Sjómannablaðið Víkingur

Árgangur

Sjómannablaðið Víkingur - 01.10.1962, Blaðsíða 28

Sjómannablaðið Víkingur - 01.10.1962, Blaðsíða 28
til farþegaflutninga, vöruflutninga eða fiskveiSa." IV. kafli um skoSun skipa, sein Henry vísar í, nær því aSeins til þeirra báta, sem eru 6 metrar eða lengri. Úr V. kafla 34. greinar gömlu lag- anna, tekur Henry upp eftirfarandi, (sem í núgildandi lögum er í 31. gr.) „Um smíði, búnaS breytingar og innflutning á skipum. 31. gr. Skip skal að jafnaSi fullnægja skil- yrSum þeim, sem hér segir: A, Skrokkur, reiSi og vélar. 1. Skrokkur og yfirbygging, reiði og reiSabúnaSur og vélar skal vera nægilega sterkt og í góðu ástandi. 2. í stálskipi skulu vera fullnægj- andi vatnsþétt skilrúm. 3. Stýri og stýrisbúnaSur, akkeri, keSjur, kaðlar og dælubúnaður skal vera fullnægjandi og í góSu ástandi. 4. í skipi skulu vera varahlutir, verkfæri og önnur nauðsynleg áhöld. 5. Skip skal láta vel að stjórn og vera nægilega stöSugt svo að því verSi örugglega siglt. Athugun á stöðugleika annarra skipa en þeirra, sem um ræðir í 36. gr. framkvæmir skipaskoSunarstjóri á þann hátt, er hann telur fullnægjandi, eftir atvik- um meS tæknilegri rannsókn." Hér er Henry A. Hálfdánarson hreykinn, því hér er nefndur stöðug- leiki skipa, — en hann sleppir að geta um lokalið sömu greinar, sem hljóSar svo: „Sé eigi annars getið í lögum þess- um eða reglugerðum settum sam- kvæmt þéim, skal kröfum þeim, sem um ræSir í 1.-5. liS, aS jafnaSi talið fullnægt, ef skip fullnægir þeim kröf- um, er flokkunarfélag, viSurkennt af ráðherra, gerir til þess á hverjum tíma, aS slíkt skip nái 1. flokki, þegar gætt er tegundar þess og þeirra ferða. sem því eru ætlaðar." Ef skip þannig uppfyllir flokkun- arfélagsreglur um þessi atrið,i, þá, telst þeim fullnægt. Nú er það hins- vegar svo, aS ekkert þeirra flokkun- arfélaga, sem viðurkennd eru af ráS- herra, hafa sett neinar kröfur né á- kvæSi um stöðugleika skipa. Engar reglur hafa heldur verið settar um slík ákvæði. Skipaöryggismálanefndin, sem í 228 var fulltrúi m.a. frá F.F.S.Í. setti engar reglur um þessi atriði heldur. Við samning íslenzku reglnanna var stuðst mikiS viS tilsvarandi reglur hinna Norðurlandanna, og ekkert þeirra landa hefir í sínum reglum á- kvæði um stöSugleika fiskiskipa. Um farþegaskip og að nokkru um flutningaskip gegnir öðru máli. Þar eru íslenzk ákvæði einnig mjög áþekk , ákvæSum nágrannalandanna.. ÞaS er alger misskilningur hjá Henry A. Hálfdánarsyni að lög um eftirlit með skipum segi fyrir um hvemig finna beri stöðugleika far- þegaskipa án útreikninga. Stöðug- leiki farþegaskipa er ávallt reiknað- iir út, en liður í þessum útreikning- um er hallaprófun, til að ákveSa byrjunar-metaeenterhæS skipsins viS fárra gráðu halla, því metaneenter- hæðin er breytileg við meiri halla. Að lögin segja fyrir um að farþegaskip skuli „vera nægilega stb'Sugt moS alla farþega í annarri hliðinni á efsta þil- fari", er ekki prófun á stöðug- leika, er kæmi í staS útreikninga, heldur mælikvarSi á þaS, hvers kraf- izt er sem niðurstaða útreikninganna, enda verSur að reikna út stöðugleika farþegaskipa áður