Morgunblaðið - 25.05.2007, Blaðsíða 26

26 FÖSTUDAGUR 25. MAÍ 2007 MORGUNBLAÐIÐ
Einar Sigurðsson.
Styrmir Gunnarsson.
Forstjóri:
Ritstjóri:
STOFNAÐ 1913
Útgefandi: Árvakur hf., Reykjavík.
Aðstoðarritstjórar:
Karl Blöndal, Ólafur Þ. Stephensen.
Fréttaritstjóri:
Björn Vignir Sigurpálsson.
SJÚKT HUGARFAR
Á netinu er að finna leik, semsnýst um að þjálfa þátttakend-ur í nauðgunum. Þennan leik –
ef leik má kalla – er hægt að nálgast á
íslensku vefsvæði. Á vefsvæðinu er
því lýst í þaula hvernig leikurinn
gengur fyrir sig, hvernig nauðgarinn
finnur fórnarlamb sitt og getur smátt
og smátt brotið þrjár konur á bak aft-
ur á níu mismunandi vegu. Lýsingin
ein nægir til að vekja viðbjóð og erfitt
er að gera sér í hugarlund hvað er á
seyði í kolli þess manns, sem lítur á
það sem skemmtun að leika slíkan
leik. Hvað þá að átta sig á hugarfari
þess einstaklings, sem einn góðan
veðurdag ákveður að setjast niður og
búa slíkan leik til. Hvað segir hann við
konuna sína áður en hann fer í vinn-
una? Hvað segir hann við dóttur sína
þegar hún spyr hvað hann geri í
vinnunni? Kemur hann í heimsókn til
móður sinnar geislandi af gleði og
segir: „Mamma, veistu hvað ég gerði í
dag?“
Leikurinn, sem hér um ræðir, er
ekki eini ofbeldis- og niðurlægingar-
leikurinn, sem fyrirfinnst í netheim-
um. En það afsakar ekki leikinn. Eig-
andi lénsins, sem hýsir leikinn, segir í
Morgunblaðinu í dag að hann sé ekki
sáttur við boðskap hans en virði rétt
sendanda til að senda leikinn inn. En
það hlýtur að vera réttur eigandans
að neita að dreifa efni, sem hann er
ekki sáttur við, og hann er engan veg-
inn skyldugur til að dreifa því.
Þegar rætt er um ósóma á Netinu
er viðkvæðið iðulega að erfitt sé að
sporna við slíku efni þar. Auðvitað er
það rétt að svo miklu leyti, sem efni
getur verið upprunnið hvar sem er í
heiminum og ógerningur að hafa eft-
irlit með öllu sem fram fer í netheim-
um. En það er hægt að hafa afskipti af
því efni, sem dreift er eða aðgengilegt
í gegnum íslenskar veitur og lén.
Það er full ástæða til að hafa
áhyggjur af leikjum á borð við þennan
og öðru sambærilegu efni. Efni af
þessu tagi hefur áhrif á fólk og getur
slævt tilfinningu þess fyrir því hvar
mörkin liggja. Því hefur verið haldið
fram að ofbeldi sé orðið skefjalausara
en áður var, meðal annars vegna þess,
sem haft er fyrir börnum og ungling-
um í tölvuleikjum. Hvaða áhrif hefur
það á einstaklinga að stunda leik, sem
snýst um að þjálfa einstaklinga til að
nauðga? Augljóst er að slíkur leikur
ýti undir lítilsvirðingu gagnvart kon-
um. Klámvæðing samfélagsins getur
búið til sjúkt hugarfar þar sem stutt
er í kynferðisofbeldi. Eyrún Jónsdótt-
ir, deildarstjóri á neyðarmóttöku
nauðgana, segir í Morgunblaðinu í
gær að straumhvörf hafi orðið árið
2000 þegar aðgengi að klámi hafi auk-
ist til muna á Netinu og tölvur orðið
almenningseign í æ ríkara mæli.
