Morgunblaðið - 07.04.1993, Blaðsíða 25

MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 7. APRIL 1993
25
Rússneskir leyniþjónustumenn staðfesta gamlan orðróm
Kona Gerhard-
sens féll fyrir
KGB-foringja
NÝJAR upplýsingar í rússneska tímaritinu Novoje Vremja. eru
taldar staðfesta endanlega þrálátan orðróm þess efnis að Verna
Gerhardsen, eiginkona Einars Gerhardsens, er lengi var forsætis-
ráðherra Noregs, hafi staðið í ástarsambandi við sovéskan leyni-
þjónustumann, að sögn Berlingske Tidende. Gerhardsen-hjónin
eru bæði Iátin. Að sögn Novoje Vremja, sem talið er áreiðan-
legl, hófst umrætt samband á miðjum sjötta áratugnum er ráð-
herrahjónin heimsóttu Sovétríkin gömlu. Sovéska leyniþjónustan,
KGB, tók með leynd myndir af ástarleikjunum og sýndi síðar
Vernu Gerhardsen. Næstu þrjú árin lét hún Sovétmönnum í té
mikilvægar upplýsingar um málefni Noregs, segir tímaritið.
Einar Gerhardsen var leiðtogi
Verkamannaflokksins áratugum
saman, stríðshetja er barðist gegn
nasistum og varð einn af þekkt-
ustu stjórnmálaleiðtogum Norður-
landa. Hann var dyggur stuðn-
ingsmaður Atlantshafsbandalags-
ins. Sonur hjónanna, Rune Ger-
hardsen, er háttsettur í Verka-
mannaflokknum og talinn líklegur
forsætisráðherra einhvern tíma í
framtíðinni.
Norskir fjölmiðlar hafa öðru
hverju fjallað um Vernu Ger-
hardsen og það sem margir töldu
allt of náin samskipti hennar við
fulltrúa Sovétstjómarinnar. Fram
til þessa hefur þó aðeins verið um
orðróm að ræða. í Novoje Vremja
skýra nokkrir fyrrverandi KGB-
foringjar hins vegar frá smáatrið-
um í sambandi ráðherrafrúarinnar
við Jevgení Beljakov, háan og
glæsilegan foringja í leyniþjón-
ustunni. Þeir vitna m.a. í sovésk
skjöl máli sínu til sönnunar.
Hótelherbergi í Jerevan
Að sögn Bogdans Dúbenskís,
sem var yfirmaður KGB-liðsins í
Noregi frá 1957-1962, vom Ger-
hardsen-hjónin í opinberri heim-
sókn í Sovétríkjunum árið 1954,
nánar til tekið í Jerevan, höfuð-
borg Armeníu sem þá var sövésk.
Beljakov tókst að fá frú Gerhards-
en með sér upp á svonefnt „plús“-
herbergi á Intúrist-hótelinu í
Abovjan-götu þar sem norsku
gestirnir bjuggu. Plúsinn merkti
að búið var að koma fyrir upp-
tökutækjum og leynilegum
myndavélum; slík herbergi voru á
öllum Intúrist-hótelum. Er norska
sendinefndin loks kvaddi Sovét-
ríkin höfðu elskendumir átt sam-
an nokkrar sjóðheitar ástamætur
og ráðherrafrúin tárfelldi við
skilnaðinn.
Mikilvægar upplýsingar
Þessi afburða frammistaða
Beljavskís í rúminu dugði til þess
að hann var umsvifalaust fluttur
í utanríkisþjónustuna — og sendur
til Óslóar. Þar rakst hann „óvænt“
á frú Gerhardsen í móttökuveislu
og sagði henni hvernig komið
Ennþá trygg
EINAR Gerhardsen og kona hans, Verna Gerhardsen, árið 1951.
væri. Hann fullvissaði hana um
að sjálfur hefði hann ekkert vitað
um myndatökuna, skýrði henni
aldrei frá því að hann væri sjálfur
KGB-maður. „En nú verðum við
að gera það sem þeir heimta í
Moskvu,“ sagði Beljavskí.
