Ritröð Guðfræðistofnunar - 01.09.2008, Síða 47

Ritröð Guðfræðistofnunar - 01.09.2008, Síða 47
ennfremur í hugmyndafræði. Hér má nefna frásögnina af Örlygi Hrappsyni. I Sturlubók er vitnað til orða Patreks biskups fóstra Örlygs á þennan hátt: „lata þar kirkiu giaura ok eigna enum helga Kolvmba.“(S.15) í sögunni segir aftur á móti „þar skaltu lata kirkiu gera til dyrdar Gudi ok hinum heilaga Columbe.“(Ól.Tr.266) Þarna er athyglisvert að sjá að kirkjan er ekki bara gerð og eignuð helgum Kolumba eins og hjá Sturlu heldur lætur ritstjóri Ólafs sögu samsteypunnar guði eftir dýrðina ásamt Kolumba. I texta Flateyjarbókar og AM 62 af Ólafs sögunni verða skilaboðin enn skýrari og sérstök réttlæting íylgir á því hvers vegna Kolumba er helguð kirkjubyggingin: „lattv a þeirri íordu kirkío gera gvdi til dyrdar ok envm helga Colvmba þviat hann er mikill gvds vin ok varr einkanligr patronvs þat er at skilia vaR hoívd fadir ok form^lanndi vid gvd.“(Ól.Tr.266nm). Þetta hljómar eins og réttlæting á því hvers vegna Kolumba er veitt sú náð að íylgja guði í dýrðlegri kirkjubyggingu Örlygs. Það hefur tvímælalaust verið nær hinum kristilega rétttrúnaði að gera kirkju „guði til dýðrar“ fremur en eingöngu „eigna enum helga Kolvmba“ kirkjuna eins og í S. og H. enda var hinn írski dýrlingur fallinn úr náðinni hjá innlendum kirkjumönnum í byrjun l4.aldar.8 Örlygur lenti í lífsháska við komuna til landsins en hét ekki á guð eða þekkta dýrlinga eins og eðlilegt hefði verið heldur á „Patrek byskup til land- tauku ser.“(S.15). Þetta hefur ritstjórinn guðhræddi betrumbætt og lætur Örlyg heita á „Guð til land töku þeim. ok þar með aa Patrech biskup.“(Ól. Tr.267). Þarna er guð kominn í fyrsta sætið enda áreiðanlega kristilegra en veita óþekktum írskum biskupi slíkan heiður. Enn er hægt að benda á vafasama klausu í Landnámu um trúarlíf þeirra feðga Örlygs og Geirmundar en þar segir „þeir Aurlygr frændr trudu aa Kolumba.“ (S.15). Hætt er við að þetta þyki ekki góð guðfræði enda segir svo í Ólafssögunni „sva segiz at hans s(on) hafi alldri blotað skurðgoð.“(Ól.Tr.267-268). Höfundurinn hefur væntanlega ekki kunnað við að kveða sterkar að orði miðað við upp- lýsingarnar úr Landnámu. 8 Magnús Már Lárusson 1956-1978, bls.665-666. 45
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164

x

Ritröð Guðfræðistofnunar

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ritröð Guðfræðistofnunar
https://timarit.is/publication/1152

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.