Morgunblaðið - 27.10.2001, Blaðsíða 48

48 LAUGARDAGUR 27. OKTÓBER 2001 MORGUNBLAÐIÐ
BRÉF
TIL BLAÐSINS
Kringlunni 1 103 Reykjavík  Sími 569 1100
 Símbréf 569 1329  Netfang bref@mbl.is
Allt efni sem birtist í Morgunblaðinu og Lesbók er varðveitt í upplýsinga-
safni þess. Morgunblaðið áskilur sér rétt t i l að ráðstafa efninu þaðan, hvort
sem er með endurbirtingu eða á annan hátt. Þeir sem afhenda blaðinu efni
ti l birtingar teljast samþykkja þetta, ef ekki fylgir fyrirvari hér að lútandi.
HINN 16. október birtist bréf eftir
Guðvarð Jónsson þar sem hann op-
inberar speki sína um vetrardekk.
Ég verð að benda á nokkrar brota-
lamir í málflutningi hans. Í fyrsta
lagi heldur hann að erlendar rann-
sóknir eigi ekki við á Íslandi: „Þær
rannsóknir tel ég ekki vera mjög
traustvekjandi fyrir okkur Íslend-
inga þar sem þær eru gerðar við allt
aðrar veðurfarsaðstæður en hér
eru.“ Þetta er rökvilla, sem á ensku
kallast „provincialism“, gjarna þýtt
sem heimska og felur í sér að allt ut-
anaðkomandi sé meira eða minna
tortryggilegt (heimskt er heimaalið
barn). Að allt sé svo sérstakt á Ís-
landi er einmitt séríslensk heimska:
„Á blautu svelli er vatnslag undir
dekkjunum og aðeins oddar nagl-
anna ná niður í svellið, dekkin sjálf
veita lítið sem ekkert viðnám. Harð-
kornadekk gera lítið gagn við þessar
aðstæður. Þessi svellalög eru sér-
íslenskt fyrirbæri, því koma rann-
sóknir erlendis að litlu gagni fyrir
okkur Íslendinga.“ Þetta er þvætt-
ingur, eða heldur G.J. virkilega að
svell sé óþekkt fyrirbæri utan hans
séríslensku landsteina? Þar sem
snjóar rignir líka. Þar sem frýs
þiðnar yfirleitt líka. Sænska um-
ferðarrannsóknastofnunin VTI hef-
ur prófað vetrardekk áratugum
saman við allar hugsanlegar aðstæð-
ur, ekki síst á blautu svelli, sem ég
held að sé alveg eins og blautt svell á
Íslandi. Þar að auki liggja fyrir ís-
lenskar rannsóknir sem benda ekki
til þess að nagladekk auki öryggi í
vetrarumferð (sjá greinar eftir Frið-
rik Vigfússon og undirr. í Mbl.12.
þ.m.).
G.J. nefnir harðkornadekk, sem
eru valkostur þeirra sem vilja hlífa
umhverfi sínu án þess að fórna ör-
ygginu. Hann fer með fleipur, harð-
kornadekk og splunkuný nagladekk
hafa svipaða virkni á blautu svelli,
en hin síðarnefndu missa hins vegar
eiginleika sína fljótt og veita eftir
það aðeins falskt öryggi.
G.J. ber saman einangrun í hús-
um og nagladekk. Þessi samlíking
er út í hött, þar sem hið fyrrnefnda
er augljóslega af hinu góða, á meðan
öryggisþáttur nagladekkja er veru-
lega umdeildur. Nafni minn Helga-
son hjá Umferðarráði lagði einhvern
tíma að jöfnu öryggisbelti og nagla-
dekk, það er jafnfáránlegt. G.J.
minnist á ryk, svifryk í lofti er langt
yfir viðmiðunarmörkum þegar loft
er stillt, það vandamál væri minni
háttar ef nagladekk væru ekki notuð
af tugþúsundum bíleigenda.
„... En að eyða stórfé í það að
fækka öryggisþáttum“ er óskiljan-
leg setning, viðhald gatna vegna
naglanna kostar einmitt hundruð
milljóna á ári, sem annars mætti
nota til þarfari hluta.
Ég get verið sammála Guðvarði
um að kenna þurfi fólki að keyra, en
vondur ökumaður verður ekkert
betri þótt hann sé á negldum hjól-
börðum.
SIGURÐUR HRAFN
GUÐMUNDSSON,
Njálsgötu 110,
Reykjavík.
Aftur um
nagladekk
Frá Sigurði Hrafni Guðmundssyni:
GUÐVARÐUR Jónsson heldur því
fram í Morgunblaðinu 16. septem-
ber sl. að nagladekk séu einu dekkin
sem ráði við vatnslag á ís. Máli sínu
til stuðnings setur hann fram þá at-
hyglisverðu kenningu að erlendar
rannsóknir komi að litlu gagni fyrir
okkur Íslendinga. Þessi ummæli ber
að túlka sem höfnun á niðurstöðum
á mjög viðamikilli rannsókn á
ónegldum dekkjum sem Nýiðn hf.
með stuðningi frá Vegagerðinni
gekkst fyrir. Markmiðið var að
rannsaka bremsu- og hliðarviðnám
(stýrihæfni) harðkornadekkja ann-
ars vegar og viðnámsdekkja hins
vegar (þar á meðal svo kallaðra loft-
bóludekkja) á blautu svelli (þykku
svelli, til fróðleiks fyrir G.J., alveg
jafnsleipu svelli og verst gerist á Ís-
landi, jafnvel þótt miðað sé við
höfðatölu). Til verksins var fengin
Vega- og umferðarrannsóknastofn-
un sænska ríkisins (VTI, sjá
www.vti.se). Sú stofnun er önnur
tveggja í heiminum sem hafa ISO-
viðurkenningu til slíkra prófana.
Ekki þekki ég til hæfni G.J. til þess
að dæma dekkjaprófanir, en á það
skal bent að undirritaður hefur nú
um tveggja ára skeið komið að máli
við fjölmarga í dekkjaiðnaðinum
sem hafa doktorsgráðu í þessum
fræðum og enn sem komið er hefur
enginn dregið ágæti rannsókna VTI
í efa. Orðspor VTI er með þeim
hætti, að enginn sem hefur minnsta
vit á hjólbörðum leyfir sér að tor-
tryggja niðurstöður hennar, nema
ef til vill nokkrir Íslendingar! Til
þess að gera langa sögu stutta stóð-
ust harðkornadekkin prófið, önnur
ekki. Niðurstöðurnar í heild sinni er
hægt að nálgast á vef VTI
(www.vti.se og á vef Nýiðnar hf.
www.newind.is). Sú fullyrðing Guð-
varðar Jónssonar þess efnis að
harðkornadekk komi ekki að gagni á
blautu svelli er því með öllu ósönn
og honum ekki til framdráttar í mál-
flutningi sínum. Öðrum staðhæfing-
um G.J. um nagladekk, svo sem um
ósannaða loftmengun af þeirra völd-
um, læt ég hjá líða að svara, enda
sama bullið á ferðinni, þ.e.a.s. raka-
laus málflutningur og bendi ég á
rannsókn Ylfu Thordarson frá síð-
astliðnum vetri. Ég veit ekki betur
en hún sé alveg jafníslensk og lopa-
peysan. Nagladekk tilheyra liðinni
öld.
FRIÐRIK H. VIGFÚSSON,
framkvstj. Nýiðnar hf.
Nagladekk
Frá Friðriki H. Vigfússyni: