Frjáls verslun - 01.05.1984, Qupperneq 90
rafvélar fyrir eitt af dótturfyrir-
tækjum þeirra, sýndu þýzku
þankarnir þvi engan áhuga:
„Þeim fannst þaö fráleitt aö stór
hluti lánsins átti að fara beint til
frekari rannsókna og
þróunarverkefna i staö þess aö
verja þvi i eitthvað sem þeir gátu
fylgst meö og skoöaö meö eigin
augum“, segir Axel Weisse. Að
lokum fóru Weisse feðgar sömu
leiö og Dolch og öfluðu fjárfest-
ingarfjár erlendis frá, þeir fengu
lán hjá útibúi breska Barcleys
bankanum í Swiss.
Þrátt fyrir þetta hefur öörum
smáfyrirtækjum tekist aö afla
lánsfjár heima fyrir meö aöstoö
DWFG, Portfolio Management
GmbH og Teckno Venture.
Hjálparhönd risafyrirtækja
Fordæmi risafyrirtækisins
Siemens á sviöi fjárfyrirgreiöslu
fyrir smáfyrirtæki gæti haft mikla
þýöingu i þvi skyni aö hvetja önn-
ur stór fyrirtæki til aö fara inn á
sömu braut. „Sem stórfyrirtæki
teljum við okkur bera töluveröa
ábyrgö á aö reyna aö hjálpa smá-
fyrirtækjum að vaxa úr grasi,
jafnvel þótt þau komi til meö aö
veröa keppinautar okkar“, segir
Peter C. Kaleschke aðstoðar-
framkvæmdastjóri fjármáladeild-
ar Siemens. Þótt Siemens leggi
fram áhættufé er þaö ekki ein-
ungis náungakærleikurinn sem
býr að baki. Meö þáttöku sinni i
Techno Venture sér Siemens
tvenns konar hagsmuni: i fyrsta
lagi telur fyrirtækið hyggilegt aö
fjárfesta á öörum sviðum en þaö
hefur hingað til gert og dreifa
þannig hluta af eigin áhættu auk
þess sem vaxtatekjur þess af
höfuðstóli hjá Techno Venture
eru meiri en af ýmsum öðrum
fjárfestingum fyrirtækisins. í öðru
lagi vill Siemens hafa möguleika
á aö fylgjast meö þvi sem er aö
gerast á hátæknisviöinu og óbein
þáttaka er mjög virk leið til
traustrar upplýsingaöflunar.
Hlutur hins fjársterka Siemens
er ekki ýkja stór. Af 38 miljón
dollara sjóöi Techno Venture
leggur Siemens aöeins til 7,7
miljónir dollara. Og engin skyldi
halda aö Techno Venture ausi fé
á báöa bóga, félagið er afar
varkárt í fjárfestingu og velur fyr-
irtæki af kostgæfni og sem fæst i
sömu framleiðslugrein til aö
draga úr áhættunni. Techno Ven-
ture er heldur ekki alþýzkt félag
heldur standa aö því tvö
fjárfestingarfélög, annaö bandar-
ískt en hítt breskt ásamt Sie-
mens og fyrirtækjasamsteypunni
Röng menntastefna
Að margra dómi má rekja
stöönun í v-þýzku atvinnulífi til
rangrar menntastefnu undan-
farna áratugi. Eftirsókn eftir
tæknimenntun hefur veriö mun
minni í V-Þýzkalandi undanfar-
inn áratug en t.d. í Bandarikjun-
um og Japan. Skortur á tækni-
menntuðu fólki og fólki meö
stjórnunarstörf sem sérgrein
kemur V-þjóöverjum illilega í
koll þegar takast á viö ný verk-
efni i iðnaði á s.k. hátæknisviöi
svo sem í rafeindaiönaöi, tölvu-
hugbúnaði og líftæknifræöi.
Þýzkir háskólar eru gagnrýndir
fyrir þaö aö hafa fyrst og fremst
útskrifað stafsmenn en látiö
undir höfuö leggjast aö mennta
fólk til sjálfstæðrar starfsemi á
frjálsum markaöi á borö við þaö
sem tíökast i bandariskum há-
skólum. Þá kynslóö V-þjóöverja
sem nú er aö hasla sér völl á
vinnumarkaðinum skortir hvatn-
ingu og tækifæri til aö virkja
hugarflug til þess aö nota á
framsækinn hátt á sviöi einka-
framtaks. Af þessu leiðir m.a. aö
áhætta i hátækniiönaöi er þessu
fólki framandi og það þarf meira
aö segja á sérstakri hjálp aö
halda til þess aö gróðavonin nái
aö kitla þaö.
Matuschka og að minna leyti
Deutsche Bank. Reglan er sú aö
aldrei skuli fjárfest i einn staö fyr-
ir meira en sem nemur 5% ráö-
stöfunarfjár. Enn sem komiö er
hafa aðeins tvö smáfyrirtæki not-
iö aðstoðar Techno Venture og
38 miljón dollara sjóöurinn er enn
nánast óhreyfður.
Sjóöir f járfestingarfélaga
Volkker Dolch hefur sem
einkaframtaksmaöur þá skoðun
aö afar auövelt sé aö tæma sjóöi
fjárfestingarfélaga sé ekki rétt á
málunum haldiö; „þaö er nauö-
synlegt aö fara meö áhættulán af
viti eins og hvaö annað, þaö er
mjög auövelt aö ausa út fé en
hættan er á þvi að framtakið fái á
sig illt orö fyrir bragöið, þaö þarf
aö halda áhættunni innan ákveö-
inna marka.“
I byrjun fór fjárfestingarfélagið
DWFG óvarlega meö féö aö
margra dómi og fékk á sig slæmt
orö. Upphaflega var ráöstöfun-
arfé þess 19 miljónir dollara en
félagið lánaöi til of margra mis-
lukkaðra fyrirtækja og árlegt tap
þess var komið i 5,8 miljón doll-
ara áriö 1980 þegar núverandi
forstjóri þess, Karl Heinz Fanse-
low, tók viö stjórninni. Um þessar
mundir er innan viö þriðjungur
fjárfyrirgreiöslna félagsins viö
nýstofnuð smáfyrirtæki og
Fenselow segir aö tala þeirra
nýju fyrirtækja sem njóta aðstoð-
ar og klára sig ekki hafi lækkað
verulega, rekstrarafkoma félags-
ins sé nú á jafnaðarpunktinum.
Svo viröist sem þýzkt efna-
hagsskipulag hafi ekki gert ráö
fyrir þeim mikla þróunarkostnaöi
sem er samfara hátækniiðnaði. Á
sama tima er þaö að veröa
v-þjóðverjum Ijóst aö tækniupp-
finningar og nýjungar á sviöi há-
tækniiðnaðar verða ekki til í stór-
fyritækjum, þaö eru smáfyrirtæk-
in sem eru hinn rétti jarðvegur
fyrir þróun hugmynda, einstakl-
ingurinn þarf möguleika til þess
aö láta Ijós sitt skína i staö þess
aö byrgja þaö i of stórum hópi.
Dr. Alfred Prommer var áður
einn af stjórnendum rafeinda-
deildar Siemens en rekur nú
ráögjafarfyrirtækiö Prommer
Consultants i Munchen. Hann
segir aö v-þýzkir bankar veiti
viðskiptalán en yfir höfuð láni
ekkitil stofnunarfyrirtækjaeöatil
hlutafjáraukningar. Hann telur aö
eitt alvarlegasta vandamál
þýskra smáiðnfyrirtækja sé of lit-
ið hlutafé og þar af leiðandi séu
90