Frjáls verslun - 01.09.1992, Qupperneq 141

og Japan. í Bandaríkjunum hafa 15
milljónir manna bæst við á vinnumar-
kaðnum á undanfömum 15-20 árum.
Á sama tíma hefur atvinna í Evrópu-
bandalaginu ekki aukist. Atvinnuleys-
ið í Evrópu getur því tæplega verið
náttúrulögmál.
2. Bandarísk og japönsk fyrirtæki
höfðu náð drjúgum hluta markaða í
Evrópu fyrir hátæknivörur. Evrópsk
fyrirtæki stóðust ekki samkeppni við
þau.
VINNUAFL HREYFANLEGRfl í
BANDARÍKJUNUM EN EVRÓPU
Það eru einkum tvær ástæður sem
eru taldar skýra muninn á Bandaríkj-
unum og Evrópu að þessu leyti. Ann-
ars vegar er meira frelsi á flestum
sviðum í Bandaríkjunum, sbr. sam-
göngur í lofti og á láði. Hins vegar er
vinnuafl þar miklu hreyfanlegra en í
Evrópu og meiri sveigjanleiki í laun-
um. Aukin samkeppni í skjóli frelsis
er kjarninn í „áætlun 1992“. Þess hef-
ur verið freistað að meta hvaða ár-
angri þessar aðgerðir muni skila á
næstu árum í hagvexti, aukinni at-
vinnu, framleiðni, neytendaábatao.fl.
sem ekki skal rakið hér, en vísa má til
svonefndrar Cecchini skýrslu um
Evrópubandalagið.
GRUNDVÖLLUR VIÐSKIPTA
MILLILANDA
Það kann að koma spánskt fyrir
sjónir að það getur verið hagkvæmt
fyrir tvær þjóðir að eiga viðskipti við
hvor aðra jafnvel þótt önnur þeirra
hafi algera yfirburði á öllum sviðum.
Þetta er vegna þess að það eru hlut-
fallslegir yfirburðir sem skipta máli en
ekki algerir. Sýnt var fram á þetta
fyrir meira en tvö hundruð árum af
hagfræðingnum David Ricardo.
Dæmið sem hann tók var viðskipti
með vín og klæði milli Englands og
Portúgals. Sérhæfing getur því verið
akkur fyrir báða. Ég minnist þess að
ekki alls fyrir löngu var útflutningur á
fatnaði frá Belgíu til Hollands nokkurn
veginn jafnmikill og útflutningur Hol-
lendinga á sömu vöru til Belgíu. Það
getur því borgað sig fyrir Belga að
skipta við okkur þótt þeir geti bæði
prentað bækur og gert við skip ódýr-
ara en við.
ÍSLANDOGEES
Þegar skrifað hafði verið undir
samningsdrög af hálfu íslendinga um
þátttöku þeirra í Evrópska efnahags-
svæðinu lét utanríkisráðherra hafa
það eftir sér að við hefðum fengið allt
fyrir ekkert. Þetta gerir að sjálfsögðu
afar lítið úr samningslist mótaðilans.
Þar fyrir utan vorum við að opna okk-

ar hagkerfi fyrir erlendum fyrirtækj-
um á flestum sviðum gegn því að fá
sams konar aðgang að mörkuðum í
Evrópu og losna við innflutning á
flestum vörum. Ég tel að á okkar mál-
um hafi verið vel haldið og að þátttaka
okkar í EES sé alger nauðsyn. Við
verðum vitaskuld að búa svo um
hnútana hjá okkur sjálfum að við verð-
um samkeppnishæf og getum nýtt
markaðsstöðuna okkur til framdrátt-
ar. En hvað er samkeppnishæfni og
hvernig verður hún til?
NORCOPY 2000 UÓSRITUNAR-, LASER- OG VÉLRITUNARPAPPÍR
■SIL 'JJlSSLlDJiJ
Augu fleiri og fleiri fyrirtækjastjórnenda í heiminum eru að opnast
fyrir þeirri ábyrgð sem á þeim hvílir gagnvart jörðinni. Norske
Skog er fyrirtæki sem gert hefur róttækar ráðstafanir í mengunar-
vörnum, enda hefur það, fyrst fyrirtækja í Noregi, öðlast rétt til
að auðkenna framleiðslu sína með samnorræna umhverfismerkinu, Miljömerket.
NorCopy 2000 pappírinn frá Norske Skog er sýrufrír umhverfisvænn pappír.
Hann er ekki endurunninn og hann hefur ekki skaðleg áhrif á
náttúruna. NorCopy 2000 er mjög vandaður pappír '
sem fer vel með jafnt Ijósritunarvélar sem prentara. Taktu //
þátt í að skapa vænlegri veröld og veldu NorCopy yj//w///
2000, hágæða Ijósritunarpappírinn frá Norske Skog. ;W-
Heildsöludreifing: Gunnar Eggertsson hf. Sundagöröum 6, S. 683800
141