Dagblaðið Vísir - DV - 06.06.1984, Blaðsíða 14
DVrMIÐVIKUDAQURí? JUNI1984.'
Sakharov.
Svar
Rússa um
Sakharov
Um helgina bárust ritstjórn DV meðfylgjandi greinar frá
APN fréttaþjónustu Sovétríkjanna. Ritstj. DV lýsir van-
þóknun sinni á efni greinanna, en telur hinsvegar nauð-
synlegt að birta innihald þeirra, svo að íslenskir blaðales-
endur átti sig betur á afstöðu Sovétmanna til Sakharov-
hjónanna, sem þeir telja að varpi Ijósi á ,,hið sanna
ástand hlutanna".
Ritstj.
1<4' i
Virðulegi herra ritstjóri,
Upp á síðkastið hefur birst í blaði
yðar talsvert efni, þar sem f jallaö er
um svokallað „Sakharov-mál” frá
fyrirfram ákveðnu sjónarmiði og látið
í veðri vaka, að um sé aö ræða
„slæma líðan Sakharovs og eiginkonu
hans E. Bonner”.
Vegna þessa áhuga blaðs yðar á
áðurnefndu efni, eru hjálagðar
nokkrar greinar, þar sem varpað er
ijósi á hið sanna ástand hlutanna i
þessu máli. Eftir lestur þeirra verðið
þér sannfærður um, að í raun standa
málin ekki eins og vestræna pressan
reynir að láta líta út.
Ég væri yður þakklátur, ef eitt-
hvað af þessu efni yrði birt í biaðinu.
Með bestu óskum,
E. Barbukho,
yfirmaður APN-fréttastofunnar
á íslandi.
1.6.84
Með ögrun-
araðgerðir
íhuga
Moskvu, 4. maí, APN. Það er
löngu vitað, að í hvert skipti sem
afturhaldsöfl á Vesturlöndum vilja
gera ástandið á alþjóðavettvangi
flóknara og draga athygli almennings
frá eigin hættulegum áætlunum og aö-
gerðum, grípa þau til andstyggilegra
og illgirnislegra andsovéskra her-
ferða. Þau láta ekki neitt halda aftur
af sér í þessu markmiöi og nota alla
þá, sem hafa selt samvisku sína og
vanvirt eigin þjóð.
Ovinir okkar hafa gefið and-sovét-
sinnanum Sakharov sérstakan sess í
þessum leik, en sovéska þjóöin hefur
fyrir löngu fordæmt hegðun hans í
garð lands síns.
Eiginkona Sakharovs, J.G. Bonner,
ætti einnig að minnast á í þessu sam-
bandi, Hún hefur ekki aðeins hvatt
eiginmann sinn sí og æ til aðgerða,
sem eru fjandsamlegar i garð
sovéska ríkissins og þjóðfélagsins,
heldur einnig verið viðriðin slíkar að-
gerðir sjálf, sem hefur verið stööugt
fréttaefni í pressunni. Hún hefur
einnig veriö eins konar tengiliður
milli afturhaldsafla á Vesturlöndum
og Sakharovs. Um nokkurra ára skeið
hefur Bonner séð vestrænum and-
sovéskum stöðvum fyrir andstyggi-
legum óhróðri og illgimislegu níði um
land okkar, kerfi okkar og þjóð
okkar.
Það hefur verið sannað svo að
óyggjandi er, að í þessari starfsemi
sinni hefur hún notað sér aöstoð
sendiráðsstarfsmanna í bandaríska
sendiráðinu í Moskvu, sem sendu efni
frá Bornier úr landi með sendiráðs-,
pósti. Þessa aðstoð hefur hún fengiö
upp á síðkastið frá Edmund Mc
Williams, fyrsta ritara og sendiráðs-
riturunum George Glass og John
Pumell.
