Morgunblaðið - 28.07.1987, Blaðsíða 35

Morgunblaðið - 28.07.1987, Blaðsíða 35
MORGUNBLABIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 28. JÚLÍ 1987 veiða hvalina. Og þarmeð blasir hið nýja for- ystuhlutverk okkar við. Meðan aðrar þjóðir dröslast enn með rándýra sjálfstæða vísinda- starfsemi höfum við tekið vísindin í þágu atvinnuveganna og gert þetta prinsíp vort að lýsandi for- dæmi heimsbygðarinnar. Þessi nýi vísindaskilningur er framlag okkar til heimsins og bygg- ist vissulega á arfinum frá spá- mönnum fimta og sjötta áratugsins. Og fleira fylgir á eftir. Nú er að koma upp annað mál sem leiðir það berlega í ljós að hvergi munu íslensk stjórnvöld kvika af markaðri braut þessarar alþjóðaforystu sinnar. Fyrir Mann- réttindanefnd Evrópuráðsins í Strassburg liggur kæra Jóns Krist- inssonar vegna brota á sáttmála um lýðræðislega réttarfarsskipan sem Landinn vitaskuld líka hefur undirritað. Samkvæmt þeim sáttála má það ekki gerast að sama yfir- valdið standi mann að verki, ransaki brot hans og dæmi hans síðan til straffs. En þetta hefur hér viðgeng- ist lengi að því er sérfræðingur Ríkissjónvarpsins á þessu sviði, Sig- urður Líndal, hermir. Og þetta er arfur frá einveldistímanum þegar lögin voru í þágu kóngs og embætt- ismanna hans, bætir sérfræðingur- inn við. Nánari eftirgrenslan fjölmiðla hefur leitt það í ljós að þessi mein- bugur á lýðræðinu var engum hulinn þegar við skrifuðum undir Mannréttindasáttmála Evrópuráðs- ins á sínum tíma. Undirskrift okkar var einber vísindatilraun einsog þáttakan í Hvalveiðiráðinu. Enda voru lögin um Ransóknar- lögreglu ríkisins árétting á því að ákvæði Mannréttindasáttmála Evr- ópuráðsins kæmu okkur ekki við. Og dómarar Sakadóms héldu vita- skuld áfram að brjóta hliðstætt prinsíp 10 sinnum á dag og fara með ákæruvaldið jafnframt dóms- valdinu í flestum málum einsog hverjir aðrir atvinnukleifhugar. Ráðuneyti dómsmála á Landinu bláa ætlar sér bersýnilega að halda málstað vísindréttarfarsins til streitu. Um það verður látið sverfa til stáls í Strassburg í haust með ærnum tilkostnaði því hér er um miklar upphæðir að tefla einsog sjá má og heyra á umælum flestra embættismanna sem spurðir hafa verið álits. Sigurður Gizurarson bæjarfógeti dregur álit þeirra allra raunar saman í eina setningu þegar hann er intur eftir því hvort ekki beri að breyta réttarkerfinu hérna frá einveldisháttum til samræmis við sáttmála lýðræðisþjóðanna og skilja að embætti bæjarfógeta og lögreglustjóra. Þá segir hann: „Ég tel það vera prinsíprétt ef ríkið telur sig hafa efni á því að aðskilja dóms- og framkvæmda- vald." Þetta er kjarni málsins: Ef við höfum ekki efni á nútímaréttarfari lýðræðisþjóða grípum við bara til forystuhlutverksins og sendum harðsnúið lið af lærisveinum spá- manna vorra tilað kenna þeim í Strassburg hvað vísindalega kórrétt sögulegt réttarfar er miklu hag- kvæmara en lýðræðisbullið. Vitaskuld mun þessi nefnd óðar skilja hvað á spýtunni hangir þegar forvígismaður hins sögulega vísindaréttarfars endurtekur það- sem hann sagði við DV um málstað þeirra ráðuneytismanha: „Helsta vörn ráðuneytisins í mál- inu er sú að þrátt fyrir