Dúbenskí var himinlifandi. „Við
fengum frábærar upplýsingar um
stjórnmálalíf í Noregi, um stöðuna
fyrir þingkosningarnar, ástandið
í flokkunum. Verna skýrði frá
ýmsu sem hún vissi um norska
stjórnmálamenn sem við gátum
notað síðar til að fá menn í lið
með okkur,“ segir Dúbenskí.
Hann segir frá nánum samskipt-
um Gerhardsen-fjölskyldunnar við
sovéska sendiráðsmenn, m.a. hafi
hann gefið Rune ný skíði.
Barði eiginkonuna
Verna Gerhardsen slapp úr
klóm KGB fyrir hálfgerða tilvilj-
un, að sögn Novoje Vremja. í
árslok 1958 vöknuðu sovésku
sendiráðsstarfsmennirnir í Ósló
eitt sinn upp að næturlagi við
neyðaróp og öskur sem bárust frá
íbúð Beljavskís og eiginkonu hans.
Elskhuginn mikli var þá að beija
konu sína. Dúbenskí taldi óhjá-
kvæmilegt að verða við kröfum
starfsfólksins um að senda
Beljavskí heim og jáfnframt virð-
ist leyniþjónustan hafa sætt sig
við að ekki yrði frekar hægt að
nýta sér örlagaríkt hliðarspor for-
sætisráðherrafrúarinnar.
Matai’gjaíii’
mimkanna
misnotaðar
í Bretiandi
Fúlsað við súpu
með brauðbita
Prinknash Abbey. Reuter.
MUNKARNIR í Prinknash-
klaustrinu í Gloucestershire í
vesturhluta Englands hafa
dregið úr ókeypis matargjöfum
til útigangsmanna og annars
þurfandi fólks vegna misnotk-
unar.
Munkarnir uppgötvuðu að stór
hluti þeirra sem sóttu í vel útilát-
inn, ókeypis mat þeirra voru að
svindla. Þar voru á ferðinni menn
sem mættu í gljáfægðum glæsi-
vögnum, lögðu þeim skammt frá
og gengu síðasta spölinn að mötu-
neytinu.
Súpan hundsuð
„Eftir að við hættum að bjóða
upp á nautakjöt á sunnudögum
og heitan rétt og eftirrétt aðra
daga dró úr aðsókninni. Um leið
og við buðum eingöngu upp á súpu
og brauð mætti aðeins helmingur
þeirra sem komi að jafnaði," sagði
munkurinn Anthony sem starfað
hefur í eldhúsi klaustursins í 44
ár. „Það er sorglegt að þeir sem
hafa nóg í sig og á skuli misnota
svona þjónustu. Það bitnar mest
á þeim sem ganga um með gaul-
andi garnir,“ bætti hann við.
Rússnesk harðlínuöfl um leiðtogafund
Gert gys að til-
boði um aðstoð
Bent á að ísraelar fái margfalt meira
Moskvu. Reuter.
ANDSTÆÐINGAR Borís Jeltsíns Rússlandsforseta gerðu í gær
lítið úr þeirri hundrað milljarða króna aðstoð sem hann fékk
vilyrði fyrir á fundi sínum með Bill Clinton, Bandaríkjaforseta,
i Vancouver um helgina. „Þetta eru smámunir fyrir okkar risa-
vaxna land. Ég held líka að tíu bestu, hornabolta-, körfubolta-
og tennisleikarar Bandaríkjanna séu með hærri árstekjur," sagði
Konstantín Zlobín, talsmaður Rúslans Khasbúlatovs, þingforseta
við Reuíers-fréttastofuna í gær.
Vitnaleiðslur í máli Farrow og Allens
Kjörbörnin látin
þræla við húsverk?
New York. Reuter.
LEIKKONAN Mia Farrow lítur á kjörbörnin sín sem annars flokks
borgara og þrælar þeim út við húsverkin. Kom þetta fram við mál-
flutning í forræðismáli hennar og leiksljórans Woody Allens í fyrra-
dag. Oðru máli gegndi hins vegar um hennar eigin börn.
Zlobín gagnrýndi einnig Vestur-
lönd fyrir að reyna að persónugera
lýðræðisþróunina í Rússlandi í Jelts-
ín. Hann sagði að þetta gæti ekki
haft jákvæðar afleiðingar í för með
sér fyrir Rússland og umheiminn
og að fulltrúaþingið hefði einnig
gert ýmislegt til að koma á umbót-
um.