Sovéska leyniiögreglan komst
nýlega að því að skipulögð hafði veriö
umfangsmikil aðgerð, þar sem
bandarískir diplómatar vom viö-
riðnir, og samkvæmt þessari áætlun
átti Sakharov að fara í annaö
„hungurverkfall”, en Bonner átti að
leita „skjóls” í bandaríska sendi-
ráðinu í Moskvu. Gert var ráð fyrir
því samkvæmt áætluninni að nota
dvöl Bonner í sendiráðinu til aö skipu-
leggja fundi með erlendum blaða-
mönnum og senda alls kyns illgimis-
legar staðhæfingar um Sovétríkin og
alis konar falskar fréttir um líðan
eiginmanns hennar Sakharovs úr
landi.
Þessar samræmdu aðgerðir áttu að
vera merki um að hafin skyldi and-
sovésk herferð á Vesturiöndum,
aðallega í Bandaríkjunum.
Einnig var gert ráð fyrir því aö
skipuleggja ferð Bonner til útlanda
undir því yfirskini að heilsa hennar
væri í ólagi, sem er langsótt átylla, en
þar átti hún að verða leiötogi
andsovésks áróöurs og njóta
greiðslna vestrænna leyniþjónusta.
Vegna ráðstafana, sem geröar
voru í tíma af hálfu sovéskra aðila,
var komið í veg fyrir þessa aögerð.
Opinberlega hefur verið krafist þess
við bandaríska aðila aö endi verði
bundinn á slíkt óleyfilegt athæfi, þar
sem það er staðreynd, að starfsmenn
bandaríska sendiráðsins í Moskvu eru
beint viðriðnir þessa aðgerð.
Þeir, sem standa að þessari
ögrunaraðgerð, hafa verið staðnir
óvænt að verki. En þeir reyna að
bera sig vel og reyna að halda því
fram að ábyrgðartilfinning hafi ráðið
gerðum þeirra og halda því fram
fullir hræsni að þeir hafi látiö
stjórnast af mannúð og engu öðru.
Ekkert er fjarri sannleikanum. En
þeir beina orðum sínum til trúgjamra
manna, sem þeir vonast til að trúi á
mannúðleg markmið illvirkjans, sem
stöðvaður hefur verið við gerðir
sínar.
Þeir, sem nú gráta krókódílatárum
yfir „hræðilegri líðan”Sakharovs,
minnast ekki á, aö þeir eru að reyna
að gera hetju úr manni, sem sýndi
þjóð sinni fyrirlitningu, hvatti opin-
berlega til styrjaldar og beitingu
kjarnorkuvopna í garð lands síns og
prédikaöi ómannúölegar hugmyndir.
Þeir vilja einnig þegja um það að
sovéska ríkið hefur sýnt þessum
manni göfuglyndi og þollund og gefið
honum tækifæri til að yfirgefa hina
hálu braut og ná sér aftur á strik i
augum landa sinna.
Nei, það er ekki alltaf um mann-
úð að ræða af hálfu þeirra, sem
vilja hefja aðra áróðursherferö vegna
Sakharovs og Bonner.
LIÐHLAUPAR
OG VERNDARAR
ÞEIRRA
Þeir eru blindaðir af andsovésku hatri
og vilja gera ástandið á alþjóðavett-
vangi enn verra og sá eiturfræjum
vantrausts meðal þjóöanna.
En það er kominn tími til að aliir
þeir, sem bera ábyrgð á „kross-
ferðum” og hugmyndafræðilegum
skemmdarverkum og annars konar
skemmdarverkum í garð
Sovétríkjanna, geri sér grein fyrir því
að þessi leið færir þeim ekki dýrö.
Þetta hefur verið tilfeliið hér áður fyrr
og þetta verður tilfelliö í framtíðinni.
Liðhlaupar og verndarar
þeirra
„Izvestíá” skrifar: ,3á ögrandi
hávaði sem nú á sér staö í kring um
Sakharov, er ekki af samúð með
honum á Vesturlöndum. öllu þessu er
þyrlaö upp í ákveðnum tilgangi, í von
um að lætin í kring um hinn „lang-
þjáða Sakharov”muni láta Banda-
ríkjamenn gleyma fjölmörgum til-
fellum grímulausra brota á frelsi og
mannréttindum í Bandaríkjunum. Því
er trúað aö þessar billegu skröksögur
muni beina athygli almennings frá
hættulegum þáttum í stefnu Banda-
ríkjanna, svo sem auknum vígbúnaði,
afskiptum þeirra af Mið-Ameríku og
Mið-Austurlöndum, afskiptum af mál-
efnum um allan heim, sem Banda-
ríkjamenn hafa raunverulegar
áhyggjuraf”.
