Morgunblaðið - 20.10.1988, Síða 22

Morgunblaðið - 20.10.1988, Síða 22
22 MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 20. OKTÓBER 1988 Svartolíuinnflutningnr til fiskmjölsverksmiðja eftirJón Ólafsson Vilhjálmur Jónsson forstjóri Olíu- félagsins hf. sér ástæðu til að senda Félagi íslenskra fískimjölsframleið- enda tóninn í grein í Mbl. 12. októ- ber sl. Er á skrifum hans greinilegt að þar fer maður sem ekki þarf að rækja skyldur þjónustuaðila í eðli- legri samkeppni í viðskiptum. Vil- hjálmur er sennilega búinn að gleyma því, í þeirri furðulegu sam- keppniseinokunar-samtryggingu sem olíumál okkar íslendinga eru í, að hann er að eiga orðstað við sinn stærsta svartolíukaupanda. Félag íslenskra fískmjölsframleið- enda, sem hefur vogað sér að hrófla við áratuga einokun olíuinnflutn- ings, er ekkert annað en endurómun á vilja félagsmannanna sjálfra. Það eru forráðamenn fískmjölsverk- smiðja um allt land, viðskiptavinir Vilhjálms, sem hafa óskað eftir því að flutningsverðjöfnun á svartolíu verði aflögð. Það eru þessir sömu menn sem hafa óskað eftir sam- vinnu við olíufélögin um breytingu á innflutningi og dreifíngu svart- olíu. Og hver hafa viðbrögð olíufé- laganna verið, þjónustuaðilans, við sinn stærsta svartolíuviðskiptavin? Engin, eða jú, bréf frá Vilhjálmi Jónssyni þar sem hann telur félagið vera að kalla mismunun yfír sína félagsmenn með því að vilja afnema flutningsverðjöfnun. Auk þess sem Vilhjálmur telur sig þurfa hækkun álagningar á svartolíu verði flutn- ingsverðjöfíiun afnumin. Flutningsverðjöfnunarsjóður var settur á með lögum frá Alþingi 1953. Hugsunin á bak við stofnun hans var vissulega virðingarverð, þ.e. að allir landsmenn sitji við sama borð við kaup á bensíni og olíu. En þegar þeir aðilar úti á landi, sem sjóðurinn átti í upphafí að vemda fyrir hærri olíuverði, óska eftir því að hann verði lagður niður, er þá ekki ástæða til að staldra við og íhuga hvemig slíkt má vera? Svart- olíunotendur um allt land sjá hvílíkir Qármunir renna orðið til flutnings- verðjöfnunar olíunnar. Um 50 millj- ónir króna þurfa loðnuverksmiðj- umar að greiða á þessari loðnu- HLUTABRÉFASJÓDURINN HF veitir einstaklingum tœkifœri til góðrar ávöxtunar í hlutabréfum með samspili skattfrádráttar og arðsemi traustra atvinnufyrirtœkja. Til sölu eru hlutabréf f Hlutabréfasjóðnum hf., en félagið var stofnað haustið 1986. Hlutabréfasjóðurinn hf. uppfyllir skilyrði laga nr. 9 frá 1984 um skattfrádrátt. íþví felstað kaup einstaklinga á hlutabréfum í sjóðnum eru frádráttarbœr frá skatti upp að vissu marki. (Árið 1987 var heimill frádráttur vegna hlutabréfakaupa kr. 60.129,- hjá einstaklingum og kr. 120.258,- hjá hjónum.) Þrátt fyrir staðgreiðslu skatta af launatekjum mun koma til lokauppgjörs milli skattyfirvalda og einstaklinga eftir lok þessa árs. Hlutabréfakaup munu þá annað hvort leiða til lœgri lokagreiðslu til gjaldheimtu eða beinnar endurgreiðslu Jrá gjaldheimtu. Hlutabréfasjóðurinn hf. notar ráðstöfunarfé sitf til kaupa á hlutabréfum og skuldabréfum traustra fyrirtœkja. Hluthafar í Hlutabréfasjóðnum hf. eru nú um 200 talsins. 