Morgunblaðið - 23.01.1986, Blaðsíða 20

Morgunblaðið - 23.01.1986, Blaðsíða 20
20 MORGUNBLAÐID, FIMMTUDAGUR 23. JANÚAR1986 Opið bréf til Alberts Guð- mundssonar iðnaðarráðherra — eftirHallgrím Sveinsson Sæll og blessaður Albert. Undanfarin misseri hefur mikið verið talað um nýiðnað og fjölgun atvinnutækifæra hjá okkar litlu þjóð. Þessi umræða hefur að sjálf- sögðu verið í gangi hér vestra sem annarsstaðar og hefur efling smá- iðnaðar mjög verið á dagskrá. Því er nú ver að oftast kemst þetta ekki af umræðustigi, einfaldlega vegna þess, að afl þeirra hltua sem gera skal, vantar. Þess eru þó dæmi að góðar hugmyndir sem fæðast hjá mönnum komast í framkvæmd og það þrátt fyrir stefnu stjórnvalda í þessum málum. Undirritaður veit um glæ- nýtt dæmi þessa og langar að segja þér lítilsháttar frá því og hvernig hið opinbera kerfi getur beinlínis virkað niðurdrepandi á einstaklinga sem þykjast hafa kjark og þor til að benda á nýjar leiðir og vilja sjálf- ir fylgja sínum hugmyndum fram, en vantar fjármagn. Upphaf þess máls er það, að um þetta leyti fyrir ári síðan komu nokkrir „djúpt" hugsandi menn frá Þingeyri og nágrenni saman og stofnuðu með sér Félaga áhuga- manna um atvinnumál. Þetta var hálfgerður saumaklúbbur sem ekki hafði nein lög eða neitt slíkt. Menn komu aðeins saman til að ræða málin óformlega. Svo var einn maður settur í það að pæla í gegn- um símaskrána og setja niður á blað nöfn á fyrirtækjum og atvinnu- greinum sem kæmi til álita að reka hér um slóðir. Notuð var útilokunar- aðferðin og staðnæmst við leik- fangagerð úr tré. Engin slík var starfandi í landinu að því er best íslensk framleiðsla. Dýrfirski dúkkuvagninn Dú-dú, Dúi P-6 og Dúi P-10. var vitað. Hér var um að ræða gjaldeyrissparandi smáiðnað, sem hugsanlega gæti veitt 5 til 6 mönnnum atvinnu miðað við fram- leiðslu fyrir innanlandsmarkað. Síðan var hafist handa. Nýtt fyrirtæki, Leikfangasmiðjan Alda hf. stofnsett með pomp og prakt. Að sjálfsögðu var eigið fé fyrirtæk- isins í lágmarki svona í byrjun. Það sem bjargaði var að fyrirgreiðsla fékkst í litla sparisjóðnum okkar úti á landi, eigenda Öldu hf. Auk þess tókst að fá lítilsháttar fyrir- greiðslu í Byggðasjóði sem kom sér ákaflega vel. Og svo lánuðu sumir fé úr eigin vasa þegar á þurfti að halda, en það var oft. Til að byrja með var ráðinn einn maður í vinnu við að koma hugmynd að leiktæki sem við höfðum fengið, niður á jörðina. Þarna fæddist svo dýrfirski vörubfllinn Dúi, sem þú hefur e.t.v. heyrt talað um. Auðvit- að var hlegið að okkur heima í héraði eins og títt er í strjálbýli þegar menn vilja reyna eitthvað „Iðntæknistofnun er sjálfsagt ágætis fyrir- tæki á margan hátt. En það gengur ekki, Al- bert, að ætlast til að þeir sem leita á náðir hennar með hugmyndir sínar leggi peningana á borðið með sér." nýtt. En þeir eru að vísu hættir að hlæja núna. Næsta skref var að hafa sam- band við Iðntæknistofnun íslands með því nafni, til að freista þess að fá þar leiðbeiningar og aðstoð við vöruþróun auk hjálpar við upp- bygginghu fyrirtækisins almennt. Horfðum við með bjartsýni til samskipta við þá stofnun, en urðum því miður fyrir vonbrigðum nokkr- um. Sendimaður var gerður út af örkinni með nesti og n£ja skó. Hafði hann í farteski sínu líkan af dýr- firska Dúa áðurnefndum. Var sendimanni mjög vel tekið af starfs- mönnum Iðntæknistofnunar og sá hann þar margt vaskra manna á skrifstofum og stigagöngum. Á bæ þessum leist mönnum vel á hug- myndir okkar, en