Tíminn - 02.03.1975, Blaðsíða 8

Tíminn - 02.03.1975, Blaðsíða 8
rjTV, w,t TÍMINN Sunnudagur 2. marz 1975 Heimilisdýrin okkar heimilisdýrin okkar heimilisdýrin okkar heimilisd Rækta má fiska víoar en í ám og vötnum — skrautfiskarækt heima í stofu veitir ánægju og auk þess eru fiskarnir stöðu Skrautfiskarækt er ó- trúlega skemmtilegt fri- stundagaman. Hún krefst reyndar tölu- verðra umsvifa og um- hugsunar, ef vel á að vera. Mikið er um það að börn hefji fiskarækt, og ef til vill gengur hún hvorki betur né verr hjá þeim en efni standa til. Hins vegar mættu margir foreldrar rétta börnunum meiri hjálp- arhöhd en gert er, þvi slikt verður áreiðanlega gt augnayndi bæði börnunum og for- eldrunum til ánægju, og sennilega fiskunum til tóluverðs góðs, að minnsta kosti i upphafi, á meðan börnin hafa ekki fullkomlega komizt upp á lag með uppeldið. Mörgum börnum gengur þó svo vel, að undrum sætir — og til eru þeir 12 ára krakkar, sem vita meira en ég um fisk- ræktina! sagði fiskkaup- maður einn i Reykjavik fyrir skömmu. Skrautfiskarækt er ekki ný af nálinni. Fiskabúrin hafa skipt um svip eftir búnaöi og hfbýlum manna. Hér á myndinni sjáiö þiö fiskabúr, eins og þau geröust I Sviþjóö áriö 1858. Búrin þurftu þá, eins og reyndar llka nii á dögum, aöfalla vel viö húsgögnin istofunum, þar sem þau stóðu. Á nitjándu öldinni voru húsgögnin gjarna skrautleg, og þess vegna þurftu búrin og undirstaða þeirra einnig að vera skrautleg. Hvar á búrið að standa Ef þið eruð biiin að taka á- kvörðun um það að hefja fiska- rækt, þá er rétt að þið farið að hugsa um það, hvar þið ætlið að hafa fiskabúrið, og hversu stórt það ætti að verða. Rétt er að geta þess, að talið er mun auðveldara að hugsa um stór búr, og þvi er fólki oftast ráðlagt að kaupa fremur stórt bur en litið. Miðlungsbúr er talið vera um 40 lltrar. En staðinn fyrir búrið verður að velja með tilliti til stærðar þess. Það er mikið atriði, að búrinu sé þannig fyrir komið, t.d. I stofunni, að hægt sé að horfa á það úr þægi- legu sæti. Það er ekki gaman að þurfa að standa á tám fyrir fram- an búrið, og heldur ekki að þurfa að liggja á maganum til þess að geta fylgzt með fiskunum.í búr- inu. Veljið þvi staðinn með það fyrir augum, að þið getið horft á fiskana úr þægilegum stólum. Fiskabúrið má ekki standa þar sem sólin nær að skina á það, og ekki er heldur ráðlegt að það sé undir glugga, sem oft er hafður opinn, eða ofan á eða framan við miðstöðvarofn. Þetta þrennt get- ur haft slæm áhrif á hitann I búr- inu, og einnig veldur sólarljósið auknum vexti þörunga, sem geta orðið til óþurftar. Búrið sjálft og undirstaðan Ef fiskabúrið er ekki mjög stórt, er hægt að láta það standa á einhverju húsgagni, sem þegar er fyrir hendi. Sé það hins vegar stærra en svo, að það sé hægt, getur þurft að smlða undir það undirstöður, en sumir hafa tekið það ráð að hlaða undir það múr- steinum, eða hleðslusteinum margs konar. Undirstaðan verður að vera slétt, þvl að komi vindingur á búrið vegna mishæðar, getur það auðveldlega oröið til þess að það fari að leka eða rúðurnar springi, þvi minnizt þess, að það er enginn smáþungi, sem hvilir á rúðunum i 50—100 litra búri, og hver vill eiga það á hættu að fá allt þetta vatn á gólfið einn góðan veðurdag, ein- ungis vegna þess aö sá hinn sami trassaði að gæta þess, að búrið stæði á sléttri undirstöðu. Það getur líka verið mjög gott að