Morgunblaðið - 03.12.1996, Síða 33

MORGUNBLAÐIÐ
MEIMIMTUN
ÞRIÐJUDAGUR 3. DESEMBER 1996 33
Vel búínn skólí með
atvinnulífsins
Morgunblaðið/Ásdís
ÁSGEIR Þorsteinsson endurmenntunarstjóri (t.h.) var með hóp
iðnaðarmanna á endurmenntunarnámskeiði.
Skóli og atvinnulíf
þurfa aðlögunartíma
aðstoð
í Fræðslumiðstöð bíl-
greina í Borgarholts-
skóla fer fram braut-
ryðjendastarf atvinnu-
lífs og skóla á sviði
menntunar. Hildur
Friðriksdóttir sá ekki
betur en hér væri mjög
athyglisverð tilraun á
ferðinni þar sem gagn-
kvæmur áhugi sam-
starfsaðila blasir við.
FRÆÐSLUMIÐSTÖÐ bíl-
greina er hluti af Borgar-
holtsskóla en starfar sjálf-
stætt undir stjórn sérstaks stýrihóps,
sem í eiga sæti tveir fulltrúar Bíl-
greinasambandsins, tveir fulltrúar
Bíliðnafélagsins og tveir fulltrúar
menntamálaráðuneytis, en annar
þeirra er skólameistari Borgarholts-
skóla. Formaður stýrihópsins er
Finnbogi Eyjólfsson en fram-
kvæmdastjóri Fræðslumiðstöðvar-
innar er Jón Garðar Hreiðarsson.
í Fræðslumiðstöðinni fer fram iðn-
nám í bifvélavirkjun, bifreiðasmíði
og bílamálun, sem er á ábyrgð
menntamálaráöuneytis. Einnig fer
þar fram eftirmenntun og námskeið
á vegum bifreiðaumboða og annarra
atvinnugreina. Síðar er gert ráð fyr-
ir meistaranámi, stuttu námi fyrir
aðrar bílgreinar en iðngreinar s.s.
fyrir bílasala, varahlutaafgreiðslu-
menn, starfsmenn hjólbarðaverk-
stæða o.s.frv. „Einnig eru hér ýmsir
þjónustuþættir sem eru beinlínis til
þess að vekja áhuga atvinnulífsins,"
segir Jón Garðar og bætir við: „Það
er langt frá því að allir hlutir hafí
verið leystir, en hér hefur verið búið
til líkan sem vekur áhuga atvinnulífs-
ins og rúmast jafnframt innan skóla-
kerfísins."
60 milljónir í stað 20
Jón Garðar nefnir sem dæmi um
áhuga fyrirtækja í bílgreinum að
upphaflega hafi verið skrifað undir
samning þar sem kveðið var á um
20 m.kr. framlag í tækjum og
kennslugögnum og síðan 5 m.kr. á
ári. „Nú hafa þessi fyrirtæki hins
vegar lagt fram 60 milljónir króna í
formi 4 bifreiða, ýmiss konar íhluta,
málningarvara, verkfæra, tölvu-
stýrðra bilanagreiningartækja, fólks-
bíla sem hafa skemmst og heild-
stæðra kennslukerfa. Það er hagur
hvers fyrirtækis að hafa eigin búnað
hér inni, svo í raun er komin ákveð-
in samkeppni, en framlögin bera því
vitni að mönnum finnst fyrirkomu-
lagið vera þess virði að styrkja það,“
segir hann. Hann bætir við að einnig
viti þeir sem leggja til vélar, verk-
færi eða annað að þar með séu þeir
að bæta við búnaði til eftirmenntun-
ar. Viðkomandi fyrirtæki hafi sömu-
leiðis möguleika á að kynna þessar
nýjungar fyrir sínum mönnum í hús-
næði Fræðslumiðstöðvarinnar eða
halda námskeið með eigin tækjum.