að sýslumað- ur sé bæði dómari og yfirmaður lögreglunnar hafi Jón Kristinsson fengið réttláta meðferð." Það er vitaskuld hagkvæmara fjárhagslega séð að Þorsteinn Geir- son ákveði það sjálfur hvort við hljótum réttláta meðferð helduren 30 tryggja réttlátt dómskerfi útum alt land. Enginn getur efast um það. Réttlætið verður því ódýrara sem það er á færri manna höndum. Spurningin verður þá bara sú hvort Mannréttindanefndin muni skilja þetta hagkvæmnissjónarmið og samþykkja hina vísindalegu og sögulegu verndunarafstöðu dóms- málaráðuneytis okkar í réttarfars- málunum. Sumir efast um það. Þó undarlegt megi virðast hefur íslenska sjónarmiðið til vísinda átt nokkuð örðugt uppdráttar víða er- lendis, hversu hagkvæmt sem það er. Meiraðsegja lögfræði heimtar víða í löndum að fá að vera sjálf- stæð grein og óháð öllum hag- kvæmnissjónarmiðum. En stjórnvöld okkar munu berj- ast fyrir hinum séríslensku hags- munum í Jónsmálinu engu síðuren hvalveiðimálunum. Því stolti sínu verður útvalin þjóð að halda. Væri þetta mál einvörðungu í höndum innlendra embættismanna þykist ég vita að því mundi vera borgið. Héreftir sem hingaðtil mundi þá valin hin sögulega helg- aða vísindaréttarfarsleið sem búin er að spara okkur stórfé öldum saman. Þá væri stolti okkar borgið. Og væri þjóðarstoltið í heilli höfn (undir farsælli forystu framsóknar- manna) efast ég heldur varla um það að þjóðin upptil hópa mundi héreftir sem hingaðtil geta sætt sig lengi lengi við konunglega stjórnar- skrá frá 1874, sakarákvæði til varnar illu umtali um kóngsböðuls- embættið danska sem löngu er nú aflagt, almenn hegningarlög sem voru á sínum tíma kópéruð eftir lagagerð í Hitlersþýskalandi, rétt- arvenjur sem einlægt krulla saman ákæruvaldi og dómsvaldi, brengla framkvæmdarvaldi og dómsvaldi í eitt, selja dómurum sjálfdæmi um mistök sín og fleira og fleira kon- unglegt athæfi. Vitaskuld jafngildir þetta afsali margra réttinda sem aðrar og ómerkilegri þjóðir daglega verða aðnjótandi, en hverju má ekki útval- in þjóð vera reiðubúin að afsala sér tilað varðveita þjóðarstoltið og hinn stórfenglega arf spámanna sinna. Þetta eru hvorteðer ekki nema skitin grundvallarréttindi sem út- valið fólk hefur lítið með að gera. Höfundur er ríthöfuadur. Cylinda þvottavéíar*sænskar og sérstakar Fá hæstu neytendaeinkunnir fyrir þvott, skolun, vindingu, taumeðferð og orkusparnað. Efnis- gæði og öryggi einkenna ASEA. Þú færð ekki betri vélar! »111 iára abyrgð /FQnix HATUNI 6A SIMI (91)24420 ¦^%K9kHI%r DUSCHEN sturtuklefar og baðveggir íáli, lit og hvítu. Heilir sturtuklefar m/botni, hitara og dælu. Tilvaldir fyrir sumarbústaði. Verð frá kr. 10.900.00. A. Bergmann, Stapahrauni 2, Hafnarfirði, s. 651550. GUESILEG TJÖLDÁ GÓÐU VERÐI Hústjald, 9m2 * « • » 4 •#•««•••*«•••••««»»*#•••••*••• !!!!!!!******......•.....••••• ••**«••••••••»•«••••**•«»*•««* *««»•*•ft*«»**«»»*#*««»»**«*«gj ••*•••«»•*•••••»«**•*•**•••*«< «»*«•*••**««»**********»»***** • ••«•»»«••«•'«*««•*•• ••«***««4 •«•••••««" ,. ? *«»**#****»«. *«•••*• ^**^ U\JLaugavegill8 —————_i______«_______^_______________ Sími28980
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.