Morgunblaðið - 29.11.1996, Blaðsíða 48

Morgunblaðið - 29.11.1996, Blaðsíða 48
48 FÖSTUDAGUR 29. NÓVEMBER 1996 MORGUNBLAÐIÐ -M MINIMINGAR SVEINBJORN SVEINBJÖRNSSON + Séra Sveinbjðrn Sveinbjörnsson, fyrrverandi próf- astur í Hruna, var fæddur á Yzta- Skála undir Eyja- fjöllum 9. desember 1916. Hann lést 22. nóvember síðastlið- inn, tæplega átt- ræður að aldri. For- eldrar hans voru Sveinbjörn Jóns- son, bóndi og kenn- ari, f. 14. jan. 1882, d. 13. júlí 1971 og kona hans, Anna Einarsdóttir húsfreyja, f. 29. júní 1885, d. 20. nóv. 1943. Hann var sjötti í röð tólf systk- ina og eru nú fjögur þeirra á lífi. Systkini Sveinbjörns voru: Sigríður, f. 28. okt. 1908, d. 6. maí 1986; Þórný, f. 2. sept. 1909, d. 4. mars 1995; Eyþór, f. 8. okt. 1911, d. 23. sept. 1929; Guðbjðrg, f. 27. apríl 1913, d. 10. des. 1959; Jón Þorberg, f. 21. sept. 1915, d. 26. ág. 1991; Sigurjón, f. 24. nóv. 1918, d. 9. apríl 1965; Þóra Torfheiður, f. 29. júní 1921, d. 10. febr. 1987; Asta, f. 5. ág. 1923; Garð- ar, f. 14. maí 1925; Svava, f. 19. júlí 1926; Einar, f. 11. nóv. 1928. Sveinbjðrn kvæntist 8. des. 1951 Öbnu Ásbjarnardóttur sem fædd er 10. mars 1926. Foreldr- ar hennar voru Ásbjörn Ó. Jóns- son, málarameistari í Reykjavík, og kona hans Petrína Guð- mundsdóttir. Synir Öbnu og Sveinbjörns eru: Sveinbjörn, f. 5. okt. 1952, lögmaður í Kópa- vogi, kvæntur Rögnu Guð- mundsdóttur bókasafnsfræð- ingi og eiga þau þrjú börn, Sveinbjörn, Arndísi og Jón Rún- ar; og Páll, f. 24. aprfl 1955, húsasmíðameistari í Hafnar- firði, kvæntur Erlu Ferdinands- dóttur húsmóður og nema og eiga þau fjðgur börn, Ölmu, Ernu Helgu, Smára og Birgi. Nú verð ég að kveðja kæran vin, tengdaföður minn, miklu fyrr en mig óraði fyrir. Við skyndilegt fráfall hans sækja "ííhinningarnar að. Allar eru þær ljúf- ar og jákvæðar, kryddaðar glettni hans og frásagnargáfu. Fyrstu samverustundirnar voru í Hruna, þeim tignarlega kirkjustað, sem Sveinbjörn og Alma sátu með svo mikilli reisn í áratugi. Svein- þjörn unni þeim stað mjög mikið. Eg held hann hafi verið stoltur af að vera prestur þar og ekki var hann síður stoltur af sóknarbörnum sínum og sveitungum, honum fannst Hreppamenn vera höfðingjar í sjón og raun. Hann mat mikils samstarf- ið við sóknarbörnin, söngfólkið sitt og ekki hvað síst við organistana. Sveinbjörn var mikill náttúruunn- ^ ^ndi, hann dásamaði oft fegurð "~ ' aagsins, gróðurinn og íslenska nátt- úru. Hann byrjaði daginn í Hruna á að fara út á tröppur og gá til veðurs, athuga hvort Jarlhetturnar og Langjökull sæjust, hvar hrossin væru og hrafnarnir. Eftir að til Reykjavíkur kom tók Esjan við þessu hlutverki Jarlhettanna. Hann fylgdist af áhuga með skaflinum í Esjunni löngu áður en hann varð fréttaefni. I sumarbústaðnum á Flúðum var Sveinbjörn óþreytandi við að hlúa að gróðrinum, vökva plönturnar og gefa hröfnunum, vin- -- um sínum. í heimsóknum til okkar í Álftalandið byrjaði hann alltaf á að fara í garðinn og athuga gróður- inn. Sveinbjörn var skemmtilegur maður og hafði fjölbreytt áhuga- mál. Hann vildi helst ekki missa af ensku knattspyrnunni í sjónvarpinu, hann var í spilaklúbbi með gömlum ^.aekólabræðrum og vinum, hann grúskaði í Njálu og var með rök- Alma var ekkja eftir Pál Magnús- son flugmann og gekk Sveinbjðrn tveimur bðrnum þeirra í fðður stað. Þau eru: