Réttur


Réttur - 01.10.1973, Blaðsíða 6

Réttur - 01.10.1973, Blaðsíða 6
nýtingu fiskimiða vorra oss til handa eftir að vér höfðum stofnað lýðveldið. En þeir, sem að þessari olíuverðs-byltingu og þjóðnýtingu standa, eru af ýmsu undar- lega ólíku sauðahusi, allt frá einvaldsfurstum aftur úr 1001 nótt yfir til næstum blóðrauðra byltingarmanna sem þó ákallá Múhamed frekar en Marx. Það er því afar misjafnt hvort alþýða manna þar í löndum nýtur nokkurs við þessa baráttu, en þó er það sum- staðar svo. En möguleikar hennar til þess að rísa upp og heimta sinn rétt vaxa við þessar aðgerðir og imperíalisminn, höfuðfjandi allr- ar alþýðu heims, veikist. Enn eru kommún- istaflokkar bannaðir í flestum Arabalöndum, nema Irak og Sýrlandi, en þrýstingur alþýðu á harða baráttu gegn imperíalismanum vex í sífellu. En ríkisstjórnir og auðhringar auð- valdslandanna sitja ekki auðum höndum. Ef þeim þykir valdarán eða stríð of hættulegt að beita á svo eldfimu svæði sem olíulöðrandi Arabalöndum, þá mun ekki skorta á hvers- konar vélabrögð, mútur og annað, til þess að reyna að ná samstarfi við afturhaldssöm- ustu einvaldskónga Arabalanda svo sem Feisal í Saudi-Arabíu. En mútur hjálpa ekki gagnvart þessum furstum, sem vaða nú svo í peningum, að kauphallir Vestur-Evrópu riða við tilfærslu þeirra á fé. Hinsvegar reynir auðvald Nato-landa að skírskota til kommún- istahræðslu þessara miðaldafursta, — og máske það vopn reynist því drýgra. En það gerir þó málið margbrotnara að kommúnistar og róttækur verkalýður Vesturlanda, auk sósíalistaríkjanna, styðja þessa uppreisn kúg- aðra landa gegn imperíalismanum líkt og sá afturhaldssami Abyssiníukeisari hlaut stuðn- ing þeirra, er Mussolini réðst á land hans forðum. — Það er ekki nýtt í veraldarsög- unni að góður málstaður hljóti stuðning hinna ólíkustu afla, sökum mótsetninga drottnara innbyrðis, — svo sem er einvalds- ríkin Spánn og Frakkland studdu sökum and- úðar á Englandi, byltingu þá, er skóp Banda- ríkin 1776. Það, sem gerir þá víðtæku samfylkingu Arabaþjóðá í baráttunni við olíuhringana nú svo harða, — þrátt fyrir nokkurn klofning í þeirra röðum, — er stríðið við ísrael. En um það skal ei rætt frekar að sinni. Verðbyltingin í olíunni mun hafa áhrif til hækkunar á ýmsum öðrum hráefnum: timbri, kopar o. fl., svo og á efni þau, sem unnin hafa verið úr olíu (nylon, plast o. fl.), sökum þess hve ódýr hún var. Jafnframt munu þjóð- nýtingarráðstafanir Araba gegn olíuhringun- um hvetja aðra hráefnaframleiðendur til eft- irbreytni: Perú þjóðnýtir nú þegar stærsta koparfélag landsins. Nú mun reyna fyrir alvöru á vinnandi stéttir Vestur-Evrópu og Norður-Ameríku. Því „velferðarríki" sem víða hefur skapast í þessum löndum, verður ekki við haldið nema á kostnað auðhringanna: gróða þeirra, valds og tilveru. Auðhringarnir reyna að velta af sér yfir á verkalýðinn afleiðingum upp- reisnar í hráefnalöndunum: með kauplækk- unum, atvinnuleysi og öðrum kreppufyrir- bzrygðum. Verkalýður auðvaldslandanna og fyrrum kúgaðar nýlenduþjóðir þurfa að taka höndum saman og brjóta vald auðhringa heimsins á bak aftur. — Það er það, sem vér íslendingar berjumst fyrir að gerist í fisk- veiðamálum vorum, — þar sem baráttan stendur ekki hvað síst við ensk-hollenska heimshringinn Unilever, sem næst gengur Shell að auði af öllum einokunarhringum utan Bandaríkjanna.4' — Þetta er það, sem þarf að gerast á heimsmœlikvarða nú. Uppreisn olíulandanna gegn auðhringa- valdi heims, sem birtist í þessari gífurlegu hækkun á olíu, hefur einnig áhrif til hækk- 214

x

Réttur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Réttur
https://timarit.is/publication/319

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.