Fálkinn - 14.12.1956, Síða 20
16 JÓLABLAÐ FÁLKANS 1956
Al) rigndi þcgar Melinda vaknaði.
Eiginlega hefði nú átt að snjóa
núna, hugsaði hún með sér og þrýsti
nefinu að rúðunni. Niðri í garðinum
stóð einstakt tré, sem virtist skjálfa
i gráu morgunhúminu. Drew-fjöl-
skyldan — en það voru Jane, Douglas
og Melinda, átta ára gömui, bjuggu
í kvistherberginu í gamla húsinu.
Meðan Melinda var að klæða sig
an að því, að þau hefðu ekki úr miklu
að spila.
„Við höfurn sparigrisinn,“ sagði
hann.
„En hann er þrautalendingin okk-
ar,“ sagði Jane 'lirædd. „Dettur þér
í liug að nota peningana í honum
til að kaupa jólatré, sem við getum
vel verið án?“
„Einliver liefir sagt, að einmitt
kosti ekki svoleiðis gerð, ég reyni
að vera hagsýnni en svo.“
Hann andvarpaði. Honum sárnaði
beiskjan i rödd hennar.
„Þú varst ekki svona hundrað
prósent hagsýn einu sinni. Þá gastu
líka gert það sem flónslegt er. Ég
veit að við eigum erfitt núna, en
reyndu að vera svolítið bjartsýn,
Jane, og reiddu þig á að það fer að
auga fyrir því sem gaman er að. Jæja,
við látum peningana vera kyrra í
sparigrísnum. Ég fyrir mitt leyti
hefði verið fús til að fórna þeim fyrir
gleðina, sem jólalréð gæti veitt
okkur.“
Þegar tiann var farinn sagði Mel-
inda:
„Það rætist einhvern veginn úr
þessu með jólatréð, mamma. Ég kem
KVISTHERBERGIOT
datt henni allt i einu i hug að mamma
hafði einhvern tíma sagt að efsta
hæðin i húsum væri næst himninum.
Og þá höfðu mamma og pabbi hlegið.
En nú kvartaði mamma sí og æ yfir
öllum stigunum.
Nú fór Melinda með greiðuna gegn-
um hárið á sér. Svo tæmdi hún úr
sparibauknum sínum og batt vasaklút
utan um silfrið og koparinn. Skólan-
um lauk klukkan tólf i dag, svo að
tíminn yrði nægur til að fara í versl-
anirnar á heimleiðinni.
Jane var að taka til morgunmatinn
inni í eldhúskytrunni. Hún var ann-
ars hugar er hún kyssti telpuna sina.
Plún var nefnilega að hugsa um fjár-
hagsástæðurnar fyrir jólin. Mat og
drykk gat hún ráðið við, og ofurlitið
af jólaskrauti líka. En jólatré með
öllu tilheyrandi og jólagjafir — hún
sá engin úrræði til þess i ár. Bara
að Doug hefði verið kyrr í stöðunni
sem hann hafði haft, en ekki stefnt
sér í þann voða að fara að versla
sjálfur. Það færi aldrei vel. Hann
sagði að visu, að fyrsta árið væri
alltaf verst, en ...
llún andvarpaði og leit á Doug, sem
brosti til dóttur sinnar. Miklu auð-
veldara fyrir karlmanninn að vera
fátækan, hugsaði ihún með sér. Hann
þurfti ekki að vera að hugsa í sífellu
um hvernig ætti að fara að láta fæðis-
peningana lirökkva til ...
„Fyndist þér það skelfing leiðin-
legt ef þú fengir ekkert jólatré í ár?“
spurði hann Melindu. „Það verður
svo dýrt, skilurðu. Ekki beinlínis tréð
sjálft heldur allt sem á að hanga á
þvi.“
„Ég skil það,“ sagði Melinda al-
varleg.
Honum gramdist eiginlega hvað
barnið sagði þetta rólega.
„Höfum við ekki efni á að kaupa
jólatré, Jane?“ sagði bann.
„Með hverju ættum við að borga
jjað?“ spurði hún hvasst.
Hann leit á postulínsgrísinn á arin-
■hillunni. Þau höfðu keypt liann þegar
þau trúlofuðust, og hlegið svo dátt
þegar þau létu fyrsta peninginn detta
ofan í hann. Allt var öðruvísi í þá
daga, þá gat Jane hlegið og hent gam-
þegar maður hefir ekki efni á þvi, sé
rétti timinn til að kaupa óþarfann."
