Læknablaðið : fylgirit - 01.10.1979, Side 45

43
við ýmsar tegundir arthritis og þá oftast
við arthritis rheumatoides. Sé um invalidi-
serandi subjectiv einkenni að ræða kemur
hér til greina bæði conservativ og kirurg-
isk meðferð með orthopediskum umbúðum
og/eða orthopediskum skurðaðgerðum.
7. Pes plano valgus contractus (mynd 5)
Því hefur verið haldið fram að hér væri
um sérstaka tegund pes plano valgus að
ræða. Undirritaður er þó ekki fyllilega á
sama máli af þeim ástæðum að allar ofan-
nefndar tegundir pes plano valgus geta
endað sem pes plano valgus contractus,
þ.e.a.s. með fixation skekkjunnar. Þó eru
til vissar tegundir af plano valgus fótum,
sem flokka mætti undir pes plano valgus
contractus. Er þá um að ræða samvexti
milli einstakra beina í fætinum. Slíkur
samvöxtur er algengastur í formi coalitio
calcaneo-naviculare. Meðferð þessarar teg-
undar plano valgus fótar er að sjálfsögðu
operativ. Coalitio eða brúnin á milli bein-
anna er fjarlægð og er liður látinn mynd-
ast í staðinn.
Pes plano valgus, er eins og fram kemur
af ofanskráðu, ekki eingöngu „einfalt il-
Mynd 5. — Pes plano valgus contractus.
Coalitio calcaneo-naviculare.
sig“. Usigið eða planus deformitetið er oft-
ast secudert einkenni í þessum hóp tiltölu-
lega flókinna deformiteta, sem eiga sér
ólíkar og mismunandi orsakir og krefjast
mismunandi therapeutiskra aðgerða. Þýð-
ingarmikið er að meðferð sé hafin snemma
á vaxtarskeiði fótarins því það er á þeim
hluta ævinnar og eingöngu á þeim hluta
ævinnar sem conserativ meðferð gefur
corrigerandi árangur og getur lagað skekkj-
una. Secunder slitgigt kemur í fixeraða
plano valgus fætur fullorðinna með vax-
andi, oft invalidiserandi, subjectivum ein-
kennum og functio læsa. Truflun á göngu-
hæfni þessara sjúklinga getur verið af
sömu gráðu og við slitgigt í mjöðmum eða
hnjám. Conservativ meðferð á fixeruðum
fullvöxnuc plano valgus fótum, þar sem
komnar eru formtruflanir og aðrar sjúk-
legar breytingar í bein, liði, vöðva og sinar,
er eingöngu symptomatisk. Ef corrigera
skal fullorðinn plano valgus fót verður að
grípa til tiltölulega stórra orthopediskra
skurðaðgerða.
HEIMILDIR
Grice, D.S.: An Extra-articular Arthrodesis of
the Subastragalar Joint for Correction of
Paralytic Flat Feet in Children. J. Bone &
Joint Surg. 34-A:927-940, 1952.
Haraldsson, S.: Operative Treatment of Pes
Plano-valgus Staticus Juvenilis. Acta Orthop.
Scand. 32:492-498. 1962.
Haraldsson, S.: Pes plano-valgus. Svenska
Lakartidn. 60:2687-2705, 1963.
Haraldsson, S.: Pes Plano-valgus Staticus
Juvenilis and its Operative Treatment. Acta
Orthop.Scand. 35:234-256, 1965.
Haraldsson, S.: Arthrorisis Procedure for the
Correction of Flexible Flatfoot in Childhood.
Decision Making in Foot Surgery. 123-136.
Ed. Smith S.D. & DiGiovanni J.E. Stratton
Intercont.Med.Book Co. New York 1976.
Niederecker, K.: Der Plattfuss. Ed. F. Enke.
Stuttgart 1959.
Picard J.J & Mimram R.: Opération de Grice.
Rev.Chir.Orthop. 47:590-597, 1961
Stracker, O.: Die Pathogenese des Kindlichen
Knickfuses. Z.Orthop. 83:353-365, 1953.