Iðunn - 01.07.1885, Page 62
56
Púðrið.
eftir sviðablettr, og engin púðrkorn, og svo
á það að vera nándar nærri jafnþungt og það sem
til þess fer. Til að reyna kraft púðrsins hafa menn
ýmsar púðrraunir, þ. e. tilfæringar, sem sýna með
stigafjölda kraft í vissum skamti af púðri. Sum-
staðar hafa menn reynslubyssur, og er þá þungri
kúlu skotið úr henni með lítilli lileðslu vissan, af-
mældan veg.
það er svo sem auðvitað að allrar varúðar verðr
að gæta við púðrgerð. 011 járn- og stálfæri, eldfæri,
og öll þau verkfæri, er geta vakið eld með núningi,
verða að geymast langt í burtu. það má ekki ganga
inn í hættulegustu herbergin nema á flóka- eða dúk-
skóm, og hitinn í þerristofunum má ekki verða meiri
en víst stigatal, og verðr þar að leggja í ofna með
allri vamð. Gluggaglerin í þerristofunum verðr að
mála með kalki eða hvítum olíulit, því annars gæti
geislabrot af beglum í glerinu gert líkar verkanir
og eldgler.
Margt er ilt við púðrið, einkum svælan, þegar skot-
ið er með því, og óhreinindin, sem eftir verða, og
svo hvað það þolir illa raka. Púðrinu er blandað
saman á verklogan hátt, og skyldu menn því ætla,
að framfarir manna i efnafræðinni hefði kent mönn-
um að finna upp annað betra í þess stað. Bnn það
hefir ekki hepnazt til þessa, og enn þá hefir engum
gefizt að ryðja burt hinni svörtu uppfundning mið-
aldanna, sem óvinir púðrsins kalla það.
Bezt er skotbómullin. Hún er efnablanda, bygð
á leysingu púðrsins, og kemr þar brennisteinssýra og
saltpótrssýra í staðinn fyrir brennistein og saltpétr,
og bómull í staðinn fyrir kol. þó gotr ekki skotbóm-