19. júní - 19.06.1988, Blaðsíða 44

vandamál skólastarfsins, sem eru
flótti úr kennarastétt, tvísetning skóla
vegna barnafjölda, skortur á kennslu-
gögnum og rekstrarfé.
Þaö vorar
Undanfarna mánuöi má sjá
skýr merki þess að stjórn-
málamenn og kennarar
skynji þörfina á samræmd-
um vinnudegi barna og foreldra og á
því að metta betur námsgleði barna,
getu og framtakssemi.
Kvennalistinn hefur nýlega lagt
fram frumvarp til laga um breytingu á
Skólastarf í Kópavogi
Eg hef frá síðustu bæjarstjórn-
arkosningum setið í skóla-
nefnd Kópavogs sem hefur
umsjón með starfi sex grunn-
skóla í bænum. I málefnasamningi
meirihluta bæjarstjórnar segir svo um
skólamál: „I grunnskólum bæjarins
verði lögð áhersla á námsver, skóla-
nesti og samfelldan skóladag, svo að
nemendur geti lokið starfsdegi sínum
í skólanum. Starfsliði skólanna verði
tryggð góð vinnuaðstaða.“
Um yngstu skólabörnin segir:
„Afram verði yngstu börnunum
tryggð viðvera í grunnskólum hálfan
Athvarf í Kópavogsskóla: Ekki bið heldur leikur og starf.
grunnskólalögunum, þar sem gert er
ráð fyrir fræðsluskyldu frá sex ára
aldri og verulega lengdum námstíma
6-10 ára barna. Samkvæmt frumvarp-
inu fengju sex og sjö ára börn þrjátíu
kennslustundir á viku eða sex stundir
daglega, átta og níu ára börn fengju
32 stundir á viku og tíu ára börn 35
vikustundir. Þá er gert ráð fyrir, að
nemendur geti dvalist í umsjá kenn-
ara eða annarra með uppeldismennt-
un í skólanum utan kennslustunda
þ.e. frá kl. 8-9 að morgni, í hádegi og
kl. 15-17 síðdegis. Frumvarpið er
þarft og vel unnið.
Kennarasamband íslands gaf í
fyrra út ritið Skólastefna, sem ber
þess merki að kennarar vilja gegna
lykilhlutverki í þróun skólastarfs og
hafa frumkvæði í þeim efnum. Kenn-
arasambandið leggur áherslu á að
stóraukið uppeldishlutverk skólanna
er ein mesta breytingin sem orðið hef-
ur á starfsgrundvelli þeirra hin síðari
ár, en að skapa þurfi aðstæður og ætla
tíma til að sinna þeim. Kennarar
ítreka líka nauðsyn þess að skóladag-
ur nemenda sé samfelldur og lengri
en nú er hjá yngstu nemendum.
44
daginn þar sem því verður við komið
og reynt að tengja skólatíma sem best
vinnutíma foreldra“.
Skólanefndarmenn hafa allir verið
samtaka um að vinna að þessum mál-
um með bæjaryfirvöldum og skóla-
stjórum. Á tveim árum hefur þetta
áunnist:
1. Skóladagur er nú samfelldur í
öllum yngri árgöngunum og að mestu
í þeim eldri.
2. Skólanefnd ákvað að hafa frum-
kvæði að bættum fæðuvenjum barna í
skólunum. Þar eru seldir hreinir
ávaxtasafar og mjólkurdrykkir og
dreift á nestistímum. Yngri börnin
hafa með sér smurt brauð.
3. Matarþjónusta er í skólum bæj-
arins í hádeginu. Matmæður fram-
reiða súpu, heita drykki og smurt
brauð og selja ávexti. Maturinn er
einkum ætlaður þeim börnum er
dvelja fram yfir hádegið í skólanum.
Aðstaða í skólunum er misjafnlega
góð fyrir þessa starfsemi og þarf að
bæta.
4. Foreldrum er boðin gæsla fyrir
sex, sjö og átta ára börn þannig að
skólavistin nái fjórum og hálfum tíma
hvort sem börnin eru fyrir eða eftir
hádegi í skólanum. Oftast eru börnin
í sinni stofu í umsjá kennara og lögð
er áhersla á, að til þessara starfa velj-
ist kennarar. Laun starfsmanna eru
greidd af bæjarfélaginu, en foreldrar
greiða síðan fyrir þessa þjónustu.
Þessum tíma er ekki ætlað að vera bið
eftir kennslu, heldur fer þarna fram
skapandi starf og fræðsla.
Það sem áunnist hefur, er aðeins
skref í áttina að yfirlýstum markmið-
um, en stefnan hefur verið tekin og
þróunin hafin.
Framtíðarskólinn
vernig getur starf framtíðar-
skólans orðið á Islandi nú-
tímans?
Ég tel að við eigum að
stefna að sex klukkustunda samfelldri
skólavist frá sex ára aldri. Skólaveran
á að byggjast á mun meiri fræðslu en
nú tíðkast en engan veginn á henni
eingöngu. Ætla þarf tíma til útiveru
og til að matast og gera þarf ráð fyrir,
að sum börn sæki t.d. tónlistarskóla.
Það sem nú flokkast undir heima-
nám verður unnið í skólanum og jafn-
ar það að sjálfsögðu aðstöðu barna og
bætir kennsluhætti. Þá skapast einnig
möguleiki fyrir kennara að vinna all-
an starfsdag sinn í skólanum og losna
að mestu við heimavinnu.
Skilyrðin fyrir auknu skólastarfi
eru að sjálfsögðu mörg og ströng.
Þröngt er í mörgum skólum í þéttbýl-
inu og þeir tvísetnir. Þó hyllir undir
að sumir skólar verði einsetnir vegna
fækkunar barna, og þá er strax lag til
aukinnar skólavistar. Annars staðar
þarf að stækka skólahúsnæði.
I framtíðinni er gert ráð fyrir auknu
hlutverki bæjarfélaga í rekstri skóla.
Skólamál geta því þróast á misjafnan
hátt þeirra á milli. Það er til umhugs-
unar hvort skólastarf muni ekki í vax-
andi mæli hafa áhrif á búsetu fólks.
Ég fullyrði að þau sem nú starfa að
bæjar- og skólamálum og ákveða að
bjóða aukna skólavist fyrir öll yngstu
börnin muni verða talin til brautryðj-
enda í skólamálum og skólar þeirra til
fyrirmyndarskóla.
Ég tel vafalaust að þau bæjarfélög,
sem hefja rekstur framtíðarskólans
muni verða talin öðrum eftirsóknar-
verðari til búsetu.
Munum að vandamál dagsins geta
reynst hvalreki morgundagsins ef
lausn þeirra leiðir til þróunar og fram-
fara.