leiktækið alls ekki talið markaðshæft í því formi sem það var þá. Kom það ekki á óvart. Okkar maður spurði þá hvort hægt væri að fá hjálp hjá stofnun- inni við að gera bflinn markaðs- hæfan. Jú, jú, það var hægt ef við legðum peninga á borðið. En auðvit- að voru þeir ekki til. Það var þvf ákveðið að sækja um lán úr Iðnlána- sjóði til þess að hægt væri að greiða Iðntæknistofnun fyrir væntanlega vinnu. Undirritaði sendimaður skjöl þar að lútandi og var ákveðið að Iðntæknistofnun margnefnd tæki að sér útfyllingu þeirra að öðru leyti og sækti um lánið. Nú heldur nú náttúrlega, Albert „Softver" Sigurðar G. Tómassonar - eftirPál Pétursson Þriðjudaginn 14. janúar sl. flutti Sigurðar G. Tómasson þáttinn Daglegt mál í ríkisútvarpinu. Meg- inefni þáttarins fjallaði um bréf sem kunningi hans hafði fengið honum. Bréfið var sent frá fyrirtækinu „Softver sf. forritunarþjónusta", og fór orðið Soft fyrir brjóst Sigurðar sem einhverra hluta vegna vildi tengja nafnið Softver við enska orðið „soft", sem þýðir m.a. mjúkur eða linur. Taldi hann að fólk gæti haldið að starfsemi fyrirtækisins tengdist enskum sængurverum eða koddaverum. Þetta er auðvitað al- rangt, eins og öllum má vera ljóst, utan venjulegra innkaupa starfs- manna fyrirtækisins fyrir heimili sín í helgarferðum til London. Þykir mér enskt mál vera ofarlega í huga Sigurðar fyrst hann hefur ekki meira hugmyndaflug um uppruna nafnsins. Þætti mér eðlilegra að draga þá ályktun að það væri skammstöfun á fslenska karl- mannsnafninu Sofus T. Vern- harðsson, samanber Byko fyrir Byggingavöruverslun Kópavogs og ÍSAL fyrir íslenska álfélagið, sem auðvitað ætti að skammstafast ÍS- ÁL. Annars undrar mig að Sigurður G. Tómasson skuli tengja heiti fyrirtækisins við starfsemi þess. Hvað álítur hann þá starfsemina vera hjá þeim fyrirtækum sem skírð eru eftir eigendum sfnum eins og ofter? Ef Sigurður ætlast til þess að menn áttuðu sig á starfsemi fyrir- tækja út frá heiti þeirra þá gætu menn álitið sem svo að starfsemi Fannbergs sf. gæti verið tengd bergvinnu og gæti það einnig átt við um Standberg hf., en hvorugt þessara fyrirtækja hafa slíka starf- semi með höndum, heldur bókhalds- þjónustu og heildverslun. Sigurður sagði ennfremur í erindi sínu eitthvað á þá leið að ekki gæti „hugvitið" verið mikið fyrst slíkt nafn _ væri valið á íslenskt fyrirtæki. Út frá áðurnefndri skýr- ingu á heiti fyrirtækisins verð ég að vísa þessu til föðurhúsanna. Ég hef þá skoðun að menn ættu að líta í eigin barm samanber nafnabætur þessara fræðinga eins og lektor, cand.mag. og hvað allt þetta nú heitir sem þeir kalla sig. Þó var mér sagt að Sigurður sjálfur hefði enga slíka nafnbót, enda mikill baráttumaður fyrir góðu fslensku málfari og mun hann örugglega beita sér fyrir breytingum á þessum nafhbótum innan tíðar. Sýnist mér sem Sigurður setji samasemmerki á milli hugvite manna og notkunar þeirra á ís- lensku máli, og ef svo er þá tel ég að víða sé pottur brotinn hvað varðar hugvit manna. Ef Sigurður G. Tómasson vill taka upp gagnrýni á þann hóp, þá kem ég með þá .Páll Pétursson uppástungu að hann byrji á nóbels- skáldinu Halldóri Laxness. Ilöfundur er fntmkvæmdantjóri Softverssf. forrítunarþjónustu. ÞAÐERVITI BÚÐARKÖSSUNUM FRÁ HUOMBÆR HVERFISGÖTU 103 SÍMI 25999 minn, að þetta hafi bara tekið nokkra daga. En það var nú öðru nær. Þetta tók nákvæmlega fimm mánuði. Trúlega hefðum við sjálfir getað gert þetta á einum degi. En auðvitað trúðum við á