hættulegasta en hvort þetta er það versta sem hef-
ur gerst á íslandi er ofmælt. Það hefur margt gerst
sem enginn hefur enn þorað að segja frá.
Ég vona að þetta hafi samt jákvæð áhrif og fólk
verði hér eftir gagnrýnna á aðgerðir stjómvalda og
láti til sín heyra en líti ekki á ákvarðanir þeirra eins
og náttúruhamfarir."
Játar á sig skógrækt
Þegar Ragnar er spurður um það hvort hann hygg-
ist setjast í helgan stein og sinna áhugamálum sínum
hlær hann og segir mér frá lögfræðingum sem hafa
sótt mál langt fram á níræðisaldur. Ragnar segist eiga
ósinnt ýmsum fræðastörfum en hann segist hvorki
stunda golf, veiðar né hestamennsku en játar á sig
skógrækt við sumarbústað sem þau hjónin hafa lengi
átt við Selvatn, rétt fyrir utan Reykjavik. Auk þess
nefnir hann bóklestur, leikhús, kvikmyndir og göngu-
ferðir til tómstundaiðkana sinna.
„Það er allt hægt ef maður hefur góða heilsu og ég
býst við að halda eitthvað áfram," segir hann að lok-
um. -PÁÁ