Vikan

Tölublað

Vikan - 29.04.1965, Blaðsíða 18

Vikan - 29.04.1965, Blaðsíða 18
Heimurinn versnandi fer. Þetta hefnr verið viðkvæði hinna fullorðnu allt frá því sögur hófust og ugglaust hafa einhverjir ennþá eldri for- feður okkar haldið þessari klassisku skoðun fram. Samt cr það úlitamdl, að heimurinn hafi nokkuð versnað. Aðeins eru menn fljótir að gleyma þvi, að þeir voru einu sinni ungir og þessvegna tala þeir um ,,spillingu æskunnar". En unga fólkið þykist sjá hlutina frá nýjum sjónarhóli; það vill bglta og umbreyta —¦ eða svo hefur verið sagt. TJnga kynslóðin á íslandi, sem á að erfa landið? Hefur hún komizt að raun um, að ísland sé öfugu megin við takmörk hins byggilega heims? Er hún bæld af ótta við kjarnorkustríð, eða bítil- óðar ótemjur með bjargfasta sannfæringu um skilnings- leysi foreídranna og enga trú á almáttka handleiðslu? Hef- ur hún byltingarkenndar skoðanir á ástinni og sam- bandi kynjanna, aðhyllist hún alþjóðahyggju og kærir hún sig hót um að viðhalda þessu, sem við höfum kallað íslenzka menningu? þetta fólk til að leysa frá skjóð- unni, máttu þau svara nafnlaust. Aðeins vildum við vita um aldur og kyn. Þau voru líka beðin um að rökstyðja svörin eftir mætti. Og hvernig er svo útkoman? Hvernig er andlit framtíðarinn- ar? 1 fáum orðum sagt: Unga kyn- slóðin á íslandi árið 1965 er frem- ur íhaldsöm. Henni líður mjög vel og hún er tiltölulega ánægð með hlutina eins og þeir eru. Hún er jafnvel ánægð með for- eldra sína og f innst þeir ekki svo ýkja gamaldags eða skilnings- lausir. Það hljómar ótrúlega, en það var ekki einn einasti bylt- ur i svörum þeirra almennt. Satt að segja vorum við mjög undrandi yfir þeim barna- skap, sem fram kemur hjá sumu náléga tvítugu fólki. Það var til dæmis alveg ó- trúlega algengt að talsverð- ur hugsanagrautur kæmi fyrir i svörum svo það var erfitt að fá nokkra heila brú út úr svarinu. Þetta leiðir til þeirrar spurningar, hvort fræðslukerfinu og skólunum sé eitthvað stárlega ábótfi- vant. Sérstaklega var alvarleg- ur misbrestur á greindarleg- um svörum þar sem við höfð- um helzt búizt við' þeim. UNGA________ OG LIFSSKODANIE HI VIKAN HEFUR FENGIÐ IÐ SEM VIÐ BYGGJUM, sem nú stundar nám í skólum landsins og býr sig undir framtíðina, fæddist á eftir- striðsárunum og fór ekki að muna eftir sér fyrr en allar hörmungar stríðsins voru löngu um garð gengnar og vöruskömmtun jafnvel aflétt. 120 UNGLINGA Á ALDRINUM 16-20 ÁRA TIL ÞESS AÐ SVARA ÍTARLEG* UPPELDIÐ SEM ÞAU HAFA FENGIÐ, RÓMANTÍSKA AST, SKÍRLÍFI, MAKAy Þessum og mörgum fleiri for- vitnilegum spurningum hefur Vikan fengið 120 unglinga á aldr- inum 16—21 til að svara. en 60 svöruðu hverri spúrningu. Til þess að komast að einhverjum sannindum um lífsskoðanir ungu kynslóðarinnar, sömdum við 30 18 Þessi kynslóð, sem á það fyrir sér að ráða lögum og lofum á íslandi eftir svo sem tuttugu ár, er i rauninni andlit fram- tíðarinnar. Skoðanir hennar gefa vísbendingu um lífsskoð- anir íslendinga, þegar þetta fúlk er orðið fulltiða, þvi lengi býr að fyrstu gerð eins og kunnugt er. Og hvernig er þá þessi kynslóð unglinga, VIKAN 17. tbl. spurningar og sumar þeirra í mörgum liðum. Við fengum í lið með okkur skólastjóra Mennta- skólans í Reykjavík, Verzlunar- skólans, Kennaraskólans, Haga- skólans og Gagnfræðaskóla Verk- náms. Þeir sýndu þessu máli mik- inn skilning og velvilja, sem við þökkum hér með. Þeir fengu nemendur til að svara spurning- um Vikunnar og til þess að fá ingartónn meðal þessara 120 unglinga. Mér er nær að halda, að hér sé á ferðinni kynslóð íhaldssamra skoðana og mikið ef hún á ekki einhverntíma eftir að taka hressilega uppí sig um spillingu æskunnar. Að minnsta kosti tvö banda- rísk vikurit hafa að undanförnu gert svipaða könnun á lífsskoð- unum bandarískra ungmenna og það er vissulega fróðlegt að bera þær saman við líf sskoðanir ís- lenzkra unglinga. Að því er virð- ist er skoðanabilið milli eldri og yngri kynslóðanna í Bandaríkj- unum miklu meira en hér. Heim- ilin þar virðast tæpast hafa mik- inn veg né vanda af uppeldinu en skólarnir almennt viður- kenndar uppeldisstofnanir. Ein- hverskonar menningarþreyta og jafnvel svartsýni er talsvert á- berandi í lífsskoðunum þessarar bandarísku allsnægtaæsku. 20% bandarískra unglinga sögðust vera í verulegri andstöðu við for- eldra sína. íslenzkir unglingar kvarta aftur á móti yfir því að þau hafi í rauninni of mikið frelsi og of mikil fjárráð. Þeir setla ekki að láta sín eigin börn hafa svo rúm fjárráð og frelsi. En ef það er eitthvað öðru frem- ur, sem unglingarnir hafa á til- finningunni að sé úrelt, þá er það fræðslukerfið, námsefnið og kennsluaðferðirnar. Sumir eru börn um tvítugt. En þessi afsprengi velsæld- arinnar, sem nú búa sig undir lífsstörfin, virðast naumast vera þroskuð, ef dæma má eftir þeirri hugsun, sem ligg- Þetta fólk hefur alltsaman mjög jákvæða afstöðu til lífsins og samferðafólksins. Sjálfsagt á það eftir að öðlast þroska, en maður hefur á tilfinningunni, að dýrmætum tíma hafi verið sóað. Við spurðum þau hvort þau væru á þeirri skoðun, að við sé- um vel í sveit sett hér á íslandi, hvort þau álitu landið gott og framtíðarmöguleika jafn góða hér og víðast annarsstaðar. Samtals svöruðu 60 þessari spurningu. 88% voru' á þeirri skoðun, að ísland sé í rauninni prýðilega sett þar sem það er, og hreint ekki afskekkt miðað við nútíma samgöngur. Aðeins einn var á þeirri skoðun, að framtíðar-

x

Vikan

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vikan
https://timarit.is/publication/368

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.