Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1904, Side 26
26
og gyllingu ef að er gætt. Allar eru þær flatar og óskornar að aftan og
því svo sem hátt-upphleyptar myndir (hautrelief). Oll eru mannlíkunin
standandi. Jóhannes skírari er þeirra hæstur og er sjálft mannlíkneskið
með palli eða umgerð, sem er undir því og skikkjunni, 70 sm. að hæð,
en skikkjan lafir niður fyrir vinsta fót 14 sm. (með umgerðinni, sem er
um 3 sm.). Hann ber kind (lamb, »agnus dei«, sbr. Jóh. ev. 1, 29) á
vinstra handlegg, en ieggur hægri hönd ofan á hana; er nú höfuðið brotið
af henni og er til, en geymt sér.
Kvenndýrlingurinn, sem hafður er til sýnis, á eftir skránni að vera
Margrét helga, en á nafnseðlinum á safninu er hann sem sagt nefndur
Katrín helga og mun það nær sanni. I helgra manna tölu hafa verið
teknar 6 Katrínar, en þessi mynd mun eiga að sýna þá elztu þeirra,
nefnil. Katrínu frá Alexandríu, sem var hálshöggvin 307; messa hennar er
25. nóv. A myndina vantar nú höndur og handleggi. A höfðinu, sem
á báðum kvennmyndunum er of stórt í samanburði við aðra hluta lik-
neskjanna, er þyrnisveigur skorinn. Hún stendur ekki á neinum dreka,
en baka til við hana, hægra megin og þó áfast við, sér á efra hluta af
gömlum manni með miklu skeggi, og heldur hann vinstri hendi um höku-
skeggið. Nefið o. fl. hefir dottið framan úr andlitinu. Það mun eiga að
tákna einn af hinum 50 spekingum, er rökræddu við hana um trúna fyrir
líflát hennar og hún sneri tii kristinnar trúar.
Sagt er í skránni að hinn kvenndýrlingurinn sé höfuðlaus, en það
er reyndar að eins hálft höfuðið, andlitið, sem vantar. Ber það til afþví,
að efnið hefir verið aukið saman í báðar kvennmyndirnar, en álímdu bit-
arnir hafa losnað af og týnst. Á þetta kvennlíkneski vantar brjóstin,
hægri hönd og alt fyrir neðan miðjan upphandlegg. í hinni hendinni er
bók. Hárið liðast niður um háls og herðar og fellur niður með brjóst-
unum. Búningurinn á báðum kvennmyndunum er seinni-miðalda búning-
ur og eru þær báðar mjög framsettar. Þær og rúmstólpinn er alt jafn-
hátt, 54 sm.
Hinir 2 svpnefndu afturhliðarpartar hafa víst ekki verið fyrir aftan
neinar mannamyndir, heldur á milli þeirra eða sérstakar, enda miklu lægri
en mannlíkunin. Á þessa parta eða fjalir eru skornar hátt upphleyptar
landslagsmyndir, hlíðar og hamrar, hjallar og börð; annari eitt tré neðan-
til, en hinni 2 hús efst.
Þessi bríkarbrot eru svo fá, að af þeim verður ekki ákveðin hin upp-
runalega lögun eða stærð bríkarinnar, en varla er það efamál að Ögmund-
arbrík hefir verið sú hin sama og Jón Egilsson nefnir »þá hina stóru
bríkina« (sbr. Esp.: »bríkina miklu«). Eftir gerð og lögun myndanna
virðist Ögmundarbrík hafa verið hollenzkt verk í gotneskum stíl; dýrð-
lingamyndirnar bera það með sér, að bríkin er frá katólskum sið; nafnið