„Sá sem hefir sagt það, hefir áreið-
anlega ekki þurft að velta hverjum
eyri til að hafa aura fyrir mat, viku
eftir viku. N'ei, það er flónsleg stað-
hæfing.“
„En getur maður ekki leyft sér að
vera svolítið flónslegur um jólin,
Jane?“
„Og iðrast svo á eftir, þegar spari-
grísinn er tómur? Ég er að minnsta
ganga betur í búðarholunni eftir
nokkra mánuði."
Hún óskaði að liún gæti yfirstigið
þennan sjálfbirgingsvegg sem hún
hafði hlaðið milli sín og hans, og
hughreyst hann. Bara að hún gæti
þrifið sparigrisinn og farið út í bæ
og keypt og keypt! En þessir mánuð-
ir sem hún hafði átt i sífelldri baráttu,
voru eins og farg á henni. Það var
annað mál með Doug, hugsaði hún
með sér.
Doug braut saman morgunblaðið,
stóð upp og kyssti hana á kinnina.
„Það er eins og spennandi ævintýri
að vera fátækur, ef maður litur á það
á réttan hátt,“ sagði hann.
„Ég hefi því miður misst rósrauðu
gleraugun mín,“ svaraði hún. „En
finnst þér það ævintýr, Doug?“
„Já, og það fannst þér líka, elskan
mín, þangað til þú hættir að hafa
Þau hlógu og skröfuðu, er þau hlupu niður stigann og út á vota götuna.
í seinna lagi heim í dag, ég þarf að
fara í erindi fyrir sjálfa mig.“
Jane stóð lengi með tárin í augun-
um eftir að Melinda var farin. Doug
hafði að vissu leyti vakið hjá henni
þá kennd að hún væri smásmuguleg
og nísk. „En það er ég ekki,“ liugs-
aði hún með sér og tók til við upp-
þvottinn. „Doug er svo lítill ráð-
deildarmaður, að ég verð að vera það
fyrir okkur bæði, ef okkur á að tak-
ast að lifa þessa kreppu af. Vitanlega
hefi ég andstyggð á að vera fátæk,
viðurkenndi hún með sjálfri sér. „Og
undir niðri er ég gröm honum. Mér
hefir verið meinilla við þessa verslun
frá byrjun. En kannske ég sé að reyna
að hefna mín á Doug með því að gera
allt eins erfitt og snúið og hægt er?“
Hún skelfdist við þessa tilhugsun,
sem ekki vildi víkja á burt. Þessi grái
■vætumorgun lá á henni eins og mara.
Melinda fór beint niður í Stórgötu
eftir skólatíma, en þar voru jólasýn-
ingar í hverjum glugga. Hún hugsaði
með trega til laugardaganna, sem
þau höfðu farið iit saman öll þrjú,
og keypt til vikunnar í einu.
Ilún fór beint þangað sem maður-
inn stóð á horninu og var að selja
jólatré. Hún hafði verið að spara og
spara i margar vikur, líklega hefir
hún haft hugboð um að ekki yrði
neitt jólatré í ár. Mamma var alltaf
að tala um hve áríðandi væri að
spara.
Og hún hafði sparað — staðráðin
i að eignast að minnsta kosti sjálft
tákn jólanna. Það liafði ekki verið
auðvelt að liafa nokkuð afgangs, þvi
að ekki var það mikið, sem kom
handa hennar á milli, en að meðtöldu
því sem hún fékk á afmælisdaginn
sinn í nóvember urðu þelta þó sextán
krónur, sem hún átti. Jólatrén voru
svo dýr, og svo kom skrautið á þau
og kertin.
Melindu fannst litli maðurinn, sefn
seldi jólatrén, vera svo byrstur á
svipinn. En það var víst misskilning-
ur, því að nú brosti liann til Melindu
og sagði:
„Litla ungfrúin ætlar líklega að fá
stórt tré? Sjáðu, 'hérna cr eitt, sem
er stæfra en ]>ú!“
Hann liélt því upp við hliðina á
henni. Alveg tilkjörið að hengja á
það glit og jólagjafir.
„Hvað kostar það?“ spurði hún og
þorði ekki að líta á verðmiðann.
Á eftir fór maðurinn að velta því
fyrir sér livers vegna liann 'hefði
rifið af trénu miðann, sem „10 kr.“
stóð á. Hann sagði:
„Það er ekki dýrt. Fimm krónur,
stúlka min!“