sérfræðing- ana eins og fyrri daginn. Hefðum við nú beðið með hendur í skauti eftir því að þessar stofnanir veltu þessu á milli sín, kannski í nokkur ár, þá hefði trúlega lítið orðið úr framkvæmdum. Nei, við spenntum okkur megingjörðum og tókst að gera margumræddan Dúa mark- aðshæfan að okkar dómi á skömm- um tíma. Iðntæknistofnun var sent eitt eintak, en þau svör bárust að þetta væri langt frá því að vera markaðshæft. Nú. Við fórum fram á að stofnun- in sendi mann vestur til skrafs og ráðgeðra. Jú, jú, alveg sjálfsagt. Við yrðum bara sjálfir að greiða ferðakostnað hans og uppihald. Góðir menn hlupu undir bagga og greiddu þennan kostnað. Fengum við ágætan mann i heimsókn sem dvaldi hjá okkur í rúmar 20 klukku- stundir. Upp úr þessu fóru hjólin að snú- ast hjá okkur fyrir alvöru. Þrátt fyrir eltingaleikinn við Iðntækni- stofnun voru komnir átta manns í vinnu hjá okkur áður en við vissum af og var það auðvitað alls ekki þeim að kenna. En svo kom bréf, „ ekki bara eitt bréf heldur tvö bréf, frá Iðnlánasjóði. Þar var okkur tjáð að sjóðurinn sæi sér ekki fært að verða við lánsbeiðni okkar. Þetta var í miðjum nóv. sl. Þessari tvö- földu afneitun Iðnlánasjóðs svöruð- um við á þann veg að hún hleypti okkur kapp í kinn og myndum við halda áfram ótrauðir á markaðri braut. Svona gekk þetta nú til, iðnaðar- ráðherra góður. Dýrfirski vörubíll- inn Dúi er nú kominn í öll héruð landsins, meira að segja til Gríms- eyjar og hefur hvarvetna verið mjög vel tekið. En það er svolítið eftir af þessari frásögn. Við fórum fljótlega að ganga með útflutningsgrillur í kollinum. Sett var stefnan á Færeyjar til að byrja með. Vildum við nú tala milli- liðalast við manninn á staðnum. Verslunarfulltrúa íslands þar var skrifað bréf með upplýsingum um okkur og beiðni um athugun á því hvort Dúi gæti hugsanlega spjarað sig í Færeyjum. Þrír til fjórir mán- uðir liðu. Þá fengum við þær upplýs- ingar í gegnum Útflutningsmiðstöð iðnaðarins að okkar plögg hefðu týnst hjá fulltrúanum. Síðan var þessum góða fulltrúa sendur einn bfll. Fór fulltrúinn á stúfana og kynnti þessa íslensku vöru í stórri verslun í Þórshöfn og vakti hún þar all mikla athygli að sögn. En nú kom allt í einu upp úr dúrnum að það er 77% innflutningstollur á leik- föngum f Færeyjum, þar sem við erum ekki í neinu tollabandalagi við frændur okkar þar. Er það í raun og veru eðlilegt að taka þurfi 3 til 4 mánuði að fá svona einfaldar upplýsingar fram, Albert? Hér er hvorki staður né stund til að rekja þessa sögu lengra. Þetta fyrirtæki í smáiðnaði sem hér hefur verið gert lítillega að umtalsefni lifir vonandi og dafnar í framtíðinni, þó lil.li) hafi kannski munað í upphafi. Fyrsta hjálp veldur oft úrslitum. Ef skriffinnskan og stofnanavaldið er of fyrirferðarmikið getur svo farið að sá sem á að rétta hjálpar- hönd sé löngu dauður áður en komið er á staðinn. Bein og vafningalaus hjálp við þá sem þykjast vera upp- finninga- og hugvitsmenn, og eru það stundum, er lykilatriði ef við eigum að láta okkur dreyma um árangur. Iðntæknistofnun er sjálf- sagt ágætis fyrirtæki á margan hátt. En það gengur ekki, Albert, að ætlast til að þeir sem leita á náðir hennar með hugmyndir sínar leggi peninga á borðið með sér. Það verður að búa svo um hnútana að til sé laust fjármagn sem hægt er að nota í slíkum tilfellum. Það mun skila sér margfaldlega aftur í ríkis- kassann. Höfundur er skólastjóriá Hrafns- eyri.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.