Morgunblaðið - 03.09.2022, Blaðsíða 40

TÓNLIST
Arnar Eggert Thoroddsen
arnareggert@arnareggert.is
Fríða Dís söng lengi vel með
Klassart, gaf svo út sólóplötu í hitt-
eðfyrra, en með þessu verki er
ekkert minna en endurfæðing og
endurreisn í gangi. Þessi plata
Fríðu Dísar kom mér nefnilega
algerlega í opna skjöldu. Hún er
frábær. Ég var nefnilega ekkert
sérstaklega bjartsýnn er ég lagði í
hana, jafnvel með beyg í brjósti.
Fyrsta sólóplata hennar, Mynda-
albúm (2020), er nefnilega rækilega
tvístígandi verk, nánast hálfkarað,
og óvissan því yfirliggjandi er ég
smellti þessari í veituna. Gleðin því
ósvikin er platan hóf að rúlla. Eitt-
hvað hefur gerst á síðustu tveimur
árum, því verkið gæti verið eftir
einhverja allt aðra
tónlistarkonu. Sem
hún er í vissum skiln-
ingi reyndar.
Fríða á lög og
texta og útsetningar;
syngur og leikur á
bassa en Smári Guð-
mundsson sá um upp-
tökustjórn, útsetning-
ar og spilaði á gítara. Aðrir sem
koma að plötunni eru Stefán Örn
Gunnlaugsson (upptökustjórn,
hljóðblöndun, píanó, hljómborð),
Halldór Lárusson (trommur),
Soffía Björg Óðinsdóttir, Hallbjörn
lit, mæta á staðinn og fylla upp í
rýmið! Þessi plata speglar þetta
allt saman og það rækilega.
Það er viss kraftur sem renn-
ur í gegnum plötuna sem er ánetj-
andi. Spilagleði og öryggi sem bók-
staflega stafar af öllum lögunum.
Hljóðmyndin er líka eitthvað svo
svöl. Það er unnið með rokkabillí,
gítararnir bergmála með rífandi
hljómi og platan hljómar frábær-
lega. Það er eins og skapalónið sé
fengið frá gömlum finnskum rokk-
abillíhundum sem hafi komið fram
í Kaurismäki-mynd árið 1985. Sjá
t.d. titillagið, firnasterkt, og til-
raunir með raddir og bakgrunns-
hljóð lyfta öllum lögum. „Cats &
Cassettes“ er grallaralegt, hálf-
gert rapp í gangi á köflum, en það
fellur eins og flís við rass hvað
restina varðar. Allt hérna er
dásamlega skemmtilegt, líkt og
Stray Cats leiki undir söng Julee
Cruise (sjá t.d. dulúðarfullu rökk-
urstemmuna „The Spell“) og svo
tekur við hálfgert brjálæði,
„Shower Shock“, með vel feitum
og þverrifnum gítarhljómi ofnum
saman við tælandi og nærfellt
súrrealískan söng.
Eins og sjá má, virkilega vel
heppnað verk. Með því betra sem
ég hef heyrt á þessu ári. Segi og
skrifa það. Von mín er sú að hún
hamri þetta járn eitthvað áfram,
láti skeika að sköpuðu og haldi
áfram að semja, taka upp og gefa
út. Skítt með almenningsálitið.
Hér er tekið pláss, glæsilega, og
auðvitað er þetta til fyrirmyndar
fyrir kynsystur hennar í svipaðri
stöðu. Svona verk, svona starf-
semi, skiptir máli og ekki bara tón-
listarlega.
Rífandi hrátt rokkabillí
Valgeir Rúnarsson, María
Rún Baldursdóttir, Viktor
Atli Gunnarsson, og Ásbjörg Jóns-
dóttir (raddir). Jóhannes Haukur
Jóhannesson sá þá um leik í laginu
„Guidelines for Dreamers“. Sigur-
dór Guðmundsson sá um hljóm-
jöfnun.
En hvað gerðist? Því að eitt-
hvað gerðist. Fríða segir sjálf frá
því á Fjasbókarreikningi sínum
hvernig hún samdi lagið „Guide-
lines for Dreamers“: „Nokkrum
andartökum síðar samdi ég lag
sem breytti lífi mínu. Hvernig ein
vísbending leiddi af sér aðra, eins
og ég væri í leiðslu, og hvernig allt
small að endingu saman er tilfinn-
ing sem ég get ekki lýst öðruvísi
en sem alsælu.“
Takk fyrir! Í viðtölum hefur
hún líka talað um flæði, þörfina
fyrir að gera eitthvað skemmtilegt
og að taka pláss. Setja á sig vara-
»
Það er viss kraftur
sem rennur í gegnum
plötuna sem er ánetj-
andi. Spilagleði og
öryggi sem bókstaflega
stafar af öllum lögunum.
Ný plata söngkonunnar
Fríðu Dísar, Lipstick
on, kom greinarhöfundi
á óvart en þar fer
dúndrandi öruggt og
valdeflandi rokk og
ról sem setti hann
eiginlega á hliðina.
Endurfædd Fríða
Dís fer hér höndum
fimum um bassagígju.