Tilraunaformið nauðsynlegt
Jón Garðar leggur áherslu á að
hér sé um tilraun að ræða, sem gefi
ákveðið og nauðsynlegt svigrúm til
að fara út fyrir lög og reglugerðir.
Hann segir að á undanfömum árum
hafi mikið verið rætt um menntakerf-
ið og galla þess, skort á búnaði,
gögnum og eftirmenntun kennara,
skólakerfið viti ekki hvað atvinnulífið
sé að gera og öfugt. Æ oftar heyrist
að lausnin felist í betra samstarfí
atvinnulífs og skóla. „Því erum við
alveg sammála," segir hann.
Tvennt vekur sérstaka athygli
varðandi Fræðslumiðstöðina, annars
vegar hversu vel tækjum skólinn er
búinn og hins vegar hvernig þátttaka
atvinnulífsins auðveldar endur-
menntun. Jón Garðar bendir einnig
á að kennslugögnin muni hægt og
rólega endurnýjast. „Til að nám verði
gott verður skólakerfí,
sama hvaða tegundar það
er, að hafa aðgang að nýj-
ustu upplýsingum. í bíl-
greinum skiptir mestu
máli að hafa bein sam-
skipti við bílaframleiðend-
ur,“ segir hann og tekur
dæmi af umboði sem sendi hingað
mann til að kenna á nýja tegund
sjálfskiptinga. „Hann kom með nýjan
búnað sem skilinn var eftir ásamt
kennslugögnum. Með þessum hætti
viðhaldast nýjungar sjálfkrafa í iðn-
náminu. Frá flestöllum framleiðend-
um erum við með kennslugögn, sem
á hveijum tíma innihalda nýjustu
upplýsingar. Það skiptir mjög miklu
máli.“
Einn til tveir kennarar fá að sitja
námskeið bifreiðaumboðanna, sem
þýðir sjálfkrafa eftirmenntun fyrir
kennara skólans. „Það sem meira er,
ekki þarf í eins ríkum mæli að sækja
fé í opinbera sjóði til endurmenntun-
ar kennara, en það hefur oft verið
vandamál. Að sjálfsögðu hafa kenn-
arar einnig aðgang að öllum nám-
skeiðum sem Fræðsluráð bílgreina
heldur,“ segir Jón Garðar sem jafn-
framt er framkvæmdastjóri fræðslu-
ráðsins.
Bein þátttaka atvinnurekenda
Þá getur Jón Garðar þess að at-
vinnulífíð taki beinan þátt í starfsemi
Fræðslumiðstöðvar með því að halda
þar sín námskeið. „Um síðustu helgi
var lakkinnflytjandi með 10-20 at-
vinnurekendur á námskeiði. Þetta
þýðir að vinnuveitendurnir taka þátt
í þessu með beinum hætti. Þessi sam-
tenging gerir atvinnulífið mun
ábyrgara en áður, sem m.a. gæti liðk-
að til með starfsþjálfunarplássi í fyr-
irtækjum," segir hann.
Um 140 nemendur eru í bílgreina-
námi, þar af um 50 nemar í grunn-
deild. I haust var hægt að taka alla
nemendur sem sóttu um en Jón Garð-
ar segist finna fyrir miklum áhuga
á náminu og telur að framvegis
muni eftirspum verða umfram það
sem hægt verður að taka við. „Þetta
sýnir að beint samhengi er milli þess
hvernig til tekst með gögn, búnað
og þess háttar og áhuga
fólks að sækja námið.“
Hann reiknar með því að
atvinnumöguleikar þeirra
sem útskrifast með þekk-
ingu á nýjustu tækni hljóti
að vera mjög góðir þegar
námi lýkur. „Nú læra
nemarnir í sumum tilfellum á nýrri
tæki en þekkjast í atvinnulífinu.
Þetta er sambærilegt við það að eðli-
legt þykir að sá sem lærir að verða
læknir komi með nýjungar inn í at-
vinnulífið."