Herdís Petrína, f. 10. nóv. 1947, skólaritari í Reykjavík, gift Braga Bjarnasyni leigubílstjóra og eiga þau fjögur börn, Pál, Bjarna, Ölmu Birnu og Magnús Björn; og Magnús, f. 2. ág. 1949, húsasmíðameistari í Reykjavík, kvæntur Ingibjðrgu Guðmundsdóttur aðstoðar- skólameistara og eiga þau tvo syni, Guðmund Pál og Guðjón. Fyrir hjónaband átti Svein- björn eina dóttur, Björgu, f. 21. nóv. 1945, skrifstofumann í Reykjavík, sem gift var Jóni Kristjánssyni og eru bðrn þeirra Krislján Valur og Stein- vðr. Sveinbjörn átti tvð lang- afabörn. Sveinbjðrn lauk stúdents- prófi frá Menntaskólanum í Reykjavík 1939 og embættis- prófi í guðfræði frá Haskóla Islands 1943. Sveinbirni var veittur Hruni í Hrunamanna- hreppi í Árnessýslu árið 1944. Þar þjónaði hann allan sinn prestsskap og stundaði búskap jafnframt prestsstarfinu. Sveinbjðrn var skipaður próf- astur í Arnesprófastsdæmi 1982. Hann lét af störfum fyrir aldurs sakir í árslok 1986. Sveinbjðrn sinnti aukaþjónustu í Stóra-Núpsprestakalli um tíma og var stundakennari við barna- og unglingaskólann á Flúðum frá 1945 og allt til starfsloka. Frá 1986 bjuggu Sveinbjörn og Alma í Reykjavík. Útför Sveinbjörns fer fram frá Bústaðakirkju í dag og hefst athðfnin klukkan 13.30. studdar kenningar um höfund henn- ar sem ég vona að einhvers staðar finnist skriflegar í skrifborðinu hans og hann hafði lokið við handrit að bók um ýmsar endurminningar sín- ar. Sem prestur fannst mér sr. Svein- björn vera umburðarlyndur og bjart- sýnn, kenning hans var alltaf já- kvæð og full aðdáunar á sköpun- arverki Guðs. í erilsömu prestsstarf- inu naut hann dyggrar aðstoðar konu sinnar sem fylgdi honum alltaf þegar hún gat og studdi hann með ráðum og dáð. Einnig var Guðjón Bjarnason hans stoð og stytta við búskapinn þegar preststörfin köll- uðu. Umhyggja þeirra hvors fyrir öðrum var mikil. Sveinbjörn var hrifínn af glæsi- leika, stórhug og framkvæmdum. Oft var hann að velta fyrir sér virkj- ununum á hálendinu, þvílík stórvirki þær væru og Ráðhúsið og Perlan voru mikil borgarprýði í hans aug- um. Hann hreifst einnig mjög af góðri tónlist, sérstaklega fögrum söng. Mest af öllu dáði hann þó hana Ölmu, konuna sína, hún var honum allt í öllu. Þau dekruðu hvort við annað, ferðuðust tvö ein um landið þvert og endilangt og síðustu árin voru sumarbústaðaferðirnar þeirra líf og yndi. Stundum var farið þaðan í skemmtilega og fræðandi bíltúra. Síðasti bíltúrinn okkar Magnúsar með þeim var farinn nú í ágúst. Byrjað var í berjamó í Þjórsárdal, síðan ekið að Tröllkonuhlaupi í Þjórsá. Ekkert vatn var í ánni og mátti ganga þurrum fótum út í hólmann. Þetta þótti okkur mikið undur. Ferðin endaði svo austur í Odda á Rangárvöllum. Oft hafði Sveinbjörn talað um það að hann þyrfti að fara þangað til að kanna staðhætti og afstöðu ýmissa kenni- leita með hliðsjón af frásögnum Njálu. Þarna grandskoðaði hann umhverfið og bað okkur að taka myndir af fjallahringnum. Hann var alltaf að hugsa um höfund Njálu og leitandi að stoðum undir kenn- ingar sínar. Mikið ósköp er ég glöð yfir því núna að ekki dróst lengur að fara þessa ferð. Ég þakka tengdaföður mínum allar skemmtilegu samverustund- irnar og umhyggjusemi hans við mig og mína frá fyrstu tíð. Far þú í friði, friður Guðs þig blessi, hafðu þökk fyrir allt og allt. Gekkst þú með Guði, Guð