40 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 3. SEPTEMBER 2022
Smiðjuvegi 34 • gul gata Kópavogi • biljofur@biljofur.is
Viðgerðir // Bilanagreining // Varahlutir // Smurþjónusta
Sérhæfð þjónusta fyrir
Rótgróið fyrirtæki, starfrækt frá 1992
544 5151
tímapantanir
Óreiða nefnist sýning sem Pétur Gautur opnar
í Galleríi Fold í dag kl. 14. „Pétur Gautur er
vel þekktur fyrir uppstillingar sínar og djarft
litaval í málverkum. Hann aðhyllist einfald-
leikann, notar fáa en vel valda liti með áherslu
á andstæður ljóss og skugga. Í nýjustu verkum
hans er íslenski valmúinn í aðalhlutverki,“ seg-
ir í tilkynningu. Þar kemur fram að í nýju
verkunum hafi Pétur „fjarlægst hina klassísku
uppbyggingu uppstillinganna. Kunnugleg
skálaformin endurtaka sig þó í krónum valmú-
ans sem hríslast um myndflötinn í óbeislaðri
fegurð sinni.“ Selma Björnsdóttir og Vignir
Snær Vigfússon flytja lög við opnunina í dag.
Sýningin stendur til og með 24. september.
Óreiða Péturs Gauts í Galleríi Fold
Valmúi Pétur Gautur er
þekktur fyrir uppstillingar
sínar og djarft litaval.
Verkefnið Umbúðalaust í Borgar-
leikhúsinu hlaut Sprota ársins á
Grímunni 2022 . Verkin þrjú sem
frumsýnd voru undir merkjum þess
á liðnu leikári verða sýnd á Nýja
sviðinu í kvöld. Sviðslistahópurinn
Toxic Kings sýnir How to make love
to a man kl. 18. Sviðslistahópurinn
Slembilukka sýnir Á vísum stað kl.
20. Uppistandshópurinn Fyndnustu
mínar sýnir FemCon kl. 22. Aðeins
verður þessi eina sýning á verk-
unum þremur. „Umbúðalaust er
vettvangur þar sem sviðslistafólk
morgundagsins fær tækifæri og
frelsi til þess að þróa hugmyndir sín-
ar,“ segir í tilkynningu. Allar nánari
upplýsingar eru á borgarleikhus.is.
Umbúðalaust-hátíð í Borgarleikhúsinu
Sviðslistahópar Slembilukka, Toxic King
og Fyndnustu mínar sýna í kvöld.
Tónlistarkonurnar Josephine Fost-
er og Gyða Valtýsdóttir koma fram
á tónleikum í Mengi í kvöld kl. 21. Í
tilkynningu kemur fram að banda-
ríska fjöllistakonan Josephine Fost-
er hafi komið víða við sem lagahöf-
undur, söngkona, hljóðfæraleikari
og ljóðskáld. „Hún hefur mótað stíl
sinn víða um veröld sl. 20 ár og gef-
ið út fjölda hljómplatna þar sem
hún fer yfir víðan völl. Frá því hún
var 15 ára hefur hún þróað ein-
stakan stíl og rödd.“ Hún hefur
m.a. sent frá sér hljómplöturnar No
Harm Done og Godmother.
Gyða Valtýs í Mengi
To Burn, Forest,
Fire er heiti
gjörnings, svo-
kallaðrar reyk-
elsisathafnar
sem fer fram í
Nýlistasafninu í
Marshall-húsinu í
dag, laugardag,
kl. 15. Í tengslum
við hið fjöl-
þjóðlega Veðurnet heimins – World
Weather Network, sem Kynningar-
miðstöð íslenskrar myndlistar er
þátttakandi í, ásamt 27 öðrum
myndlistarstofnunum víða um
heim, skapaði skoska listakonan
Katie Paterson þessa athöfn og
brenndi reykelsin fyrst í Helsinki.
Verkið byggist á ilmi elstu skóga
jarðar og þess síðasta, nú á tímum
hamfarahlýnunar, en ilmina fang-
aði Paterson í reykelsi sem nú eru
brennd í athöfnum sem þessari víða
um lönd.
Reykelsisgjörning-
ur í Nýlistasafninu
Katie Paterson
Fyrsta
perluupp-
boði vetr-
arins hjá
Fold upp-
boðshúsi
stendur nú
sem hæst á
vefnum og
í sölum
gallerísins
við Rauðarárstíg, en uppboðinu
lýkur á mánudag. Boðin eru upp
verk eftir m.a. Ásgrím Jónsson,
Kristínu Jónsdóttur, Gunnlaug
Scheving, Gunnlaug Blöndal,
Mugg, Kjarval, Ásgrím Jónsson,
Þorvald Skúlason, Kristján Davíðs-
son, Nínu Sæmundsson, Louisu
Matthíasdóttur, Karólínu Lárus-
dóttur, Stórval, Tryggva Ólafsson,
Guðjón Ketilsson, Braga Ásgeirs-
son, Aðalheiði S. Eysteinsdóttur,
Alfreð Flóka, Kristínu Gunnlaugs-
dóttur og Leif Breiðfjörð.
Fyrsta perlu-
uppboð vetrarins
Glerverk eftir Leif Breið-
fjörð sem prýddi Súlnasal.
Portrett129 nefnist sýning sem
Dóra Emilsdóttir og Kristín Gunn-
laugsdóttir opnuðu í gær í Listvali á
Granda á Hólmaslóð 6. Þær vinna
saman undir heitinu doubletrouble.
„Í byrjun covid ákváðu þær að hefja
samstarf í málun portrettmynda,
þar sem önnur byrjaði og hin tæki
við,“ segir í tilkynningu og tekið
fram að léttleiki og húmor sé ein-
kennandi fyrir bæði vináttu og sam-
starf listakvennanna. „Gagnrýni og
kröfur á listræna útkomu, án mála-
miðlana, eru þær sömu hjá báðum
og byggjast á trausti áralangrar
vináttu. Portrettin urðu alls 129.“
Sýningin stendur til 8. október.
Dúó Dóra og Kristín sýna Portrett129.
Vinna saman sem
doubletrouble