Tímarit lögfræðinga - 20.12.1990, Síða 20
4. Flokkun réttarreglna
í meginlandsréttinum er tilhneiging til að byggj a nokkuð á skiptingu réttarins í
opinberan rétt og einkarétt. Þessari skiptingu er hafnað bæði í Common law og
sósíalískum rétti. í Common law er hins vegar byggt á annars konar skiptingu
réttarins í það sem kallað er common law í þrengri merkingu, þ.e. fordæmisrétt-
ur, og equity, þ.e. reglur sem taldar eru byggja á sanngirni eða réttlæti.
5. Lagamálið - hugtakaforði
Sameiginleg söguleg arfleifð fransks og þýsks réttar gerir það að verkum að
hið lögfræðilega tungumál, lagamálið ef svo má að orði komast, er náskylt. Hins
vegar er lagamálið í Common law ríkjum á marga lund mjög ólíkt, sem veldur
því að menn eiga oft erfitt með að tala saman. Sem dæmi má nefna ýmis hugtök
úr ensku lagamáli sem eiga sér ekki beinar hliðstæður í meginlandsréttinum,
eins og „consideration“ og „equity“, sem áður hafa verið nefnd.
9. LOKAORÐ
Hér að framan hafa verið reifuð nokkur atriði sem snerta gildi samanburðar-
lögfræðinnar, aðferðir hennar og skiptingu heimsins í réttarkerfi. Fram hefur
komið að skiptar skoðanir eru meðal manna um gildi greinarinnar sem
sjálfstæðrar fræðigreinar og aðferðir hennar eru um sumt ómarkvissar. Þá hefur
komið fram að hvorki er fullt samkomulag um það með hvaða hætti beri að
skipta heiminum í réttarkerfi, né um þau atriði sem reisa ætti slíka skiptingu á.
Engu að síður verður að telja gildi samanburðarlögfræðinnar umtalsvert. Þær
aðferðir sem þróast hafa innan hennar nýtast í öðrum greinum lögfræðinnar þar
sem leitað er fyrirmynda í rétti annarra þjóða og auðvelt er að benda á augljós
not af greininni. Mestu varðar þó þýðing greinarinnar sem kennslugreinar í
háskóla þar sem menntunargildi hennar verður ekki dregið í efa.
218