Lögregla á að beita þeim heimild-
um, sem hún hefur til að stöðva dreif-
ingu óboðlegs efnis á Netinu, og þeir,
sem stjórna lénum og efnisveitum,
eiga að sjá sóma sinn í að dreifa ekki
slíku efni fremur en að fela sig bak við
ranghugmyndir um að þeir séu að
vernda rétt einstaklingsins.
RUSL Í REYKJAVÍK
Frumkvæði borgarstjórnarmeiri-hlutans í Reykjavík að vinna að
hreinsunarátaki í borginni er mikil-
vægt og þá jafnframt að það nái til
nágrannasveitarfélaga Reykjavíkur.
Umgengni fólks um umhverfi sitt
hefur stórversnað á nokkrum undan-
förnum árum og gildir þá einu hvort
horft er til höfuðborgarinnar sjálfrar
eða annarra byggðarlaga. Þessi nei-
kvæða þróun er í raun furðuleg í ljósi
þeirra miklu umræðna, sem fram
hafa farið um umhverfismál.
Fyrir nokkrum áratugum henti
fólk hverju sem var út um bílglugga,
hvort sem var í þéttbýli eða dreifbýli.
Þá var farið í mikla herferð til þess
að venja Íslendinga af þessum ósið
og sú herferð tókst svo vel, að segja
má að í allmörg ár hafi tæpast nokkr-
um manni dottið í hug að henda rusli
út um bílglugga.
Nú er þessi ósiður orðinn siður á
ný og eftirtektarvert, að það er ekki
sízt ungt fólk, sem hendir sígarett-
um, tómum flöskum, sælgætisbréfum
og hverju sem er út um bílglugga,
hvort sem þetta fólk er á ferð í
Reykjavík eða annars staðar. Nú er
svo komið að þeir sem eru á ferð í bíl-
um á höfuðborgarsvæðinu sjá þetta
gerast á nánast hverjum degi. Fólk
sem ekur á milli Reykjavíkur og
byggðanna fyrir austan fjall tekur
eftir því að plastflöskur eru að safn-
ast upp meðfram þjóðveginum, sem
er örugg vísbending um að þeim sé
hent út um bílglugga, þegar þær eru
orðnar tómar.
Þeir sem búa í miðborg Reykjavík-
ur eiga engin orð um það, sem blasir
við á götum miðbæjarins eftir nætur-
líf helganna.
Út um allt höfuðborgarsvæðið er
rusl hér og þar, örugg vísbending um
að sá árangur, sem náðist fyrir all-
mörgum árum að venja fólk á betri
umgengni við umhverfi sitt er að
fjúka út í veður og vind.
Einstaka yfirvald er byrjað að taka
hart á þessu framferði og sekta þá,
sem staðnir eru að verki. Það er
ástæða til að aðrir fylgi í kjölfarið og
beiti m.a. þessum aðferðum til þess
að venja fólk af þeim ósóma að henda
rusli út úr bílum.
Reykjavíkurborg þarf að herða á
hreinsunarátaki sínu. Það var mjög
sýnilegt í byrjun og er það að nokkru
leyti enn en betur má ef duga skal.
Sveitarfélög á höfuðborgarsvæð-
inu eiga að taka höndum saman og
skera upp herör gegn ruslmenning-
unni.
Það þýðir lítið að tala og tala um
umhverfismál ef gerðir fylgja ekki
orðum. Umhverfismál snúast ekki
bara um stóriðju og stórvirkjanir.
Þau snúast líka um það hvernig við
stöndum að málum í okkar daglega
lífi. Eitt af því, sem þarf að fylgjast
vel með er strandlengjan meðfram
höfuðborgarsvæðinu. Hvaðan kemur
allt þetta rusl í fjörunni?
Hægt er að lýsa skoðun á ritstjórnargreinum Morgunblaðsins á slóðinni http://morgunbladid.blog.is/
É G mun leggja mestáherslu á nýja atvilífið,“ sagði Össur
héðinsson iðnaðarráðherra
að hafa tekið við lyklum úr
um Jóns Sigurðssonar fráf
ráðherra. Jón óskaði Össur
gengis í nýju verkefni.