hafa eitthvað mjiikt, eins og til dæmis teppisbút eða svamp, undir búr- inu, sem jafnar þá undirstöðuna. Til skamms tíma var mest um fiskabur úr ryðfriu stáli, en plast- búr alls konar ryðja sér nú mjög til rúms. Hér á landi er bæði hægt að fá búr ur heilsteyptu plasti og svo búr, sem búin eru til úr plast- listum. Plastlistabúrin hafa feng- izt með hvitum, gulum og brúnum listum, og lokin yfir búrin eru I Gullfiskur — slörhali. Hann má hafa i mun kaldara vatni en marga aðra fiska. Hann dafnar ágætlega I 15 til 22 stiga heitu vatni, en getur hins vegar orðiðgeysistór, og þarf þess vegna gott búr. sama lit. Þegar fólk velur sér búr, er gott að hafa tvennt I huga. Plastbúrin geta átt það til að risp- ast, ef ekki er farið vel með þau, en þau brotna hins vegar ekki. Margir hafa þvl valið þann kost- inn að hafa plastbúr, þar sem mikið er um börn og fólk hefur verið hrætt um, að einhver Htil hönd ætti það til að missa þungan hlut utan I biirið, þegar énginn tæki eftir. Hvað á að láta i búrið Þegar búið er að koma búrinu fyrir, þar sem þaö á að vera, er hægt að byrja aö innrétta þaö. Munið, að það má alls ekki fylla búrin I eldhúsinu og ætla sér svo að bera þau inn I stofu. Það getur orðið til þess að þau liðast I sund- ur á leiðinni. 1 botn búrsins er látinn grófur sandur, eða öllu heldur möl. I fiskabúðum er hægt að kaupa sér- staka möl, sem hefur verið til I að minnsta kosti tveimur grófleik- um. Nægilegt mun vera að hafa eitt kíló af möl fyrir hverja fjóra litra vatns I búrinu. Finn sandur er ekki' sérlega hentugur sem botnfylling, þvl hann leggst allt of þétt ab rótum plantnanna, og þær eiga erfitt með að vaxa. Skelja- sand má nota, en alls ekki gos- möl. Allan sand verður að skola vel, áður en hann er látinn I búrið. Það er gott að gera t.d. með þvl að setja sandinn I sigti, og láta vatn renna I gegn, þar til hann er orðinn hreinn, eða setja hann I fat og láta vatn renna á sandinn og hræra i honum, þar til hann er greinilega orðinn vel hreinn. Ef sandurinn er ekki nægilega vel í STÓRUM búrum þarf að hafa hitara, sem eru með hitastilli, svo þeir kveiki á sér og slökkvi, eftir þvi sem hitinn á vatninu breytist. Hér sjáið þið mynd af venjulegum hitara, og svo er teikning, sem sýnir, hvernig bezt er að koma hitaranum fyrir I búrinu. Tvær efstu myndirnar sýna ranga staðsetningu, en tvær þær neðri hvernig hitarinn má vera. Þó má geta þess að neðsta myndin er talin sýna, hvernig bezt er að hafa hitarann f búrinu. hreinsaður, verður vatnið I búr- inu gruggugt og óhreint. Hvernig á að skreyta búrið? Plöntur eru að sjálfsögðu bezta skrautið, og það, sem alltaf mun prýða fiskabúrið einna bezt. Þær þjóna lika öðru hlutverki, þær vinna súrefni Ur koitvísýringi, og auka þess vegna súrefnið I búr- inu. Þær eru eins konar felustað- ur fyrir fiska, og þær eyða úr- ganginum, sem fellur á botn búrsins og verður eins konar jarðvegur fyrir þær. Fiskarnir þurfa á gróðrinum I búrinu að halda, svo fremi þeir séu ekki sjálfir upprunnir einhvers staðar, þar sem Htill eða enginn gróður er fyrir hendi. 1 sumum bókum um skraut- fiska er farið hörðum orðum um alls konar plastskraut, sem fólk hrúgar I fiskabúrin sin. Eru þar nefndir kafarar og sjóræningja- skip og fleira og fleira. Ekki er al- Heimilisdýrin okkar heimilisdýrin okkar heimilsdýrin okkar heimilisd

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.