Stefnt er að því að gera samning
við um 20 fyrirtæki þar sem m.a.
er kveðið á um áframhaldandi sam-
starf um að halda búnaði og gögnum
við. Segir Jón Garðar að ekki sé nóg
að fyrirkomulagið sé gott heldur
verði að tryggja að haldið verði áfram
á sömu braut. „Það er enginn vandi
að gera átak sem þetta einu sinni
en spurningin er auðvitað hvort menn
halda áfram að vera ánægðir eftir 5
eða 10 ár.“
EYGLÓ Eyjólfsdóttir skólameist-
ari Borgarholtsskóla segist stolt
yfir að skólinn skuli hafa riðið á
vaðið með þetta samstarf. Hún
bendir á að það sé mjög mikil
reynsla fyrir þann sem lifað hafi
og hrærst í skólakerfinu að kynn-
ast sjónarmiðum atvinnulífsins.
„Ég held að það sé gagnkvæmt.
Ég held að báðir aðilar hafi mjög
gott af samstarfinu en það þarf
aðlögunartíma og báðir þurfa að
læra að hugsa öðruvísi."
Hún segir að iðnnámið sé undir
menntamálaráðuneytinu, kennar-
arnir séu ríkisstarfsmenn og ráðn-
ir af skólameistara. Eftirmenntun-
in sé hins vegar alfarið í höndum
stjórnar Fræðslumiðstöðvar bíl-
greina. „Síðan er ágætis samvinna
milli þessara tveggja aðila um
daglegt starf. Það veltur auðvitað
allt á því að samstarfið gangi vel.“
Eygló segir að fulltrúar at-
vinnulífsins hafi verið mjög örlátir
í upphafi og ekki sé ástæða til að
ætla að annað verði í framtíðinni.
„Eins og málin líta út núna verður
BOGI Pálsson framkvæmdastjóri
P. Samúelssonar ehf. segist mjög
hlynntur opnun Fræðslumiðstöðv-
ar bílgreina og samstarfinu öllu.
Hann bendir á að Toyota-verk-
smiðjurnar styðji mjög myndar-
lega við menntun í bílgreinum út
um allan heim.
„Við studdum mjög við bakið á
þessum skóla í samvinnu við verk-
smiðjurnar með framlagi við opn-
un hans. Einnig höfum við gert
samstarfssamning við skólann um
árlegt framlag í formi búnaðar,
kennslutækja, námsefnis o.fl.
þannig að hann hafi alitaf á að
skipa þeim nýjungum sem líta
dagsins Ijós hverju sinni. Með því
móti úreldist skólinn ekki heldur
er stöðugt kennt á ný tæki. í heild-
ina er þessi upphæð líklega um
15 m.kr.“
Bogi segir að fyrirtækið hyggist
fyrst og fremst nýta sér skólann
með því að leggja sitt af mörkum
til þess að stuðia að því að hæfari
bifvélavirkjar verði til á landinu.
„Það lætur nærri að fimmti hver
bíll sé af gerðinni Toyota þannig
að það stendur okkur nærri að
reyna að tryggja að eigendur
þeirra fái eins góða þjónustu og
FINNBOGI Eyjólfsson, formaður
stýrihóps Fræðslumiðstöðvar bíl-
greina, segir atvinnulífið binda
mikia vonir við að samstarfið við
skólakerfið verði árangursríkt.
„Sérstaklega vegna þess að rök-
rænt er að þeir sem eiga mesta
hagsmuni í húfi, þ.e. fuiltrúar
vinnumarkaðarins, fái að hafa
hönd í bagga með framkvæmd
námsins," sagði hann.
Finnbogi segir hugmyndina
eiga sér langan aðdraganda. Allt
að 15 ár séu síðan menn urðu
varir við að bílgreinin sem siík
fylgdist ekki nægilega vel með
nýjungum. „Þá tókst mjög gott
samstarf milli Bíliðnfélagsins og
Bílgreinasambandsins um endur-
menntun. Fljótlega urðum við þó
varir við að grunnmenntunina
vantaði og verið var að byggja
eftirmenntunina á sandi,“ segir
hann. Þá kom upp sú umræða að
atvinnulífið hefði eitthvað um
grunnmenntunin að segja því að
sögn Finnboga sáu menn ekki
kennsla í bíliðngreinum unnin með
mjög góðum tækjakosti, sem er
auðvitað forsenda þess að vel
gangi. Það er það stórkostlega við
samstarfið."