„Við mun gera það sem v
um til að skapa jákvætt um
kringum hátækni, sprotafy
irtæki og hátækniiðnaðinn
ferðaþjónustuna sem kemu
ir þetta ráðuneyti. Það er s
Iðnaðarráðuneyti Jón Sig
Áhersla
atvinnu
Nýir ráðherra
við völdum í r
V el fór á með Magnúánssyni, fráfarandmálaráðherra, og n
félagsmálaráðherra, Jóhö
urðardóttur, þegar Magnú
henti henni lykla að ráðun
Eftir að hafa afhent Jóhön
hefðbundna lykil dró Mag
voldugan, gamlan lykil og
„Ég afhendi þér einnig lyk
velferð allra skjólstæðinga
málaráðuneytisins og trey
fyrir honum. Gangi þér ve
okkar allra.“
Jóhanna tók við lyklunu
blómum frá Magnúsi og sa
vona að samstarf þeirra yr
Félagsmálaráðuneytið M
Kveður
geta ko
Þ að vafðist ekki fyrir nýjumheilbrigðisráðherra, Guð-laugi Þór Þórðarsyni, að
sleppa lyftunni og hlaupa upp
tröppurnar upp á fjórðu hæð í
húsnæði heilbrigðisráðuneytisins í
gær, þegar hann tók við lyklavöld-
um af fyrirrennara sínum, Siv
Friðleifsdóttur. Löngu er vitað að
stiginn styrkir og eykur heil-
brigði, ráðherra sem annarra.
Ráðuneytið er til húsa í Vegmúla 3
og 50 manna starfslið vinnur þar.
Fráfarandi ráðherra, Siv Frið-
leifsdóttir afhenti Guðlaugi Þór
lykla með nafni hans áletruðu á
lyklakippuna og óskaði honum
velfarnaðar í starfi og sagði hann
eiga í vændum samstarf við gott
starfsfólk ráðuneytisins.
Guðlaugur Þór sagði Morg-
unblaðinu að fyrstu verkefni sín
sem ráðherra myndu felast í vinnu
við skipulagsbreytingar í ráðu-
neytinu í því skyni að skilgreina
betur hlutverk þess. „Í annan stað
vonast ég til þess að eiga sem best
samstarf við þá aðila sem að þess-
um málum koma og ætla að beita
mér fyrir því. Einnig finnst mér
mjög áhugaverð og spennandi sú
áhersla í stjórnarsáttmálanum
sem fjallar um forvarnir, sem eru
sérstakt áhugamál mitt.“
Morgunblaðið/Eyþór
Heilbrigðisráðuneytið Siv Friðleifsdóttir og Guðlaugur Þ. Þórðarson.
Nýr heilbrigðisráð-
herra valdi stigann
E inar K. Guðfinnsson tókvið skeifu sem hangir ályklakippu landbún-
aðarráðuneytisins úr hendi Guðna
Ágústssonar sem lætur nú af emb-
ætti landbúnaðarráðherra eftir
átta ár. Sagðist Guðni treysta Ein-
ari allra manna best af þeim sem
sitja í nýrri ríkisstjórn til að fara
með það fjöregg þjóðarinnar sem
landbúnaðurinn er.
Einar sagði það mjög ánægju-
legt að taka við þessu merkilega
ráðuneyti. Ásetningur sinn væri
að standa vörð um öflugan íslensk-
an landbúnað sem yrði að takast á
við breytta tíma. „Ég er nú gamall
sveitadrengur eins og Guðni og þó
við eigum eftir að takast á, þá á ég
eftir að fá hjá þér góð ráð,“ sagði
Einar og bað Guðna um að lemja
ekki mjög fast á nýrri ríkisstjórn.
„Ég beiti svipunni hóflega fast,“
svaraði Guðni og sagði að sjávar-
útvegurinn og landbúnaðurinn
gæti að mörgu leyti farið vel sam-
an en jafnræði yrði að vera með
þessum gömlu atvinnuvegum.
Morgunblaðið/Brynjar Gauti
Landbúnaðarráðuneytið Einar K. Guðfinnsson og Guðni Ágústsson.
Mun þiggja góð
ráð forverans