Vera - 01.10.2000, Side 30

Kynjakvótar og jákvæð
mismunun
Þau sem vinna að jafnréttismálum
telja sig verða vör við talsverða
neikvæðni í garð þessara málefna.
Fólk segist „hundleitt á þessu
kvennakjaftæði" og heldur því fram
að konur séu að krefjast forrétt-
inda. Ég spyr Ásdísi Höllu hvort
hún verði vör við þetta og hvort
hún telji að slík umræða geti staðið
í vegi fyrir frama í starfi og í stjórn-
málum. „Ég held það. Varðandi
kvóta og forréttindi kvenna, það að
taka konur fram yfir karla séu ein-
staklingarnir jafnhæfir, þá er ég
sjálf þeirrar skoðunar að það sé
orðið svolítið þreytt og
að við séum komin yfir
strikið að vissu marki. Ég
held að þau sem vinna að
jafnréttismálum eigi að
breyta svolítið um gír og
konur og karlar eigi að
sameinast um að ræða
þetta á einstaklingsfor-
sendum. Að hæfasti ein-
staklingurinn verði valinn
hverju sinni. Mér finnst
þetta tímabært af því að
konur eru hér og þar
búnar að brjóta glerþakið
og eiga miklu fleiri
fyrirmyndir en áður."
Ásdís bendir á að
konur séu betur mennt-
aðar en áður og hafi alla
burði til að láta til sín taka þar sem
þær vilja. Henni finnst umræðan
um kynjakvóta ekki til þess fallin að
auka jafnrétti enda sé hún orðin
úrelt. Ég spyr Ásdísi hvort hún trúi
því raunverulega að kona fái stöðu
þegar ákvörðun um slfkt er ekki fyrir
hendi, hvort það verði ekki stund-
um að ákveða að næst þegar jafn-
hæfir einstaklingar sækist eftir
starfi verði konan ráðin? „Nei, ég
held að svona kvótar myndu hafa
miklu neikvæðari áhrif af því að það
er svo margt ósýnilegt sem við
erum að berjast við. Og ég held að
kvótar myndu leiða til þess að það
yrði alltaf sagt: „Hún fékk þetta af
því að hún er kona." Ásdís kveðst
alltaf hafa verið gallhörð gegn kvót-
um og mismunun af þessu tagi: „Ég
held að kvótar leiði til þess að
konum sem komast til embætta
útaf kvóta líði alltaf illa og að það
verði alltaf einhver baggi sem fylgir
þeim og auðveldar að ráðist sé á
þær og þær gagnrýndar. Allavega
hefði ég aldrei viljað komast í
embætti út á þetta. Mér hefði ekki
verið vært í því starfi."
Ásdís Halla segir að nú þegar sé
farið að nota það gegn konum að
þær hafi fengið störf vegna
jákvæðrar mismununar. Hún telur
að það veiki sjálfsmynd kvenna fái
þær stöðu á þessum forsendum og
að styrkur þeirra verði ekki jafn
mikill og ella. Ásdís vill að meiri
áhersla verði lögð á að hvetja konur
á annan hátt og bendir f því sam-
bandi á verkefnið Auður í krafti
kvenna, þar sem haldin hafa verið
námskeið fyrir konur. „f þeim anda
held ég að við eigum að halda jafn-
réttisbaráttunni áfram, vera með
sérstök átaksverkefni sem eru til
þess að hvetja og styrkja konur. Ekki
síst í því að sækja áfram og læra að
axla ábyrgð og læra að lifa af í
erfiðum hlutverkum. Og þannig held
ég að við náum mestum árangri."
Kvenréttindum afneitað
Við ræðum þá staðreynd að margar
konur neita þvf í viðtölum að þær
séu kvenréttindakonur. Orðið kven-
réttindi þýðir að konur njóti sama
réttar og karlar. Meginþorri fólks
virðist skilja það öðruvfsi, setur
það f samband við forréttindi og
svo virðist sem konur séu hræddar
við að tengja sig kvenréttindum
opinberlega. Ég spyr Ásdísi af-
hverju konur neiti því að þær séu
kvenréttindakonur: „Það tengist þvf
sem við ræddum áðan, að það sé
neikvæður stimpill á því að konur
eigi að hafa einhver réttindi
umfram karla. Ég held að það sé
þetta sem konur eru að hafna þegar
þær segjast ekki vera kvenréttinda-
konur." Ég spyr hvort henni finnist
jafnréttisbaráttan snúast um for-
réttindi. „Stundum. Stundum geng-
ur hún svo langt og sumir hafa það
á tilfinningunni að það sé það sem
sumar konur hafi verið að berjast
fyrir. Oft er það misskilningur og oft
er verið að rífa úr samhengi það
sem konur hafa sagt, bara til þess
að berjast gegn öllum breytingum.
Ég held að ef við leggj-
um réttan skilning í
merkingu orðsins, að
kvenréttindi séu í raun
bara það að konur
krefjist sömu réttinda
og karlar, þá séu nánast
allar konur og karlar
kvenréttindafólk."
Nýja starfið
Ásdís er nýorðin bæjar-
stjóri í einu stærsta
bæjarfélagi landsins.
Hver eru hennar hjart-
ans mál, hverju vill hún
breyta og hvað vill hún
bæta? Hún svarar því
til að í raun sé hlutverk
hennar sem bæjar-
stjóra fyrst og fremst að fylgja eftir
þeirri stefnu sem meirihluti bæjar-
stjórnar mótaði við síðustu
kosningar. Ásdís neitar því hins
vegar ekki að það eru ákveðin mál
sem hún vill sinna vel og nefnir í
því sambandi mennta- og menn-
ingarmál og íþrótta- og æskulýðs-
mál. Málefni aldraðra eru henni
líka hugleikin. Þetta eru einmitt
þau mál sem gjarnan hafa verið
kölluð kvennamál. Ég spyr Ásdísi
hvort henni finnist rétt að skipta
málefnum í kvenna- og karlaflokka.
„Nei, ég myndi halda að það væri
ekki rétt en ef maður ætlar að vera
alveg raunsær er það þannig að
það eru fleiri konur en karlar sem
fylgja börnunum í leikskólann,
skólann og halda áfram með
krökkunum í framhaldsskóla. Það
eru oftar konurnar sem sækja
Ég hef unnið með mörgum
ungum konum sem fara
ákveðið langt í þessu kerfi.
t>egar þær eru komnar að
ákveðnum mörkum þar sem
þær verða meira áberandi,
fá meiri gagnrýni og
fjölmiðlar eru farnir að veita
þeim meiri athygli þá segja
þær, þetta er nóg fyrir mig.