Frjáls verslun - 01.02.1974, Blaðsíða 53

Greinar og niétöl
Eyjahagir
Eftir Dr. Guðmund IVIagnússon, prófessor
Þar sem atvinnulíf í Vest-
mannaeyjum er óðum að fær-
ast í fyrra horf er ekki úr
vegi að rifja upp nokkrar
staðreyndir ’um efnahag Eyj-
anna. Sömuleiðis er fróðlegt
að athuga, hve miklu fé hefur
verið varið til endurreisnar.
Eftirfarandi upplýsingar er að
finna í skýrslu íslands til OECD:
íbúafjöldi, 1. desember
Hlutfall af fólksfjölda
Verðmæti útfluttra sjávarvara,
millj. kr., fob.
Hlutfall af samsvarandi heildar-
útflutningi
Hlutfall af öllum vöruútflutn.
Vergar atvinnutekjur, millj. kr.
Hlutfall af heildaratvinnutekj-
um
Áætlað endurnýjunarverð fasta-
fjármuna, millj. kr.
1971 1972
5.231 5.273
2,5 2,5
1.435 1.350
12,4 11,4
9,6 8.4
897 1.120
2,7 2,7 10.200
Mikilvægi fiskvinnslunnar
sést bezt af því, að 4 stóru frysti-
húsin, sem störfuðu í Eyjum,
Fiskiðjan, Hraðfrystistöð Vest-
mannaeyja, Vinnslustöðin og ís-
félag Vestmannaeyja voru með-
al 50 stærstu fyrirtækjanna á
íslandi 1971, ef miðað er við
vinnuaflsnotkun. Sama mynd
kemur í Ijós, ef litið er á skipt-
ingu vinnuafls eftir atvinnu-
greinum, en 18,9% störfuðu
1971 við fiskveiðar og 32,8%
við fiskvinnslu, en hvort tveggja
er hátt yfir landsmeðaltölum.
VIÐLAGASJÓÐUR.
Þann 7. febrúar 1973 sam-
þykkti Alþingi samhljóa stofn-
un Viðlagasjóðs. Áætlað var, að
með lögunum fengi sjóðurinn
um 2 milljarða króna tekjur frá
1. marz 1973 til 28. febrúar 1974
(auk gjafafjár, sem skiptist
þannig:
1. 2% hækkun söluskatts
2. Hækkun aðstöðugjalds
3. 30% aukaskattur á nettó-
eign
4. 10% aukaútsvar
5. Framlag úr rikissjóði
6. Framlag úr atvinnuleysis-
tryggingarsjóði
Millj. kr.
900
300
80
400
160
160
2.000
UPPGJÖR VIÐLAGASJÓÐS
FYRIR 1973.
Uppgjör Viðlagasjóðs fyrir ár-
ið 1973 sýnir að útgjöld sjóðs-
ins það ár námu um 3,3 milljörð-
um króna. Tekjur námu röskum
2,5 milljörðum króna, sem skipt-
ast nokkurn veginn til helminga
í gjafafé og lögbundnar álögur.
í útgjöldunum vega húsin
þyngst með um 1400 millj. kr.,
rekstur Vestmannaeyjakaup-
staðar kostaði um 750 millj. kr.,
þegar greiddar skaðabætur
nema um 600 millj. kr. og lán-
veitingar um 400 millj. kr., en
þær eru nánast liður í skaðabót-
um.
ÝMISS KOSTNAÐUR.
Auk beinna greiðslna úr Við-
lagasjóði er vitaskuld um ýmsan
einstaklingsbundinn og þjóðfé-
lagslegan kostnað að ræða.
Áhrifin á þjóðarframleiðsl-
una í heild eru vanmetin, en
talið er, að þau nemi um 1—
1,5% vaxtarskerðingu, eða 600
—1000 millj. kr. Mestur hluti
þessarar upphæðar kemur beint
fram í minni útflutningstekjum
en ella.
líllpr:
Fyrirsjáanlegt er, að verulegur kostnaður verður samfara endurreisn Eyjabyggðar og að Við-
lagasjóður þarf á fé að halda.
FV 2 1974
53