þér nú fylgi, hans dýrðarhnoss þú hljóta skalt. (V. Briem.) Ingibjðrg Guðmundsdóttir. Það er með sorg í hjarta sem mig langar til að kveðja tengdaföð- ur minn, Sveinbjörn Sveinbjörnsson, með fáum orðum. Fyrir tæpum tutt- ugu árum hitti ég þau hjónin Ölmu og Sveinbjörn fyrst í Hruna. Fyrir Vestfirðinginn, sem hafði alist upp með fjöllin yfir sér alla tíð, var þetta eins og að koma í annan heim, í víðáttuna í Hreppunum, á þennan sögufræga stað og í þessa fallegu sveit þar sem Sveinbjörn lifði allan sinn starfsaldur. Hann réðst að Hruna nýútskrifaður guðfræðingur árið 1944 og gegndi þar prestþjón- ustu í 42 ár eða þar til hann lét af störfum og þau hjónin fluttu í bæinn árið 1986. Það var einstaklega gott að koma í Hruna og dvelja þar. Þar naut Sveinbjörn sín, í sveitinni sem hann unni svo mjög, með fólkinu sem honum þótti vænt um og sem þótti vænt um hann. Þar sá maður vel hvílíkur mannvinur séra Sveinbjörn var, hann bar virðingu fyrir lífinu, bæði mönnum og dýrum. Heimilið var stórt og þar var gestkvæmt eins og oft var á prestsetrum til sveita og var gestrisnin slík að ekkert var of gott fyrir gestina. Sveinbjörn var mikill bóndi og sveitamaður í sér, dýravinur mikill og 61 hann til dæmis hrafna í Hruna sem fylgdu honum siðan yfir í bú- staðinn í Ásabyggðinni. Sveitin tog- aði mjög í hann eftir að þau Alma fluttu i bæinn og mörgum stundum undu þau sér í fjölskyldubústaðnum á Flúðum. Umhverfið þar ber greini- leg merki um ræktunaráhuga Svein- björns enda hafði hann yndi af gróðri og ræktun. Hin síðari ár undi Sveinbjörn sér nokkuð við skriftir og var hann að mestu leyti búinn að rita endurminn- ingar sínar sem Alma setti_ inn á tölvu eftir upplestri hans. I þeim kemur glöggt fram ást hans á nátt- úrunni og öllu því sem fagurt er í lífinu og má segja að þær séu óður til náttúrunnar og almættisins. Stuttu fyrir andlátið sagði Svein- björn mér að hann hefði dreymt draum á þann veg að hann var að hlaða vegg en einn stein vantaði í hleðsluna. Drauminn túlkaði hann þannig að hann ætti eftir að skrifa síðasta kaflann í bókina og kom kallið áður en hann náði að ljúka honum. Umhyggja hans fyrir sínum nánustu var mikil og hændust barnabörnin mjög að honum enda var hann einstaklega barngóður. Það er með þakklæti í huga sem ég kveð tengdaföður minn, þakk- læti fyrir alla umhyggjuna sem hann sýndi okkur og börnum okkar alla tíð. Börnin okkar sóttu mikið í afa sinn og hafði hann óþrjótandi áhuga á því sem þau höfðu fyrir stafni. Milli Svenna okkar og afa hans var mjög sterkt samband enda þeir al- nafnar og tengdust ósýnilegum böndum. Eins árs gamall fékk Svenni folald að gjöf frá afa sínum og ömmu og varð það folald til að kveikja áhugann á hestamennsk- unni hjá okkur öllum og tengdi þetta áhugamál þá nafnana þrjá saman. Sveinbjörn hafði mikinn áhuga á að fylgjast með hestamennskunni hjá okkur hér í borginni enda hesta- maður. Hann hafði sínar skoðanir á því sem þeir nafnar hans voru að gera í þessum málum og var hann þeim ekki alltaf sammála um gæði hrossa þeirra. Það er erfitt fyrir börnin mín þrjú að sjá á eftir báðum öfum sínum á sama árinu en það hefur verið mikill styrkur að eiga Sveinbjörn að í gleði og sorg og fyrir það langar mig að þakka, bæði fyrir mig og mína fjölskyldu vestur í Bolungarvík. Megi algóður guð