Þá bendir blaðiö á að kona
Sakharovs, Bonner, gegni nú æ mikil-
vægara hlutverki í þessu máli, með
því að nota nafn Sakharovs hafi hún
verið mikið í sviðsljósinu á Vestur-
löndum undanfariö. „Hún vill augljós-
lega komast í sviðsljósið, vill verða
einskonar yfir-boðberi andsovésks
rógs og ögrunaraðgerða gegn sovésku
þjóðinni. En hún er fyrir löngu þekkt
að samvinnu við vestræn afturhaldsöfl
og lætur ekki staðar numið við það at-
ferli”.
„Bonner kemur fram sem þaul-.
vanur æsingamaöur, hún fylgir ná-
kvæmlega sveiflunum sem verða í
hinum andsovésku æsingum sem
vekjast upp erlendis í kring um
Sakharovmáliö. Þegar shkur hávaöi
rís hæst hvetur hún eiginmann sinn til
nýrra ævintýra. Það er Bonner, sem
meö því aö stjóma „hungurverkfalli
Sakharovs”, vill með því bæta elds-
neyti á áróðurseldana í Banda-
ríkjunum,” segir blaðiö enn fremur.
„Það var ákveðið að í maí skyldu
settar á svið meiriháttar aðgerðir, og
Sakharov hlaut hlutverk „hungurverk-
fallsmannsins”, á meöan Bonner
leitaöi griða í bandaríska sendiráöinu,
en hún sótti um að fá að flytjast til
Bandaríkjanna. En á meðan á öllu
þessu stóð komust sovéskir lagaveröir
yfir njósnaskjöl sem hún ætlaði að fara
með til bandaríska sendiráðsins.”
Blaðið segir að allar áhyggjur út af
heilsu þeirra hjóna séu ástæðulausar.
Hinsvegar hafi Bonner fariö yfir þau
takmörk með þvi að brjóta sovésk lög,
sem enginn megi fara yfir, og að meö
mál hennar verði farið samkvæmt
sovéskum lögum.
„Izvestía” 20. maí 1984
„Læknamir” frá CIA
Moskvu, 30. maí, /TASS/ Fjöl-
miðlar á Vestur-löndum halda áfram
herferðinni í garð lands okkar og nota
nú sem ástæðu hið „aumlega ástand A.
D. Sakharovs og konu hans Bonner”.
„Sakharov er að deyja” og „Bonner
nýtur ekki læknisaðstoðar,” segir í
fyrirsögnum vestrænna blaöa. Nokkrir
blaðamenn í Moskvu hafa fengið fyrir-
mæli frá yfirmönnum sínum í höfuð-
borgum á Vesturlöndum um að skrifa
... eftirmæli umSakharov. Ogí þennan
óviöurkvæmilega áróðursfarsa hefur
bæst forseti Bandaríkjanna eins og við
mátti búast. ögrunaraðgerðir banda-
rískra leyniþjónusta, sem áttu rætur
sínar að rekja til Hvíta hússins og áttu
að eiga sér stað í bandaríska sendi-
ráöinu í Moskvu mistókust. Það virðist
ljóst, að ein andsovéska áróðursher-
ferðin enn hafi ekki tekist. En í
Washington hugsa menn á aðra leið:
Lygi, sem er endurtekin nokkrum
sinnum, getur litið út sem sannleikur í
augum þeirra, sem ekki vita betur. Við
þetta bættust nokkrir fuiltrúar stjóm-
valda í nokkrum NATO-löndum. Allir
hafa þeir „áhyggjur” — þetta orö
kemur oft fyrir hjá leyniþjónustu
Bandaríkjanna — af heilsufari
Sakharovs og Bonner.
