Frjáls verslun


Frjáls verslun - 01.04.1959, Blaðsíða 16

Frjáls verslun - 01.04.1959, Blaðsíða 16
því að fallandi forsætisráðherra, sem ekki vill drýgja pólitískt sjálfsmorð, verður í Frakklandi að „taka sig út" í ræðustóli, þegar hann kveður. Hann verður að kunna listina að í'alla. Felix Gaillard, nemandi „hinna miklu skóla", kunni sig, enda var honum óspart klappað lof í lófa, er hann huik máli sínu með orðunum: „Þið mun- uð fella stjórn mína. Það mun koma ný stjórnar- kreppa. Hvaða fjármála- og efnahagsörðugleika mun sú kreppa hafa í för með sér? Við hvaða þingineirihluta mun næsta stjórn styðjast? Og hver mun verða hennar stefna?" Sútarinn frá Sankti Symphorien „Frakkinn hefur hjartað vinslra meí?in, en builduna hægra megin." André Siegjried. Þá er tími til komin, áður en lengra er haldið, að greina dálitið frá einni persónu, sem mjög kemur við sögu í þessu greinarkorni. Það er Antoine Pinay. Hann er franskur sveitamaður, fæddur 30. des. 1891 í smáþorpinu Saint Symph- orien-sur-Coise í Rhone-dalnum. Sjálfur taldi hann sig í upphafi til iðnaðarstéttar, eins og bakarasonurinn Daladier, sem einnig er fæddur í Rhone-dalnum, en báðum rann þó blóð til bændastéttarinnar. Litlar sögur fara af einkalífi Pinays, svo að það verður ekki rakið hér, heldur aðeins getið um nokkra helztu áfangana á opin- berum starfsferli hans. Pinay tók þátt í fyrri heimsstyrjöld, særðist og var sæmdur heiðursmerkjum fyrir vasklega framgöngu. Að ófriði loknum hélt hann heim í sinn dal og sneri sér að sútaraiðn, stofnaði sút- unarfyrirtæki og leðurgerð. Varð hann brátt at- hafnasamur iðnrekandi og kaupsýslumaður í þeirri grein og var kjörinn til trúnaðarstarfa og forustu í samtökum leðurframleiðenda í Loire- héraði. Styttist þá leiðin til annarra opinberra mannvirðinga og þátttöku í þjóðmálum. Var hann fyrst kjörinn borgarstjóri í heimabæ sínum Saint-Chamond og síðar í Loire-héraðsstjórnina, og í íulltrúadeild franska þjóðþingsins var hann kosinn árið 1936. Bauð hann sig fram fyrir Oháða radikalaflokkinn og var kosinn í Loire- kjördæmi. Á árunum 1938—éO var hann senator fyrir Loire-kjördæmi og gegndi þá varafor- mennsku í pólitískum samtökum, sem nefndust Lýðræðisbandalagið. Hann var einn í hópi þeirra 568 þingm.anna, sem samþykktu hið sérstaka valdaumboð Pétains marskálks, og átti hann sæti í skammlífri þjóðstjórn Pétains. En þegar Þjóðverjar hernámu landið, tók hann harða af- stöðu gegn þeim og hvarf frá þátttöku í frönsk- um stjórnmálum, þar til eftir stríð. Þá tók hann þátt í myndun hægri flokks, sem bar nafnið Oháði lýðveldisflokkurinn og var fljótlega aftur kjörinn á þing, og árið 1948 varð hann efna- hagsrnálaráðherra í stjórn Queuilles. Síðan varð hann ráðherra í fjórum ráðuneytum, þeirra Ple- vens, Queuilles og Faures á árunum 1950—52. Hinn 8. marz 1952 myndaði Antoine Pinay ríkis- stjórn og gegndi auk forsætisráðherraembætt- isins störfum efnahags- og fjármálaráðherra. Gerði ráðuneyti Pinays eina alvarlegustu til- raunina, sem fram til þessa hafði verið gerð í Frakklandi ef tir ófriðinn, til þess að stöðva dýr- tíð og verðbólgu, en þrátt fyrir verðstöðvun um stundarsakir tókst tilraunin ekki. Árið 1955 varð Pinay utanríkisráðherra í stjórn Edgars Faures, og 1. júní 1958 varð hann efnahags- og fjár- málaráðherra í ráðuneyti L)e GauIIes hers- höfðingja. Antoine Pinay er ekki einn af hinum litríku stjórnmálamönnum Frakklands á borð við sælkerann Herriot, lýðskrumarann Blum eða mælskumanninn Briand. Hann hefur því heldur ekki hlotið neitt viðurnefni, eins og mjög hefur tíðkazt um franska stjórnmálamenn, svo sem „Tígrisdýrið" (Clemenceau), „Hákarlinn" (Tar- dieu), „Skýjakljúfurinn" (Flandin) og „Nautið" (Daladier). Sjálfur telur hann sig ekki fyrst og fremst vera stjórnmálamann, heldur kaupsýslu- mann. Pinay hefur ekki skrifað neinar bækur og sárafáar blaðagreinar; hann er heldur enginn fræðimaður né kenningasmiður á sviði hagvís- inda eða fjármála. Víst er þó, að hvað lífsskoðun og fjármálastefnu snertir hefur hann bæði hjarta og buddu hægra megin, þótt öðrum Frökkum sé tamt að skjóta þessu nokkuð hvoru til sinnar hliðar. Ræður hans bera vott um óbrotna hugs- un og einfalt mál, og virðist hann eiga afar hægt með að gera flókin mál einföld og setja fram hugmyndir sínar um kjarna efnahagsmálanna svo útúrdúralaust, að hverju meðalgreindu mannsbarni verði auðskilið. — Þetta er haft eftir Clemenceau: „Briand veit ekkert, en skilur allt; Poincaré veit allt, en skilur ekkert." Hvor- ugt á við um Pinay, en trúlega bæði veit hann og skilur töluvert margt og hefur jafnframt áræði 16 FEJALS VERZLUN

x

Frjáls verslun

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls verslun
https://timarit.is/publication/282

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.