Heima er bezt - 01.04.2000, Blaðsíða 14

Valgeir Sigurðsson:
„Látum svella
vorn söng..."
En Egill Bjarnason
kunni margt fleira en
að vita skil á bókum og
höfundum. Hann var
tónlistarmaður góður og eftir-
sóttur þýðandi ýmissa söng-
texta, og sér þess víða stað í
tónmenntaheimi þjóðar vorr-
ar.
Svo var það árið 1974 að út
kom ný plata með Glunta-
söngvum, sem Egill hafði þýtt,
en hann var frægasti Glunta-
þýðandi íslendinga um sína
daga. Af þessu tilefni skrifaði
undirritaður eftirfarandi viðtal
við Egil, og birtist það nú hér,
vegna þess, að ffóðleikurinn
sem það flytur á enn fullt er-
indi til fólks.
Sá íslendingur mun naum-
ast til, sem kominn er til vits
og ára, að hann þekki ekki
eitthvað til Gluntanna, kann-
ist við lögin þegar hann heyrir
þau flutt, og viti jafnvel ein-
hver skil á höfundi þeirra,
sænska skáldinu og menning-
arfrömuðinum Gunnari
Wennerberg.
En fýrsta spuming mín er
afar ófróðleg, Egill:
- Hvað þýðir orðið Glunti?
- Já, það er nú það. Svíar em víst
ekki sjálfir neitt sérlega hrifnir af
nafninu á þessum fræga söng-
vaflokki sínum. Glunti þýðir í raun-
inni drengur eða strákur. Orðið er
tekið úr gamalli sænskri bóndavísu,
Þeir sem gjarna lögðu leið sína á
fornbókasölurnar í Reykjavík hér á
árum áður, - fyrir svo sem þrjátíu árum
eða svo - þekktu allir Egil Bjarnason.
Hann rak lengi slíka verzlun neðarlega
við Hverfisgötuna, „suður ogyfir af“
Þjóðleikhúsinu, á sama götuhorni og
Vinnufatabúðin. Þetta vissu allir bóka-
grúskarar, og þangað var gaman að
koma. Verzlunarstjórinn eigi aðeins vel
að sér um bœkur, eins og honum bar að
vera, heldur einnig gamansamur, bón-
góður og greiðvikinn. Yrði manni það
hins vegar á að spyrja eins og auli,
hvort hann ætti ekki einhverja kolfá-
gæta bók eða heildarverk látins höf-
undar, var hann vís til að beina flötum
lófa sínum í áttina að enni manns og
spyrja kankvís: „Ertu nokkuð lasinn
hérna, góurinn?“ (Sem hefði auðvitað
þýtt í munni annars og ókurteisari
manns: Ertu alveg orðinn vitlaus,
„ eyminginn “!)
og er notað sem nokkurs konar upp-
nefni á förunaut Magistersins, sem er
önnur aðalpersónan í þessum söngv-
um.
- En hver var hann, þessi Gunnar
Wennerberg, sem orti Gluntana?
- Hann var ungur maður, þegar
hann orti þetta verk, en síðar
átti hann effir að verða doktor
í heimspeki og fagurfræði,
kennari og stjómmálamaður.
Hann var tvisvar kirkjumála-
ráðherra Svíþjóðar, og þannig
mætti lengur telja, en ég ætla
að láta hér staðar numið, en
vil aðeins benda mönnum á
það sem Jón Þórarinsson skrif-
ar um Wennerberg framan á
umslag þessarar hljómplötu
sem nú er nýkomin út.
- Hvenœr eru Gluntamir ortir?
- Þeir munu vera ortir um
1840 eða alveg á næstu ámn-
um þar á effir. Wennerberg
tók stúdentspróf árið 1837 og
stundaði nám við Uppsalahá-
skóla talsvert fram á fimmta
áratug aldarinnar. Einhvem
tíma á þessum ámm, - trúlega
eftír 1840 - hefur hann samið
þetta, sér og öðmm til
skemmtunar. Og það skal
haft í huga, að bæði lög og
ljóð Gluntanna em eftir hann.
Þessir söngvar náðu strax
geysilegum vinsældum, og
það svo mjög, að gerð vom af
þeim afrit, sem sagt er að hafi
farið víða, áður en Gluntamir
vom prentaðir.
- Hvert er í megindráttum efni þessa
verks?
- Það er hlutí úr lífssögu tveggja
manna, sem stunda báðir nám við
Uppsalaháskóla. Magisterinn er
reyndari maður, sem tekur strákinn
(Gluntann) í hálfgildings fóstur. Síð-
134 Heima er bezt