Þjóðlíf - 01.06.1989, Qupperneq 16

INNLENT
Svíar hátt
skrifaðir
Könnun Félagsvísindastofnunar
leiðir í Ijós að Islendingar gefa
sœnska stjórnskipulaginu háa
einkunn. Bandaríkin í níunda
sœti — Sovétríkin í tíunda:
Oft liefur verið sagt að íslcndingar legðu hat-
ur á Svía og hefðu megnustu skönim á öllu
sem sænskt er, ekki síst sænska velferðar-
kcrfinu. Annað er uppi á teningnuni í þeim
niðurstöðum úr könnun á viðhorfum lands-
manna, sem Þjóðlíf birtir hér. Þegar spurt
var hvernig mönnum líkaði við stjórnarhætti
og þjóðskipulag þrettán landa lentu Svíar í
öðru sæti — einungis Norðmenn voru hærri!
Kannski kemur það líka einhverjum á
óvart að íslendingar settu sjálfa sig í fjórða
sæti — þrátt fyrir margfræga þjóðrembu!
I könnuninni, sem Félagsvísindastofnun
háskólans gerði í fyrra voru landsmenn
beðnir að gefa 13 löndum einkunn á bilinu
1-9, eftir því hversu vel þeim líkaði við
stjórnarhætti og þjóðskipulag landanna.
Spurningin er hluti af fjölþjóðlegri rannsókn
um viðhorf Norðurlandabúa til utanríkis-
mála og Ólafur Þ. Harðarson, stjórnmála-
fræðingur, sem er íslenski fulltrúinn í rann-
sókninni, gaf Þjóðlífi leyfi til að birta þessar
niðurstöður.
Þegar litið er á meðaleinkunnirnar sem
þjóðin í heild gaf (dálkur 1 í töflu) kemur
skýrt mynstur í ljós. Norðurlandaþjóðirnar
skipa efstu sætin og fá einkunnir á bilinu
6.5-6.9. Eina þjóðin sem skýst inn í þessa röð
er Vestur-Þjóðverjar, sem lenda í þriðja sæti
með 6.7, rétt á eftir Svíum. íslendingar hafa
greinilega dálæti á stjórnarháttum og þjóð-
skipulagi frænda sinna á Norðurlöndum, en
það er athyglisvert að þeir setja sjálfa sig
neðsta í þennan hóp ásamt Finnum, með 6.5.
Nokkurt bil er í næstu þjóðir, en það eru
Frakkar og Bretar, sem fá 6.1. Bandaríkin
eru nokkru neðar, í níunda sæti, með 5.7.
Síðan kemur stökk niður í kommúnistaríki
og þróunarlönd. Sovétríkin fá 4.1, Indland
og Tékkóslóvakía 3.7 og lestina rekur
Tanzanía með 3.1. Reyndar voru margir sem
treystu sér ekki til að gefa stjórnarháttum og
þjóðskipulagi þriggja síðastnefndu landanna
einkunn, einkum Tanzaníu (61%).
En er munur á því hvaða mat kjósendur
ólíkra flokka leggja á stjórnarhætti og þjóð-
skipulag þjóðanna þrettán? Varðandi Norð-
urlöndin fjögur — önnur en ísland — er
munurinn lítill og hvergi marktækur. Mestur
er munurinn sá að Framsóknarmenn gefa
Dönum 6.9, en Alþýðubandalagsmenn gefa
þeim 6.4, og Sjálfstæðismenn gefa Svíum 6.6
en Framsóknar- og Alþýðuflokksmenn gefa
þeim 7.0.
Marktækur munur er hins vegar á því
hvaða einkunn kjósendur flokkanna gefa ís-
lendingum. Hæsta einkunn gefa Sjálfstæðis-
menn (7.2) og Alþýðuflokksmenn (7.1), en
lægsta Alþýðubandalagsmenn (6.2) og kjós-
endur Kvennalista (6.0).
Mestur er munurinn á kjósendum flokk-
anna varðandi Bandaríkin. Sjálfstæðismenn
gefa stjórnarháttum þeirra og stjórnskipu-
lagi 6.9, en Kvennalistakjósendur 5.0 og Al-
þýðubandalagsmenn 4.2. Næststerkasta
sambandið milli þess hvað menn kjósa og
hvernig þeir gefa einkunnir er fyrir Bretland,
þá Sovétríkin, ísland, Vestur-Þýskaland og
Tékkóslóvakíu. Munurinn á mati kjósenda-
Blað brotið í sögu friðunar
Bann við lausagöngu búfjár á
Reykjanesi að veruleika
„Ég held að með þessu hafi verið brotið blað í
sögu friðunaraðgerða“ sagði Níels Árni
Lund hjá landbúnaðarráðuneytinu í tilcfni af
því samkomulagi sem licfur verið að nást um
bann við lausagöngu búfjár á Reykjanesi.
Ýmsir aðilar, s.s. Samtök sveitarfélaga á
Suðurnesjum, sýslunefnd Gullbringu- og
Kjósarsýslu, Skógræktarfélag Islands, Líf og
land og fleiri, hafa ítrekað skorað á stjórn-
völd að taka á vandamálinu og banna alla
lausafjárgöngu á svæðinu.
Að sögn Sveinbjörns Dagfinnssonar,
ráðuneytisstjóra í landbúnaðarráðuneytinu,
voru síðla vetrar haldnir fundir með öllum
málsaðilum og þeim kynnt lagafrumvarp
Steingríms J. Sigfússonar landbúnaðarráð-
herra. „Frumvarpið skyldar eigendur búfjár
á þessu svæði til að halda því jafnan í vörslu,
sem þýðir innan girðingar eða í húsum, og
það ætti að sjálfsögðu að vera meginreglan
alls staðar".
Samkvæmt þeim upplýsingum sem Þjóðlíf
hefur aflað sér eru á Reykjanesi einungis
tveir bændur sem byggja lífsafkomu sína á
sauðfjárrækt. Megnið af sauðfénu er því í
eigu manna sem stunda sauðfjárbúskap til
hliðar við aðra atvinnu og eru flestir þeirra
búsettir á þéttbýlisstöðunum á suðvestur-
horninu. Það verður því að teljast undarlegt
að Búnaðarþing skuli leggjast gegn því frum-
varpi sem nú liggur fyrir. Að sögn Níelsar
Árna Lund. deildarstjóra í Landbúnaðar-
ráðuneytinu, kunni hann enga skýringu á
afstöðu Búnaðarþings. Hann kvað frum-
varpið vera fyrst og fremst staðfestingu á
samkomulagi sem ráðuneytið hefði þegar
náð við alla málsaðila og felst í vörsluskyldu
alls sauðfjár á svæðinu.
„Við höfum talað við fulltrúa fjáreigenda,
landeigendur, sveitastjórnir, samtök sveitar-
félaga og almennt séð öll þau hagsmunasam-
tök sem við höfum best vitað um. I framhaldi
af þessurn viðræðum skipaði ráðherra nefnd
um sl. áramót til að vinna enn frekar að
þessum málunt. Hún skilaði áliti sem ráð-
herra staðfesti og birtist í frumvarpinu. Að
mínu mati eru þessar tillögur verulegur
áfangi, — í raun fullnaðaráfangi við að
tryggja gróðurvernd á svæðinu“.
16