styrkja Ölmu og fjölskylduna alla. Blessuð sé minning Sveinbjörns Sveinbjörnssonar. Ragna Guðmundsdóttir. Elsku afi. Nú ertu farinn, farinn frá okkur til hans sem þú skrifaðir um dagana fyrir messur. Við kom- um til með að sakna ferðanna sem oft voru farnar inn á skrifstofu til þín, að athuga hvort ekki væri nammi í skúffunni stóru með skrýtna lyklinum. Við minnumst þess að þú kipptir þér ekki upp við það þó yngstu fjölskyldumeðlimirnir kæmu til þín að altarinu í miðri messu til að vita hvað afi væri að gera. Við fengum að fara með þér hvert sem þú fórst og það var sér- staklega vinsælt að fara í ökutúr á gamla traktornum. Alltaf var hægt að leita til þín með aðstoð við lær- dóminn, þá sérstaklega í þýsku og ritgerðasmíð og fylgdist þú vel með hvernig okkur gekk í prófunum. Gaman var að sitja með þér fyrir framan sjónvarpið á laugardögum og horfa á íþróttirnar. Á þeim hafð- ir þú mikinn áhuga og slóst eftir- minnilega á lærið á hápunktum leiksins. Þú varst mikill dýravinur og sérstakt þótti okkur að þú skyld- ir geyma matarleifar handa hröfn- unum, vinum þínum, sem undan- tekningarlaust þáðu það sem þú hafðir fram að færa. Nú ertu farinn, svo óvænt fyrir okkur sem héldu að hann afi, þessi hrausti maður, myndi aldrei deyja. Við þökkum þér fyrir árin sem við áttum með þér og ömmu í Hruna og árin tíu í Stóragerði. Megi góður Guð geyma þig og gefa ömmu styrk á þessum tímamótum. Okkur langar að kveðja þig með einni af bænunum sem þið amma kennduð okkur í sveitasælunni í Hruna. Láttu nú ljósið þitt loga við rúmið mitt, hafðu þar sess og sæti, signaður Jesús mæti. Barnabörn og barnabarnabörn. (Ok. höf.) Hlýtt handtak í tröppunum heima í Hruna fyrir tuttugu og fimm árum. Þannig man ég Sveinbjörn fyrst, glaðan og kvikan. Hann tók mér strax vel, strák að vestan, sem hann vissi ekkert annað um en að ég var skólabróðir sonar hans. Kynni mín af Sveinbirni voru mér afar dýrmæt. í honum kynntist ég manni, sem var allt öðruvísi en allir sem ég þekkti. Sveinbjörn var prest- ur, bóndi, vinur. Hann bar í sér rótgróna virðinjru fyrir íslenskri sveitamenningu, fyrir sveitafólki. Hann var heill og sannur í því sem hann gerði. Ég sé hann fyrir mér standa í svartri hempu vera að kistuleggja unga konu sem hefur dáið frá manni og þremur ungum börnum og segja þau orð, sem gefa fólki þor til að ganga út í lífið án þess að halda að öllu sé lokið. Hann var einlæjrur trúmaður, sem lifði trú sína. Ég man Sveinbjörn standa úti á velli heima í Hruna vera að slátra hrossum og með okkur ungu mönn- unum vinnur^ hann þau verk, sem vinna þarf. Á eftir matur inni og staup af sjenever, síðan gengið út. Hann sýndi ungu piltunum kirkjuna, sagði sögu hennar, hringdi klukkum til að lofa okkur að heyra hljóm þeirra. Þessi klukknahringing á dimmu kvöldi á fornu höfuðbóli í íslenskri sveit er mér eilíf bending um göngu mannsins, kynslóðanna, í trú á Guð, sem er ekki allt annars staðar heldur mitt á meðal okkar. Þjóðkirkja verður sönn ef prestar hennar eru eins og Sveinbjörn var, starfa með og fyrir söfnuð sinn. Sveinbjörn sat Hruna með reisn alla sína prestsskapartíð. Hann tók við jörðinni árið 1944 og þegar hann lét af embætti eftir 42 ár hafði hann stórlega bætt hana. Það var alltaf gott að hitta Svein- björn. Mér var alltaf létt í sinni þegar ég kom af hans