57% eigna Hlufabréfasjóðsins hf. eru hlutabréfog á hann nú hlutabréfí eftirtöldum hlutafélögum: Almennum tryggingum hf., Skagstrendingi hf, Eimskipafélagi íslands hf, Flugleiðum hf, Tollvörugeymslunni hf., Hampiðjunni hf., Útgerðarfélagi Akureyringa hf., Iðnaðarbanka íslands hf., Verslunarbanka íslands hf. og Útvegsbanka íslands hf. 43% eigna Hlutabréfasjóðsins hf. eru skuldabréf atvinnufyrirtœkja. Stjóm sjóðsíns sklpa-. Baldur Guðlaugsson, hrl. sfjómarformaður, Áml Ámason, framkvstjóri, Ragnar S. Halldórsson, stjómarformaður fsal, dr. Pétur H. Blöndal, framkvstjóri, Davíð Sch. Thorsteinsson, framkvstjóri, varaformaður, Árni Vilhjólmsson prófessor, Gunnar H. Hólfdanarson, framkvstjóri, dr. Sigurður B. Stefónsson, framkvstjóri, Framkvœmdastjóri er Þorsteinn Haraldsson, löggiltur endurskoðandi, Skólavðrðustíg ]2, Reykjavfk, s. 21677. Endurskoðandi er Stefón Svavarsson, lögg. endurskoðandi. Hlutabréf Hlutabréfasjóðsins hf. eru til sölu hjá eftirtöldum aðilum: Hlufabréfamarkaðurinn hf. Skólavörðustíg 12,3. hœð, 101 Reykjavík, s. 21677 Ármúla 7, s. 681530,108 Reykjavfk Verðbréfamarkaður Iðnaðarbankans hf. Ármúla 7,108 Reykjavík, s. 681530 Verðbréfamarkaður Útvegsbanka íslands hf. Síðumúla 23,108 Reykjavfk s. 688030 Verðbréfamarkaður Alþýðubankans hf. Suðurlandsbraut 30, 108 Reykjavík, s. 680670 Fjárfestingarfélagið Verðbréfamarkaðurinn Hafnarstrœti 7,108 Reykjavík, s. 28566 Kringlunni, 103 Reykjavík, s. 689700 Kaupþing hf. Húsi verslunarinnar, s. 686988 Verðbréfaviðsklpti Samvinnubankans Suðurlandsbraut 18,108 Reykjavfk S. 688568 vertíð í sjóðinn. Sé miðað við inn- flutningsverð olfufélaganna f dag, er flutningsverðjöfnunargjald á svartolíu helmingi hærra hlutfall en það er á bensíni. Ætla verður að það sé mun ódýrara að dreifa svartolíu, þar sem um fáa en stóra notendur er að ræða. Getur verið að hin mikla samkeppni olíufélag- anna í bensínstöðvum og búnaði til bensínafgreiðslu bitni á svartolíu- notendum? Fiskmjölsframleiðendur horfa á innflutningsvitleysu olíufé- laganna. Þeir sjá olfuskip austan frá Rússlandi sigla framhjá stórum olíutanki á Austflörðum. Tanki sem rúmar heilan skipsfarm og er mitt á milli stórra loðnuverksmiðja. Olíu- skipunum er siglt framhjá þessum tanki og suður til Reykjavíkur þar sem olíunni er dælt í birgðastöðvar olíufélaganna. Að því búnu er olí- unni dælt aftur um borð í skip og siglt með hana sömu leið til baka austur á fírði. Dettur einhverjum í hug að þetta sé hagkvæmasti inn- flutnings- og dreifíngarmátinn? Lætur einhver sér til hugar koma, að þetta viðgengist ef olíufélögin fengju ekki að sækja allan kostnað af svona vitleysu í flutningsverð- jöfnunarsjóð? Nú eru fískmjöls- framleiðendur að kikna undan endaleysunni. Þeir vilja afriema þennan óskapnað og leita leiða til að standast betur samkeppni við nágrannaþjóðir sem búa við mun lægra olíuverð. Vilhjálmur gerir lftið úr félaginu fyrir að leita til viðskiptaráðuneytis með leiðrétt- ingu, f stað Alþingis. Félag íslenskra fískmjölsframleiðenda áleit, að til að fá flutningsverðjöfn- un aflagða, væri rétt að Ieita til viðkomandi fagráðuneytis. Ráðu- neytið leitaði umsagnar hagsmuna- aðila og legði síðan faglegt mat sitt, ekld einungis olfufélaganna, á beiðni félagsins. Ef ástæða væri til, flytti viðkomandi ráðherra síðan lagabreytingu inn á þing. Við af- greiðslu þessa máls hefur félagið hins vegar séð önnur vinnubrögð. Ráðuneytið og samstarfsnefnd um gjaldeyrismál hafa gerst spor- göngumenn olfufélaganna og gert orð þeirra að sínum. Er nema von að olíufélögunum sé skemmt. í grein sinni í Morgunblaðinu ber Vilhjálmur saman hugsanlegt inn- flutningsverð