Æskan - 01.11.1984, Síða 17

flaut ekki út fyrr en í ágústlok. Við höfðum gaman af
því strákarnir að róa út að honum og klifra.
Styrjaldarárin fyrri komu á margan hátt hart niður á
bæjarfélaginu. Mikill hluti tekna þess fór í fátækra-
styrk svo að margt sat á hakanum. Leikfimi lagðist
niður í skólanum þar sem ekki fékkst fé til að hita upp
fimleikasalinn. Sundbryggjaog sundskýli hafði staðið
árum saman á svokölluðu Torfunesi. Skýlið hafði
brotnað niður um veturinn vegna ísreks og ekkert fé
var til að endurreisa það. Þannig féll öll sundkennsla
niður. Sumarskóli með sundnámskeiði hafði verið í
Reykjanesi í Inndjúpinu um fjölda ára. Hann lagðist
einnig niður vegna fjárskorts. Þar höfðu systkini mín
öll lært að synda en ég átti ekki því láni að fagna.
Upp úr 1920 fór að rofa til á þessum slóðum. Um
þetta leyti mun fyrsti bíllinn hafa komið til ísafjarðar
og um svipað leyti heyrði ég í fyrsta sinn í útvarpi.
Hafði einn nágranni okkar keypt sér viðtæki og náði
með höppum og glöppum í erlendar útvarpssend-
ingar.
Af skólamálum
Á þessum árum var enginn f.ramhaldsskóli á ísa-
firði. Varð þá annaðhvort að leita suður til Reykjavík-
ur eða norður til Akureyrar til framhaldsnáms.
Leitaði ég til Gagnfræðaskólans á Akureyri þar sem
ég fékk heimavistarpláss. Verður mér oft hugsað til
þess þegar ég sé hinar nýtískulegu heimavistir nú á
dögum hve margt var frumstætt í heimavistinni okkar
norður þar. Þær voru í sjálfu skólahúsinu sem nú er
Menntaskólinn. Við vorum um 50 í heimavistinni, í
2-4 manna herbergjum. í hverju herbergi var kolaofn
sem við urður að kynda sjálfir. í kjallaragangi stóð
olíutunna og þangað sóttum við heimavistarbúar olíu
á 10 lítra brúsa. Sullaðist oft niður olía á timburgólfið
og þótti ekki tiltökumál þótt eldhætta væri auðsjáan-
leg í þessu stóra timburhúsi. Þar sem lítið var um
uppkveikjuna skvettum við óspart olíunni á kolin í
ofninum uns fór að loga vel. Þetta endaði með þeim
ósköpum hjá félaga mínum og mér að ofninn sprakk
og logandi kolin hrundu út á timburgólfið. Við gátum
komið í veg fyrir að í kviknaði. Sem betur fer var
þetta seinni part vetrar því að við vorum í kuldanum
Það sem eftir var til skólaslita.
Þetta var fyrri vetur minn í skólanum en þegar ég
kom aftur að hausti var búið að setja miðstöðvarhitun
í húsið. Það mætti margt segja um mataræðið í
þessari nafntoguðu heimavist og sem dæmi vil ég
nefna að morgunverðurinn var hafragrautur með
svokallaðri saftblöndu sem var litað sykurvatn með
kjörnum. Með því að kjósa sendinefnd á fund skóla-
meistara og fara fram á umbætur fengum við því
framgengt að fá mjólk út á grautinn. En þetta var talin
FELUMYND
Hvar er þriðja systirin?
uppreisn og fengum við nefndarmenn að gjalda
þess síðar þegar við tókum gagnfræðapróf. Þá var
dregið af okkur í hegðunareinkunn.
Að loknu gagnfræðaprófi var um það að ræða
hvað við tæki. Það var ekki margra kosta völ að
mínum dómi. Mér þótti tilgangslítið að stefna að
stúdentsprófi í Reykjavík, nema því aðeins að ég
stefndi að háskólanámi en þar þótti mér ekki um
auðugan garð að gresja. í háskólanum var þá, þ. e.
kringum 1923, varla um annað að ræða en guðfræði-
nám, lögfræðinám, læknanám eða norræn fræði og
sögu. Ekkert af þessu höfðaði til mín. Sá örlagavald-
ur, sem beindi mér á námsbrautina til Akureyrar í
staðinn fyrir Menntaskóla Reykjavíkur, réði því einnig
að ég fór til Þýskalands í nám í viðskiptafræðum.
Skömmu eftir að ég kom heim að loknu námi í
Þýskalandi, fór að þrengja að í efnahagsmálum í
hinum stóra heimi. Brátt fór einnig að syrta að hér á
heimaslóðum.
Mörgum er minnistæður þriðji áratugurinn, 1930-
39, sem kenndur er við kreppu. Skal ekki rætt nánar
um það hér.
Síðari heimsstyrjöldin skall á haustið 1939. Sú
ógnaralda sviþti burt mörgum hinum styrku stoðum
sem þjóðmenning okkar hafði hvílt á um aldaraðir.
Aldamótakynslóðin var að skila af sér hlutverki sínu.
Það var kominn nýr tími og nýir menn. Sjálfstæðis-
baráttunni var lokið að því er talið var. En að mínu
mati heldur hún áfram meðan við viljum vera frjálsir
menn í frjálsu landi.“
17