fundi. Það fylgdi honum einhver hressilegur andblær, einhver tær ferskleiki, sem svo^ undur fáir hafa til að bera. Ég flyt fjölskyldu Sveinbjarnar mínar bestur kveðjur með þökk fyr- ir ágæt kynni. Sveinbirni bið ég Guðs blessunar. Agnar H. Gunnarsson, Miklabæ. Ég vil í fáum orðum minnast eins elsta og besta vinar míns, séra Sveinbjörns Sveinbjörnssonar. Hann var fæddur að Ysta-Skála undir Eyjafjöllum 9. desember 1916. For- eldrar hans voru Sveinbjörn Jóns- son, bóndi þar og kona hans Sigríð- ur Anna Einarsdóttir. Kynni okkar hófust fyrir um 60 árum er við byrjuðum nám í Mennta- skólanum í Reykjavík. Þótt Svein- björn væri nokkrum árum eldri en ég tókst með okkur mjög góður vin- skapur sem varað hefur allar götur síðan. Á þessum árum bjuggum við Sveinbjörn nálægt hvor öðrum, hann á Bárugötu en ég á Ránar- götu. Það voru því ófá sporin sem við áttum saman í og úr skóla öll árin í menntaskóla. Við lukum stúd- entsprófí frá stærðfræðideild vorið 1939. Eftir það skildi leiðir um tíma. Sveinbjörn hóf nám í guðfræðideild Háskóla íslands en ég hélt til náms í Bandaríkjunum eftir að hafa lokið fyrrihlutaprófi í lyfjafræði við Lyfj'a- fræðingaskóla íslands. Sveinbjörn lauk námi 1943 og fékk veitingu fyrir Hrunaprestakalli í Árnessýslu 16. júní 1944 og var vígður 18. sama mánaðar. I Hruna stundaði Sveinbjörn búskap jafnframt prest- starfmu auk þess sem hann var stundakennari við barna- og ungl- ingaskólann á Flúðum allt til þess tíma er hann lét af störfum fyrir aldurs sakir árið 1986. Er Sveinbjöm fluttist til Reykja- víkur tókst með okkur enn meiri vinátta en nokkru sinni fyrr er hann gerðist félagi í spilaklúbbi sem ég hef verið í yfír 50 ár. Við hittumst vikulega hver hjá öðrum og spiluð- um. Það eru því ekki ófáar stundir sem ég hef notið gestrisni Svein- björns og konu hans Ölmu. Þær ánægjustundir sem ég hef átt á heimili þeirra hjóna þakka ég. Með Sveinbirni er genginn ein- hver vandaðasti maður sem ég hef kynnst, drenglundaður og traustur í hyívetna. Ég votta minni ágætu vinkonu Ölmu og fjölskyldu hennar mína dýpstu samúð.^ ívar Daníelsson. „Öllu er afmörkuð stund og sér- hver hlutur undir himninum hefur sinn tíma. Að fæðast hefur sinn tíma og að deyja hefur sinn tíma." (Predikarinn 3:1,2) Stundin sem séra Sveinbirni í Hruna var mörkuð er liðin. Okkur vini hans setur hljóða því að í and- varaleysi okkar og önnum hvers- dagsins varði okkur ekki að klukk- an glymdi honum svo skjótt. Þó að hartnær áttatíu ár séu nokkur ald- ur jafnvel á okkar tímum þykir mér sem séra Sveinbjörn sé genginn fyrir aldur fram. Hann átti enn ríkulegt að gefa úr þeim sjóði sem hann deildi samferðamönnum sín- um úr af miklu örlæti, sjóði glað- værðar, hlýju og einlægni. í uppvexti mínum austur í Hreppum hygg ég að það hafi ver- ið oftar en ekki þegar þau Hruna- hjón áttu leið hjá að þau sveigðu heim afleggjarann að Skarði. Þar á bæ var oft gestkvæmt og flestum fagnað vel af húsráðendum, en varla nokkrum sem þeim hjónum frá Hruna. Eftir að skuggar heilsu- brests settust að föður mínum var ævinlega sem fundir við þennan glaðværa og hjartahlýja kollega og nágrannaprest sviptu burt öllum skýjum og sól skein í hug hans og hjarta. Stutt heimsókn að Hruna virtist heldur ekki síðri en langdval- 9 4
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.