en þau eru smíðuS. Henry segir að „Stöðugleika má sennilega finna út með einhverjum reikníngsformúlum, sem aðeins út- valdir skilja--------—" Ég held þaS hefði verið mjög gagnlegt fyrir Henry, ef hann hefði gefið sér ör- lítinn tíma til aS kynna sér stöðug- leika útreikningana, og þá einkum eðli stöðugleika skipa áSur en hann skrifaði grein sína. Þetta er ekki flóknara mál en svo, að þeir sem á annað borð vilja eyða í þaS smástund geti skilið það, ef þeir aSeins hafa viljann til þess. Það er þó ekki alveg nóg að vigta jafnvægi skips eins og vörur á búSarvog, því fleiri atriSi hafa hér áhrif. Hinsvegar er byrjun- ar-metacenterhæð skips fundin með hallaprófun, sem fram fer meS því að færa þyngd úr einu borSi í annaS og mæla hve mikið lóð í snúru færist til. Þetta er hinsvegar aðeins einn lið- ur í stöðugleikaútreikningunum, og þessi hallatilraun er bæSi sannpróf- un á útreikningana, og grundvöllur endanlegra stöðugleikaboga. En eins og ég sagði að framan, þá vil ég ekki ræða nú nánar stöðug- leikaútreikningana, en er fús til að reyna að semja um þetta mál sér- staka grein fyrir blaðið ef ritstjórinn óskar þess. AuSvitaS er hægt að gera kröfur til þess í nýjum breyttum reglum að framvegis verði gerðir stöðug- leikaútreikningar á öllum nýjum ís- lenzkum fiskiskipum, jafnvel líka gömul skip teiknuS upp og reiknuð út. Engin négrannaþjóS okkar hefir þó enn sett slík ákvæði, eða lagt út í þann kostnaS, sem það hefir í för með sér. Hinsvegar er nauðsynlegt að gera sér strax Ijóst hverjar afleið- ingar þetta hefði, og hvers þetta krefSist. Tæknileg vinna við aS teikna upp eldri skip og reikna síðan út er geysi- mikil, og myndi krefjast margra skipaverkfræðinga um alllangan tíma. Segjum að þetta atriSi væri leysanlegt, þá eru það einkum eftir- talin þrjú atriSi, sem menn verSa að yfirvega gaumgæfilega, þau eru svo nátengd hvort öðru, að annaShvort verða þau að koma öll til fram- kvæmda eða ekkert þeirra. Þessi atriSi eru um þaS hvort: 1. AS setja beri reglur um að kraf- izt verði stöðugleikaútreikninga á öll- um íslenzkum fiskiskipum og gögn þar um verði gcymd um borð í skip- unum til notkunar fyrir skipstjórnar- menn. 2. AS settar verði reglur er kveði á um HeSsluborS fiskiskipa, einnig er þau stunda fiskveiðar og síldveið- ar, en ekki eins og nú er aðeins er þau flytja fisk milli landa. Ennfremur að auk hleSsluborSs, sem hindri of- hleSslu, verSi settar reglur til aS varna vanhleðslu fiskiskipa, og að strangt eftirlit verSi haft í öllum höfnum og kært ef fiskiskip koma of- hlaSin eða illa hlaðin til hafnar, eSa láti úr höfn. 3. Að kennsla fiskiskipstjóra verði aukin svo, að kennt verSi þaS mikið um stöðugleika-útreikninga skipa, aS þeim geti komið að gagni útreikning- ar þeir, sem um getur hér að framan, til aS meta sjóhæfni skips viS mis- munandi hleðslu. Til frekari skýringar nokkurra framangreinlra atriSa skal eftirfar- andi tekið fram: VÍKINGUR

x

Sjómannablaðið Víkingur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Sjómannablaðið Víkingur
https://timarit.is/publication/335

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.