Lifandi vísindi - 04.04.2016, Blaðsíða 22

Augu flugna eru gerð úr mörg
þúsund sjálfstæðum sjónvið-
tökum sem skapa þeim afar vítt
sjónsvið, skýra mynd og skjót
viðbrögð. Nú hafa vísindamenn
smíðað bogið tölvuauga sem
virkar eins og auga banana-
flugunnar Drosophila og er tengt
lítilli vitvél.
Lausn vísindamannanna
felst í aflöngum röðum ljósvið-
taka og sjónlinsa sem liggja þétt
saman á sveigjanlegri prent-
plötu og þannig er þessu raf-
ræna auga skapað bogadregið
form. Einstakir hlutar augans
vinna saman gegnum örtölvu
sem vinnur úr sjónboðum og
skilar þeim jafnharðan til litlu
vitvélarinnar.
Augað er aðeins fyrsta
skrefið í átt að háþróuðum
myndavélum, t.d. í bíla sem þá
ná sneggra viðbragði til að forð-
ast árekstur.
Sérþróuð, bogin sjónflaga líkir eftir víðu sjónsviði bananaflugu.
Flugnaaugu sjá
árekstrana fyrir
Fiðrildi reka sig aldrei hvert á ann-
að, þótt mörg blaki stórum vængj-
um. Vísindamenn hjá þýska fyrir-
tækinu Festo hafa skapað
drónahjörð með sömu hæfni.
Drónarnir fljúga innanhúss en
hafa þráðlaus samskipti og rek-
ast því ekki saman. GPS-tæki
með innrauðum myndavélum
skrá staðsetningu 160 sinnum á
sekúndu og miðlæg tölva stýrir
fluginu. Tæknina má m.a. nota í
flugvélar og flugbíla.
Söngtifur fljúga um loftið í
stórum hópum og para sig
en að því loknu fellur karlinn
dauður til jarðar. Þessi
flugnasvermur varð vísinda-
mönnum innblástur að smá-
drónanum Cicada.
Drónarnir eru vélarlausir
og er sleppt úr flugvél í 15-
20 km hæð. Þaðan fara þeir
til jarðar eins og litlar
svifflugvélar, einungis stýrt
með litlum flipum og stéli. Í
rafrásinni eru m.a. innbyggð
GPS-tæki og hljóðnemar
sem nýtast til hlerunar við
herbúðir óvina.
Í tveimur enskum háskólum
fljúga drónar um rann-
sóknastofurnar líkt og býflugur.
Vísindamennirnir eru að reyna
að líkja eftir lyktarskyni flugn-
anna með hjálp háþróaðra
tölvulíkana. Með tímanum á að
verða til nákvæm, stafræn eftir-
mynd af heila býflugna til að
drónarnir geti flogið og valið
stefnu sjálfstætt.
Lyktarskyn býflugna er
afar þróað og vísinda-
mennirnir gera sér vonir
um að þessir drónar geti
t.d. fundið gasleka.
GPS samhæfir flugið
Léttvigtardrónar til njósna
Býdrónar geta fundið gaslykt
Sveigjanleg prentplata
Raðirnar 42 eru hver um
sig sjónskynjari með linsu
og ljósviðtaka.
Örtölva vinnur úr
sjónboðunum.
Sjónsviðið er 180 gráður
lárétt og 60 gráður
lóðrétt.
Myndavél augans tekur 1.500 ramma
á sekúndu. HD-tökuvél nær
aðeins 60.
LÍKAMSLENGD:
50 sentimetrar.
ÞYNGD:
32 grömm.
VIÐFANG:
Samhæfing flugs.
TILGANGUR:
Tæknin getur m.a.
gagnast í flug-
umferð.
LÍKAMSLENGD: Misjöfn eftir gerð.
ÞYNGD: Misjöfn eftir gerð.
VIÐFANG:
Stafrænt tauganet þarf
mikið tölvuafl.
TILGANGUR:
Dróninn á m.a. að finna gasleka.
LÍKAMSLENGD:
2,2 sentimetrar.
ÞYNGD:
1,75 grömm.
VIÐFANG:
Hárnákvæm stað-
setning allra eininga.
TILGANGUR:
Vitvélaraugað á að
skapa myndavél-
um, t.d. í bílum,
víðari og hraðvirkari
sjón til að koma í
veg fyrir árekstra.
LÍKAMSLENGD:
15 sentimetrar.
ÞYNGD:
Óþekkt.
VIÐFANG:
Nákvæmni í
lendingu.
TILGANGUR:
Dróninn á að vakta
og hlera óvinaheri.
CURVACE
FESTO
U.S. N
AVAL RESEARCH
LABORATORY
THE GREEN BRAIN PROJECT
FIÐRILDI
SÖNGTIFA
BANANAFLUGA
BÝFLUGA
Innblástur:
Innblástur:
Innblástur:
Innblástur:
Print: stkp Status: 5 - InDesign Tem
plate Layout: Red.sek: