Þjóðlíf - 01.06.1989, Blaðsíða 51

HEILBRIGÐISMÁL
argestir segja yfirleitt allir það sama,“ segir
Woodside: „Ég hef sömu sögu að segja —
þetta er ég!“.
Hver vill segja frá öllum ljótustu leyndar-
málum fjölskyldunnar, eftir að hafa sagt
kennurum, vinnuveitendum og vinum í
mörg ár að allt sé í lagi? („Barn alkóhólista
segir alltaf að allt sé í lagi,“ segir Rokelle
Lerner, ráðgjafi sem sérhæfir sig í börnum
áfengissjúklinga. „Þeim er refsað fyrir að
segja eitthvað annað.“) Hver vill teljast til
hóps af fólki þar sem tíðni kvensjúkdóma er
yfir meðallagi, e.t.v. vegna streitu — og þar
sem karlmenn gangast oft undir skurðað-
gerðir vegna vandamála sem læknar segja að
geti verið geðræn? Svarið er: Aðeins sá sem
á einhvern hátt er kominn í þrot, eins og
drykkjumaður áður en hann snýr sér til AA.
Hugtakið „að vera háður þörfum ann-
arra" er þungamiðja COA-hreyfingarinnar.
Eleanor Williams, sem vinnur með börn
ista“, og ekki hafa þau öll
skaðast. (Reagan, fyrrum
forseti Bandaríkjanna, hef-
ur sagt frá því að hann hafi
oft komið að föður sínum
brennivínsdauðum á ver-
öndinni, en stjórnarhættir
hans virðast hinsvegar ekki
gefa til kynna að hann þjá-
ist af „stjórnunaræði“, sem
er mjög algengur kvilli
meðal uppkominna barna
alkóhólista.) Sum þjást af
áberandi offitu vegna þess
að þau hafa óstjórnlega
löngun í mat á meðan önn-
ur njóta velgengni, einsog
til dæmis Somers. Nokkur
uppkomin börn alkóhólista
eru lömuð vegna þung-
lyndis. Það sem þetta fólk á
sameiginlegt er að það er í
grundvallaratriðum sam-
mála George Vaillant, pró-
fessor við læknaskólann í
Dartmouth, en hann segir
að það sé mikilvægt að líta
á alkóhólisma sem sjúk-
dóm sem hafi áhrif á fjöl-
skyldur fremur en líffæri.
„Kannski er versti þáttur
alkóhólisma sá,“ bætir Va-
illant við, „að hann veldur
vanhugsaðri reiði fólks
gagnvart þeim sem það
þykir vænst um“.
Hreyfing
í örum vexti
Hreyfingin er sex ára
gömul og vex hratt. Fyrir
fimm árum voru félagar í
Landssamtökum Barna
Alkóhólista 21 talsins. Nú
eru þeir rúmlega 7000. Fjórtán samtengd-
um fundum Al-Anon og Barna alkóhólista á
fyrri hluta áttunda áratugarins hefur fjölgað í
llOO. Með umtali einu saman hefur bók
Woititz „Adult Children of Alcoholics" selst
í u.þ.b. milljón eintökum og náði þriðja sæt-
inu á bókalista The New York Times yfir
kiljur, löngu áður en hún var fáanleg í búð-
um.
„Við settum símana í samband árið 1982,“
segir Migs Woodside, stofnandi og formaður
Stofnunar Barna Alkóhólista í New York,
„og það er ennþá hringt allan sólarhring-
inn.“ COA stofnunin styrkir farandsýningu
á verkum ungra og uppkominna barna
drykkjumanna. Woodside segir að oft standi
sýningargestur fyrir framan grófgerða mynd
af ofbeldi á heimili eða sinnuleysi foreldra
(„Mamma um hádegi,“ stendur fyrir neðan
myndina af einhverjum í hnipri undir sæng)
— og fari síðan að leita sér hjálpar. „Sýning-
alkóhólista á Charter
Peachford spítalanum í At-
lanta, skilgreinir það þann-
ig: „að vera ómeðvitað
háður óeðlilegri hegðun
annarrar manneskju.“ í
nýlegu viðtali í tímaritinu
Changes talar Woititz um
það sem tilhneigingu til að
„láta þarfir annarra ganga
fyrir sínum eigin.“ Fjöl-
skyldumeðlimur heldur
kannski að hann hafi knúið
alkóhólistann til að drekka
(þrátt fyrir að slíkt sé óm-
ögulegt samkvæmt nær öll-
um sérfræðingum á þessu
sviði), og að hann geti nán-
ast læknað eða stjórnað
viðsjárverðri hegðun
drykkjumannsins.
„Stundum brotna menn
ekki niður fyrr en á þrítugs-
eða fertugsaldri“, segir
Woititz, og í sumum tilvik-
um er það í raun ótrúlegt,
sérstaklega þar sem ofbeldi
eða kynferðisleg misnotk-
un og sifjaspell hafa komið
við sögu, en slíkt er þrisvar
sinnum algengara á heimil-
um áfengissjúklinga en á
venjulegum heimilum.
Atta ára gamalt barn sem
er nú til meðferðar á ráð-
gjafarmiðstöð Woititz í
Verona í New Jersey vakn-
aði um miðja nótt við það
að móðir þess skaut sig í
höfuðið. „Barnið kom
móður sinni til hjálpar með
því að hringja í neyðar-
númerið 911 og bjargaði
þar með lífi hennar“, segir
Woititz. „Þegar ég hitti
telpuna hafði hún martraðir — sem lýstu sér í
því að hún gæti ekki vaknað til að afstýra
sjálfsmorðstilraun móður sinnar. Petta var
ekki eðlileg martröð. Telpan var orðin móð-
ir móður sinnar.“
Óhamingja og leitin að
hinu eðlilega
Óhamingjusöm fjölskylda er ógæfusöm á
sinn sérstaka hátt, sagði Tolstoy eitt sinn.
Myndlistarmaðurinn Eric Fischl, sem er 39
ára gamall, gerði stuttan myndbandsþátt
fyrir COA—stofnunina. Hann nefnist „Leit-
in að hinu eðlilega". Þar segir hann frá því
þegar hann gekk yfir rænulausa móður sína á
heimili þeirra í Port Wasington í New York
fylki, þar sem hún lá í eigin hlandi. Séð að
utan var þetta ósköp venjulegt heimili. Ný-
verið hélt Fischl einkasýningu á verkum sín-
um í Withney safninu í New York. Um verk
51