sitt í óráðinni framtíð við endanlegt afgreiðsluverð Félags íslenskra fískmjölsframleiðenda úr þeim farmi sem félagið sótti um að fá að flytja til landsjns. Innifalið f verðinu er losun skipsins á fleiri en einan stað án aukakostnaðar. Verð það sem félagið býður sfnum félagsmönnum, fái það innflutn- ingsleyfí, er sem sagt endanlegt verð olíunnar komið á tanka við verksmiðjumar. Félagið telur óeðli- legt að það sé skyldað til að greiða í flutningsverðjöfnunarsjóð, þar sem innlendur flutningskostnaður fellur aldrei til. Hann er innifalinn í innkaupsverði olíunnar. Þetta vill Vilhjálmur ekki skilja, heldur þrástagast á því að innflutningsverð hans og endanlegt söluverð olfu Félags ísl. fískmjölsframleiðenda séu sambærileg. Hann ætlar félag- inu stórar upphæðir í innlenda dreifíngu, birgðahald og vafalaust álagningu eftir að félagið er búið að skila olíunni á tanka verksmiðj- anna fyrir ákveðið verð. Vel að Jón Ólafsson „Gera verður þá kröfu til stjórnvalda að þau setji ekki hagsmuni olíufélaganna ofar hagsmunum fiskmjöl- siðnaðarins. Á þessu máli verður að taka. Orkumál verksmiðj- anna eru þannig í dag að þau standa í vegi fyrir eðlilegri fram- þróun greinarinnar.“ merkja, þetta tilboð var einungis í 2.000 tonna farm. Er rétt að benda á það, að geti félagið leitað eftir tilboðum í 50-60 þúsund tonn af svartolíu til nota í verksmiðjum fé- lagsmanna, þarf ekki að efa að mun hagstæðari verðtilboð fengjust. Þá spyr Vilhjálmur sem vonlegt er „Hvar ætlar FÍF að geyma þessa olíu?“ Það er rétt að verksmiðjumar eiga í flestum tilfellum ekki tanka undir olíuna sem þær þurfa að nota. En við það eitt að skera burt flutn- ingsverðjöfriunargjaldið og hina „lágu“ álagningu olíufélaganna, ætti verksmiðja, sem réðist f að byggja t.d. 2.000 tonna tank hann skuldlausan eftir tvær áfyllingar! í þeirri miklu samkeppni sem fiskmjölsframleiðendur standa í, bæði við nágrannalöndin um loðnu til vinnslu og einnig á afurðamörk- uðum, er ljóst að taka verður orku- mál verksmiðjanna til endurskoðun- ar. Olíumálunum verður að breyta svo fískmjölsverksmiðjumar séu betur undir samkeppni við erlendar • verksmiðjur búnar. Verksmiðjumar horfa í dag á eftir veiðiskipum sigla til erlendra hafria með loðnu m.a. vegna þess hve ódýra olíu þau fá erlendis. Úr því að olíufélögin hafna sam- starfí við fískmjölsframleiðendur, ber að fá fiskmjölsframleiðendum sjálfum þessi mál f eigin hendur. Það er á mörgum sviðum sem verk- smiðjumar geta betur gert í inn- flutningi olíu fyrir sig og sín veiði- skip. Einn þáttur í því er innflutn- ingur olíu með tankskipum sem annars koma tóm að sækja lýsi til verksmiðjanna. Gera verður þá kröfu til stjóm- valda að þau setji ekki hagsmuni olíufélaganna ofar _ hagsmunum fískmjölsiðnaðarins. Á þessu máli verður að taka. Orkumál verksmiðj- anna em þannig í dag að þau standa í vegi fyrir eðlilegri framþróun greinarinnar. Höfundur er framkvæmdastjóri Félags íslenskra físknyölsfram- leiðenda. Myndband um hættu- ástand af völdum elds BRUNAVARÐAFÉLAG íslands hefur látið gera myndband um þá hættu sem getur skapast ef eldur brýst út, og hvernig koma má í veg fyrir harmleik og tjón á einfaldan og skynsamlegan hátt verði eldsvoði f heimahúsi. Höf- undur og leikstjórí myndarinnar er Magnús Bjamfreðsson. Kiwanisklúbburinn

x

Morgunblaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.