Morgunblaðið - 27.07.2016, Blaðsíða 10

10 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 27. JÚLÍ 2016
ALLT HEFST MEÐ
Meðan Jobba í Hveragerði naut
við var það sígilt atriði að
mamma, pabbi, börn og bíll
færu austur í Hveragerði að
kaupa ís í Eden og skoða apann
sem varð táknmynd bæjarins.
„Þegar maður hugsar til baka er
mjög merkilegt hve mikillar at-
hygli apinn naut á sínum tíma.
Fólk er hreinlega enn í dag að
tala um þetta dýr. Sjálfur hef ég
raunar ekki séð hann Jobba
minn síðan hann drapst fyrir
fjörutíu árum en kannski ég
skreppi upp að Laugarvatni um
helgina og líti á gripinn,“ segir
Már Michelsen.
Merkilega
mikil athygli
FÓLK FLYKKTIST AUSTUR
Sigurður Bogi Sævarsson
sbs@mbl.is
Hinn frægi Hveragerðisapi sem ár-
um saman var helsta aðdráttaraflið í
sunnudagsbíltúrum Íslendinga er
kominn aftur fram á sjónarsviðið og
verður til sýnis á Hótel Eddu í
Menntaskólanum að Laugarvatni
um helgina. Eins
og margir muna
var apinn Jobbi
fyrir margt löngu
sýningardýr í
gróðrarskála
Pauls Michelsen í
Hveragerði svo
um hann spunn-
ust margar sögur
og fólk á höfuð-
borgarsvæðinu
flykktist austur fyrir fjall til að sjá
dýrið.
Kraumandi náttúra í Jobba
Það var árið 1958 sem söngkonan
Ellý Vilhjálms smyglaði apanum til
Íslands frá Spáni. Ellý og foreldrar
hennar í Merkinesi á Höfnum fóstr-
uðu Bongó, eins og hún kallaði ap-
ann, fyrstu misserin, að því er fram
kemur í ævisögu Ellýjar eftir Mar-
gréti Blöndal sem kom út fyrir
nokkrum árum. Það gekk þó ekki til
lengdar – og það var um 1960 sem
söngkonan fól Paul Michelsen, garð-
yrkjubónda í Hveragerði, að annast
dýrið. Michelsen nefndi apann
Jobba og hann var lengi í rækt-
unarhúsi. Það var svo árið 1971 sem
Blómaskáli Michaelsen var opnaður
og þar var Jobbi sýningardýr og átti
eftir að vekja hliðstæðulitla athygli
fólks í fábreyttu samfélagi þess
tíma.
„Ég fór vel að Jobba og við náðum
vel saman. Af okkur bræðrunum
þremur var ég sá eini sem náði hon-
um á mitt band,“ segir Már Michel-
sen, bakari í Þorlákshöfn, sonur
Pauls garðyrkjumanns. „Aðeins
tókst mér að þjálfa apann, sem var
pínulítill simpansi, sem stundum
virtist skynja aðspurður hvað við
væri átt. Hann sagði stöku sinnum
já eða kinkaði kolli. Svo kraumaði
talsverð náttúra í Jobba, sem stund-
um tók upp á slíkum kúnstum að sið-
prúðar konur litu undan. Þetta voru
jafnvel virðulegar frúr, sem urðu þó
svo áhugasamar að ekki leið á löngu
uns þær komu aftur í heimsókn til að
sjá þennan vin sinn,“ segir Már og
hlær.
Á tvist og bast
Apinn Jobbi var kominn nær þrí-
tugu og orðinn veikur þegar Michel-
sen lét svæfa hann 1977. Farið var
með hræið til uppstoppara en þaðan
heimti hann það aldrei. Öllum að
óvörum dúkkaði apinn svo upp í Ís-
lenska dýrasafninu sem Kristján
Jósepsson átti. Vegna vanskila lentu
safngripir þar á uppboði hjá toll-
stjóra og voru um 1980 keyptir til
Byggðasafns Árnesinga. Nokkur
dýranna voru til sýnis á Selfossi en
öðrum komið fyrir að Laugarvatni.
„Þegar komið var með upp-
stoppuð dýrin, lítil sem stór, hingað
að Laugarvatni voru uppi miklar
fyrirætlanir um að hér yrði sett upp
náttúrugripasafn. Dýrin voru sett í
skólahúsin hér að Laugarvatni og
það átti að vera til bráðabirgða. Svo
fór aftur á móti að fyrirætlanir um
safn fjöruðu út og málið gufaði
hreinlega upp,“ segir Pálmi Hilm-
arsson, húsbóndi í Menntaskólanum
að Laugarvatni.
„Því miður hefur eitthvað af dýr-
unum lent á tvist og bast, en apinn
hefur alltaf verið í öruggri vörslu.Er
geymdur í náttúrufræðistofunni hér
í menntaskólanum en eftir þessa eft-
irgrennslan ykkar á Mogganum ætl-
um við að hafa hann til sýnis hér í
anddyri skólahússins að minnsta
kosti yfir verslunarmannahelgina.“
Apinn í Hveragerði snýr aftur
 Jobbi hjá Michelsen til sýnis að Laugarvatni um verslunarmannahelgina  Var smyglað til Íslands
af Ellý Vilhjálms söngkonu  Siðprúðar konur litu undan  Fór í uppstoppun en var ekki skilað
Morgunblaðið/Sigurður Bogi
Api „Hann er í öruggri vörslu,“ segir Pálmi Hilmarsson. Jobbi hefur í um 30
ár verið geymdur í náttúrufræðistofu Menntaskólans að Laugarvatni.
Ellý Vilhjálms
Fimur Fólkið stóð stóreygt við
búrið og fylgdist með apanum.