10 dalir
Dagblöð koma ekki út í Rúss-
landi á mánudögum og var því
fyrstu viðbrögðin við leiðtogafund-
inum að fínna í blöðum í gær. Voru
blöð þjóðernissinna og kommúnista
mjög harðorð í garð Jeltsíns. „Tíu
dalir á hvert mannsbam í Rúss-
landi,“ sagði til dæmis Pravda,
málgagn kommúnista, og bætti við
að fyrir það fengist ekki einu sinni
viský-flaska.
ísrael
Blaðið bar efnahagsaðstoðina
einnig saman við efnahagsaðstoð
Bandaríkjamanna við ísrael, sagði
þá greiða hverjum ísraela sem svar-
aði nær 50.000 krónum á ári.
Að sögn lögreglu tókst flug-
manni vélarinnar og farþega að
forða sér úr flakinu áður en það
sökk. Flotanum var þegar gert við-
vart og fundu kafarar lifrina á sex
metra dýpi. Var hún þegar flutt til
spítala í Edinborg þar sem hún var
grædd í konu á fertugsaldri.
Reuter
Vond fóstra?
MIA Farrow á alls sjö kjörbörn
og er nú sökuð um að hafa þrælað
einu þeirra út eins og áburðarklár.
Læknar höfðu í fyrstu áhyggjur
af því að lifrin hefði skaðast er flug-
vélin hrapaði og við það að liggja
í klukkustund í vatninu. Aðgerðin
tókst hins vegar mjög vel og var
konan fljót að jafna sig eftir aðgerð-
ina.
Kvikmyndaframleiðandinn Jane
Reed Martin, sem oft hefur unnið
með Allen, sagði á mánudag, að
Lark Previn, eitt kjörbarnanna, sem
eru alls sjö, hefði verið þrælað út
eins og áburðarklár enda hefði Mia
jafnan litið á hana sem hveija aðra
þjónustustúlku. Martin rifjaði einn-
ig upp ferð til Helsinki í Finnlandi
en þá féll Moses, sem er með spelk-
ur á fótum, og meiddi sig töluvert.
„Miu var hjartanlega sama um
það,“ sagði Martin og bætti við, að
Allen hefði loks komið drengnum
til hjálpar.
Ásakanir um nauðgun
Fyrrverandi barnfóstra hjá Miu
Farrow sagði, að hún ætti að vera
meira með börnum sínum og full-
yrti einnig, að kjörbörnin hefðir
verið látin sjá um heimilishaldið að
mestu leyti.
„Kjörbömin höfðu meira en nóg
að gera en hennar eigin börn höfðu
það náðugt,“ sagði barnfóstran,
Monica Thompson.
Martin sagði einnig, að í janúar
á síðasta ári hefði Farrow sagt sér,
að Allen hefði „nauðgað Soon-Yi,
að Soon-Yi væri illa gefín og í sjálfs-
morðshugleiðingum, að Allen hefði
eyðilagt fjölskylduna og væri ekki
sá maður, sem hún hefði haldið“.
Um svipað leyti viðurkenndi Allen,
að hann ætti í ástarsambandi við
Soon-Yi Previn, 22 ára gamla kjör-
dóttur Miu, en þá hafði Farrow
fundið nektarmyndir af Soon-Yi í
íbúð Allens.
Mia Farrow og Woody Allen beij-
ast um forræðið yfir tveimur kjör-
börnum, Moses, 15 ára, og Dylan,
sjö ára, og yfír syni þeirra, Satc-
hel, sem er fimm ára.
Hjartans þakklœti til barna minna, starfsfélaga
og vina, sem sendu mér gjafir og skeyti á
70 ára afmœli mínu þann 1. apríl.
Kœrar kveðjur til ykkar allra.
Leifur Guðlaugsson,
Yrsufelli 7.
Óvenjulegir líffæraflutningar í Skotlandi
Kafað eftir lifur
Edinborg. Reuter.
KAFARAR frá breska flotanum björguðu á laugardag lifur sem
nota átti við líffæraflutninga, eftir að lítil flugvél, sem var að flytja
lifrina, hrapaði í vatn skammt frá Edinborg.