í Borgarholtsskóla er einnig
rekin málmiðnaðardeild, sem al-
farið er undir sljórn skólans. Að-
spurð hvort til álita komi að efna
til svipaðs samstarfs við atvinnu-
greinar í málmiðnaði, kvaðst Eygló
ekki þora að segja tii um það. „Ég
átta mig ekki á því og við erum í
raun alls ekki komin nógu iangt
með að tala um það. Málmiðnaðar-
menn hafa hins vegar sóst eftir
að koma inn í skólann með eftir-
menntunina, bæði hvað varðar að-
stöðu til að stjóma henni og að
halda námskeið. Þeir eru tilbúnir
að leggja einhver tæki á móti,“
sagði Eygló. „Munurinn á starf-
semi Fræðslumiðstöðvar og málm-
iðnaðardeildar er sá að atvinnu-
greinar í bílgreinum voru búnar
að gera samning við menntamála-
ráðuneytið, sem málmiðnað-
armenn hafa ekki gert.“
mögulegt er. Þetta er að okkar
mati mjög stór þáttur í því vegna
þess að mikill skortur hefur verið
á góðri menntun í bifvélavirkjun
undanfarin ár.“
Þá segir Bogi að starfsmaður
fyrirtækisins silji í samstarfshóp
þar sem fram fari gæðaeftirlit á
notkun þeirra tækja sem látin em
í té og til að meta hvers konar
tækja sé aðallega þörf. „Einnig
er skólinn okkur opinn eins og
öðrum í atvinnulífinu til þess að
halda námskeið eða kennslu í
ákveðnum þáttum eða nýjungum
fyrir bifvélavirkja okkar,“ segir
hann. Ekki hefur fyrirtækið nýtt
sér það enn sem komið er en Bogi
segir að þess verði örugglega ekki
langt að bíða. „Ég held að þáttur
námskeiða til endurmenntunar
sem og grunnkennslan eigi eftir
að batna verulega. Stór hluti
tækja bæði frá okkur og öðram
fyrirtækjum er sérhæfð kennslu-
tæki, til dæmis sundurskornir
hlutar, sem auðveldar skilning á
hvernig þeir virka. Sum þessara
tækja hafa ekki verið til hér á
landi áður. Að mínu mati er þetta
algjör bylting í kennslumálunum."
fram á að þeir fengju neinu um
breytt í Iðnskólanum. „Við reynd-
um það meðal annars þegar ég
var í fræðslunefnd, en það gekk
ekki upp. Þess vegna varð úr að
við gengum á fund stjórnmála-
manna og ráðherra." Hann segir
að ný lög frá 1993, þar sem ráð-
herra var heimilt að gera tilraun
um verknám í samvinnu við at-
vinnulífið hefðu opnað leiðina.
Það var síðan í tíð Ólafs G. Einars-
sonar menntamálaráðherra árið
1994 að samningur var gerður.
Finnbogi segir að undirbúning-
ur að stofnun skólans hafi verið
píslarganga því mikið af viðtekn-
um viðhorfum hafi verið alls stað-
ar í kerfinu sem menn vildu helst
ekki láta af. „En okkur hefur tek-
ist þetta og við erum nokkuð
ánægðir og sérstaklega hvað okk-
ur hefur gengið vel að afla tækja.
Við teljum að þetta sé einn besti
búni tækniskóli í bílgreinum í
Evrópu."
IMemarnir
læra stundum
á nýrri tæki en
finnast í at-
vinnulífinu
--♦ ♦ ♦-
Atvinnulífið styrkir
skólann flárhagslega
--»♦ •»-
Einn best búni
tækniskóli í Evrópu