Tímarit íslenzkra samvinnufélaga - 01.11.1918, Side 25
163
Afríku og óttinn við kina gulu menn kynni að neyða
Norðurálfuþjóðirnar í allaherjarbandalag, þá er heims-
friðurinn alls ekki trygður með því.
Það er staðhöfn, að einmitt á siðasta mannsaldri,
er friðarhreyfingin hefir mest efist, hafa vígbúnaðar-
framlögin vaxið enn meir. Og samtímis því, er allar
hvítar þjóðir hafa tjáð friðarbreyfingunni fylgi sitt, hafa
þær haft með höndum tröllauknustu landvinningar og
undirokun annara þjóða, sem sögur fara af.
Sé spurt, hver orsök sé hríðvaxandi hernaðarhyggju
þessa síðasta mannsaldurs, þá má hiklaust svara, að
heimsundirokun Norðurálfuþjóða, eða skifting hvítra
þjóða sín á milli á löndum litaðra manna, sé aðaluudir-
rótin. Og enginn vafi er á þvi, að reynt er að fá til-
kostnaðinn endurgreiddan í starfi brúnna, svartra og
gulra manna, og náttúrugæðum landa þeirra.
Vöxtur hernaðarhyggjunnar í sjálfum Bandaríkjun-
um í forsetatíð Roosevelts, þess er friðarverðlaunin fekk,
— og einmitt á hans stjórnarárum — hlýtur að koma
,þeim mönnum kynlega fyrir, sem ekki veita athygli
þeim söguviðburði, sem nú er að gerast fyrir augum
vorum, þó í svo mikilli fjarlægð sé, að við komum
■ekki auga á hann að kalla má nema með sjónauka:
viðskiftaundirokun hvítra þjóða á lituðum mönnum, og
hagsmunabaráttuna um skifting herfangsins.
Það er þessi hagsmunabarátta, er nú ræður mestu
um stórpólitík. Það er hún, sem veldur þessum nýju
og furðulegu samtökum stórveldanna, svo sem ákvæð-
um Englands og Þýzkalands 1900, eftir sameiginlega
og samhuga blóðhefnd stórveldanna á Kínverjum, 10
ára félagi Englands og Japana frá 1902, og entente
cordiale — innilegri samhygð — Frakka og Englendinga.
Alla stund meðan sú mótspyrna verður ekki fyrir
heimskúgun Norðurálfumanna, er þeir fá ekki bugað,
mun hernaðarhyggjan fremur magnast en réna, enda
þótt eitthvað af kostnaðinum við morð-kapprig þjóð-