Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.04.1959, Blaðsíða 37

Náttúrufræðingurinn - 01.04.1959, Blaðsíða 37
____________________NÁTTÚRUFRÆBINGURINN_________________37 hæð. 5—8 ára plöntur eru aðeins nokkurra þumlunga háar. En þeir geta orðið um 200 ára gamlir. Ríkið Arizona hefur Sahuaro- kaktus í merki sínu, en þar eru þeir algengir í grýttum hlíðum. Haukar gera hreiður sín í greinaöxlum þeirra og spætur og uglur verpa í holum og ri£um stofnanna. Fuglarnir búa þarna í öruggu virki, varðir þyrnum. Sahuaró-kaktusinn ber stór vaxhvít blóm á stöngultoppunum. Opnast hvert blóm aðeins eina nótt. — Orgel- kaktusinn (Pitaya) í Mexíkó og Suður-Arizona er einnig risavax- inn. Stórar kaktussúlurnar standa þétt líkt og pípur í orgeli. Indíán- ar og Mexíkanar gera aldinmauk, sætamauk og jafnvel kaktusvín úr olífugrænum aldinum hans. „Öldungurinn" kallast einkennilegur greinalaus súlukaktus, sem vex í klettahlíðum í Mexíkó. Hann ber langa þyrna í löngu ull- hári, sem getur orðið 30 cm á lengd. Inni í stofum er allvíða rækt- aður annar, lágvaxinn „öldungur" (Cephalocereus senilis), sem verður með aldrinum þakinn síðu, gráhvítu hári. Hvassir þyrnar leynast í hárinu. Margir súlukaktusar blómgast á nóttum. „Nætur- drottningin" í Mexíkó (La Reina de Noche) ber fjölda saman- flæktra, skriðulla eða klifrandi stöngla. Vaxa bugðóttir stönglarnir oft í bendum innan um runna og limgerði. Venjulega er þessi „drottning" heldur óhrjáleg, en hún heldur blómahátíð eina nótt á ári. Þá opnast blómknapparnir hver á fætur öðrum og stór, hvít eða Ijósrauð blóm koma skyndilega í ljós. Þessi blóm eru um 20 cm í þvermál og 30 cm löng, með krans fölgulra eða hvítra fræfla. Þau ilma langar leiðir og fólk gengur á ilminn til að líta hina dýrð- legu blómasýningu næturdrottningarinnar. Ýmsar svipaðar tegund- ir eru til. Líkjast sumar helzt dauðum greinum mestan hluta árs- ins, en verða skyndilega hvítar af blómum eina nótt (oft um 15. júní í S.V-Bandaríkjunum). Við Punahou-skóla í Honolulu er múrveggur einn frægur, um hálf ensk míla á lengd, þakinn rækt- aðri næturdrottningartegund. Hefur sú verið ræktuð öldum sam- an í Kína, en forfeður hennar munu ættaðir frá hitabeltislöndum Ameríku. Talið er að á þessum eina vegg springi út fimm þúsund blóm á einni nóttu! Hér á landi er a. m. k. ein næturdrottningar- tegund (Cereus grandiflorus) ræktuð í stofum. Blómin eru oft gulleit og hvít, um 20 cm í þvermál. Er oft beðið árum saman eftir „nótt drottningarinnar". Þyrnar eru vörn flestra kaktusa gegn ásókn dýranna. En sumar
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.