En hvað hjörtu „læknanna” í CIA
þjást, þeir koma varla upp orði fyrir
tárum. Við skulum hugga þá, sem
þjást: Það mætti minna á, að Sovét-
ríkin eru ekki hið sama og Kússland
fyrir byltingu. Sovésk læknisfræði er
leiðandi í heimsvísindunum og getur
veitt og veitir milljónum sovéskra
borgara aðstoð sérfræðinga. Bonner
nýtur slíkrar aðstoðar á bestu sjúkra-
húsum landsins, þar sem starfa
reyndustu augnlæknar landsins.
Hróður og færni þessara sérfræðinga
er svo mikU , að hundruð borgara frá
hinum þróuöu kapítalísku lönd-
um koma til Sovétríkjanna til að
gangast undir uppskurö á augnsjúkra-
húsum okkar. Sérhver maður veit, —
þar á meöal þeir, sem skipuleggja yfir-
standandi ögrunarherferð — að
þúsundir samlanda þeirra dreymir um
aö fá tækifæri tU aö komast inn á
sjúkrahús hjá Filatov, Gelmgolts og
Prófessors Fjodorovs.
Samkvæmt niðurstöðu reyndra
lækna, þarf Bonner ekki á að halda
aðstoð erlendra sérfræðinga. Sjónin
hjá henni er þannig, að í upphafi ársins
var henni leyft aö aka bíl, sem gengur
vel hjá henni. Hún Ufir athafnasömu
lífi — það ættu nokkrir starfsmenn
bandaríska sendiráðsins í Moskvu að
geta dæmt um, en hún er í stööugu
sambandi við þá. Hún vinnur heimiU-
störfin, skrifar mikið á ritvéUna sma
(fyrirsendiráðið).
Hvað Sakharov varðar, þá haföi
hann í hyggju, eftir að hann hafði til-
kynnt Vesturlöndum um svokaUað
„hungurverkfaU” sitt, aö skapa átyUu
til að koma af stað annarri herferð tU
aö beina athyglinni að ögrandi skrifum
sínum. Hann leynir því ekki. Það hafa
m.a. böm Bonners staðfest, en þau búa
í Bandaríkjunum og græða á „rit-
verkum” stjúpföður síns og eyða gjald-
eyristekjum hans til aö „veita fólki
þjónustu”.
Og hvað um „hungurverkfaUið”?
Við vitnum í nákvæmar læknisfræði-
legar rannsóknir: Sakharov líður vel,
hann borðar reglulega og Ufir athafna-
sömulífi.
Hvað varöar nýjustu duttlunga
eiginkonu Sakharovs að vUja fara til
ItaUu, þá eru þeir ekki tilkomnir vegna
þeirra óskar hennar aðkomast á erlent
sjúkrahús, heldur vegna þess að hún
ætlar að dreifa óhróðri um sovéskt
þjóðfélag, ems og reynslan af fyrri
ferðum hennar hefur leitt í ljós.
Við skulum ekki láta þá, sem standa
aö yfirstandandi herferð í garð Sovét-
ríkjanna, vekja með sér tálvonir. Þeir
munu ekkert græða á einni sápukúlu í
viðbót. Hún springur líka. En stað-
reyndimar fletta ofan af þeim sem
standa aö Sakharov og Bonner-máUnu.
Þaö mætti skýra frá því að Sakharov
og Bonner eru sjálf reið yfir því hversu
klaufalega og vandræöalega
verndarar þeirra standa að málum.
Dóttir Bonners, Tatjana Jankelevits,
lýsti fundi sínum með forráðamanni
Hvíta hússins, sem hefur forgöngu um
að krefjast „frelsunar” þeirra og á að
hafa sagt hæðnislega: „Hugsið ykkur,
forsetinn! Við vorum í Hvíta húsinu
sjálfu. Hann kemur, les ræðu upp af
blaði og ekki meira...”
Þetta er þaö sem er að segja um
„læknana” og „sjúkUnga” þeirra.