Frjáls verslun - 01.05.1984, Blaðsíða 89

Þótt enginn efist um aö verk-
efniö sé unnið i góðri trú eru þeir
til sem efast um gildi þess. Meöal
þeirra er Volkker Dolch, V-Þjóð-
verji sem rekur fyrirtæki sitt,
Dolch Logic Instruments i Kali-
forniu. Dolch, sem er fertugur, á
enn sitt lögheimili í Þýzkalandi
þótt hann eyði mestum tima
vestra. Hann segir: „Það er ekki
hægt að kaupa sér aðgöngumiða
að þessum markaöi, — það
kemst enginn inn á hann öðru visi
en að vinna sér þar sess og til
þess varning sem skarar fram
úr.“ Dolch er iðnaðarhönnuður
frá Heidelberg. Hann stofnaði
fyrirtæki sitt árið 1976. Þremur
árum siöar þegar hann taldi rétt
að færa út kviarnar varð fyrir hon-
um „veggur“; „það eina sem
þýzkir bankastjórar hugsa um“,
sagði Dolch i blaðaviðtali sem
tekið var við hann, „eru fast-
eignatryggingar, markaðsverð
eigna fyrirtækis, rekstrar- og
efnahagsreikningur, — tækni-
þekkingu og hugsanlegt hugvit
kunna þeir hins vegar alls ekki að
meta, — kæra sig kollótta. Málið
er að þegar verið er að tala um
hátækniiðnað þarf að meta
tæknilega getu fyrirtækja að
öðrum kosti er engin leið að kom-
ast að þvi hvort þau eiga mögu-
leika á markaöinum eða ekki.“
Vantar nútíma stjórnendur
Og Peter Dölling, rafmagns-
verkfræðingur, tekur í sama
streng. Hann haföi unnið 3 ár hjá
Siemens og síðan önnur 3 hjá
Digital Equipment GmbH eða þar
til hann stofnsetti fyrirtæki sitt
Tewdata, hugbúnaðarfyrirtæki
sem seldi fyrir 16 miljónir dollara
á síðasta ári. Hann segir: „Þýzkir
bankastjórar virðast ekki skilja
að hugbúnaður er i höfðinu á
manni. Ég tel að þaö sem bank-
arnir þurfi á að halda séu nútima
stjórnendur sem skilja eðli þess
markaðar sem skapast hefur i
kjölfar tölvutæknialdarinnar sem
runnin er upp fyrir löngu, þaö er
engin vafi á því aö þýzkir bankar
gætu hagnast á sliku engu síður
en breskir og bandarískir. Það
þarf einfaldlega allt annaö hug-
arfar en það sem þeir hafa tamið
sér“.
Ári áður en Volkker Dolch
stofnaði fyrirtæki sitt höfðu 29
v-þýzkir bankar gengið til sam-
starfs og komið upp fyrirtæki sem
nefnist Deutsche Wagnisfinan-
zierungs Gesellschaft, (DWFG)
sem er i Frankfurt. Þessu fyrir-
tæki var ætlað að bjóða uppá
meiri möguleika á fjármögnun
smáfyrirtækja en i boói voru i
viðskiptabönkum. Dolch snéri
sértil þessa fyrirtækis.
Vaxandiatvinnuleysi
Vaxandi atvinnuleysi í V-Þýzka-
landi og ófriður á vinnumarkaði
eftir meira en þriggja áratuga
tímabil án verkfalla veldur ráða-
mönnum vaxandi áhyggjum.
Verkföllin í ár koma illa við v-
þýsk iðnfyrirtæki sem flest eru
„vanfjármögnuð" nema þau
stærstu og þekktustu. Ástandið
hefur m.a. leitt til þess að hluta-
bréf í BMW hafa lækkaö í veröi
sem bendir ótvírætt til þess að
vaxandi svartsýni gæti varöandi
framtíöarafkomu iðnaöarins. V-
þýzki bílaiðnaöurinn er ein
þróttmesta grein atvinnulífsins
og stöðvun framleiðslunnar
vegna verkfalla getur valdið
óbætanlegu tjóni á erlendum
markaöi, tjón sem ekki verði
unniö i siharðnandi samkeppni
viö Bandaríska og Japanska
bílaframleiðendur sem nota
mun háþróaðri tækni i fram-
leiöslunni en þjóðverjar. Ekki
bætir úr að v-þýzki stáliðnaður-
inn er eins og lík i lestinni hjá
rikiskassa Sambandslýðveldis-
ins, haldið gangandi með blóð-
gjöfum í mynd hrikalega ríkis-
styrkja i því skyni að auka ekki
frekar við atvinnuleysi. Stáliðn-
aöurinn, í þeirri mynd sem hann
er í V-Þýzkalandi og víöar er
dæmigerður fyrir þann frum-
vinnsluiðnað sem skilur eftir sig
láglaunasvæöi bæöi i Evrópu og
Bandarikjunum eftir að atgerfis-
flóttinn er um garð genginn.
Honum var boðið lán til hluta-
fjárstofnunar uppá 385 þúsundir
dollara gegn þvi að hann seldi
helmingi hlutafjárins DWFG og
lofaði aö leggja fram jafn mikið
hlutafé sjálfur á næstu 5 árum.
Hann féllst á þessa skilmála með
þvi skilyrði að hann ætti þess
kost að kaupa sjálfur allt hlutafé
félagsins aftur að fjórum árum
liönum. Honum tókst þetta og á
nú fyrirtækið einn. Í nóvember
1979 átti Dolch i miklum erfiðleik-
um með að fjármagna stækkun
fyrirtækisins og brá á það ráð að
skrá Dolch Logic Instruments
sem hlutafélag i Bandarikjunum. í
framhaldi af þvi flutti hann aðal-
stöðvar fyrirtækisins frá
V-Þýzkalandi til Bandarikjanna
þannig að móðurfyrirtækið er á
skrá þar en dótturfyrirtækið i
Þýzkalandi. Með þessu móti opn-
aðist Dolch leið inn á bandariska
áhættufjármarkaöinn. Fyrirtæki
Dolch selur fyrir 25 miljónir doll-
ara á ári og er um þessar mundir
virt á 30 miljónir dollara. Hann
segir: „Ég tel að ástandiö í
V-Þýzkalandi hafi skánað. Það er
þó ótrúlega margt sem þarf að
breytast til þess að fjármögunar-
möguleikarnir verði eitthvað i lik-
ingu við það sem tiðkast i
Bandarikjunum og Bretlandi.“
Erlend lán
Eitt v-þýzkt hátæknifyrirtæki til
viðbótar mætti nefna sem gengið
hefur i gegnum þessa erfiðleika.
Þaö er IWE, sem á einkaleyfi á
orkusparandi búnaði fyrir
rafmótora og selur framleiðslu-
réttindi út um allan heim. Axel
Weisse, sem er aðeins 23 ára, er
framkvæmdastjóri markaðsmála.
Hann man vel eftir þvi þegar faðir
hans, Dietrich, reyndi á árunum
1979—83 aö fá v-þýzka banka til
að lána þeim fé; „ég gæti sýnt
ykkur svona þykkan bunka af
skjölum", og hann breiðir út
faöminn þar til hálfur metri er á
milli handanna, „sem við unnum
og lögðum uppi hendurnar á sér-
fræöingum hagdeilda bankanna
til aö sannfæra þá um að við vær-
um enginn vonarpeningur“. En
þótt IWE hefði i höndunum samn-
ing við eitt af þekktari fyrirtækjum
i Swiss, Sulzer, um að selja þeim
89