Helgafell - 01.05.1942, Blaðsíða 17

Helgafell - 01.05.1942, Blaðsíða 17
FRELSISSTRÍÐ NORÐMANNA 105 aði norska stjórnin landher sinn, flota og fluglið undir eina yfirstjórn. Var Wilhelm Hansteen þá skipaður yfir- hershöfÖingi. Hann er vel menntaður hemaðarfræðingur, sem haft hefur bein kynni af nútímahernaði. Hann starfaði við norsku sendisveitina í Helsinki vet- urinn 1939—1940, er fyrra stríð Finna og Rússa var háð. NORDAHL Á þessum stað þykir mér GRIEG h]ýða ag minnast skáldsins Nordahls Griegs, sem er þegar fyrir löngu orðinn einn af víðkunnustu rit- höfundum Noregs. Þó að kvæði hans hafi orðið öllum Norðmönnum hjart- fólgin, þá finna vafalaust sjómenn Nor- egs, hermenn og flugmenn öðrum fremur, að þeir eiga sinn bezta og tryggasta vin þar, sem Nordahl Grieg er. Aður hafði hann lýst störfum sjó- manna, kjörum þeirra og hugðarefnum í verkum sínum. Þegar stríðið skall á haustið 1939, gerðist hann óbreyttur liðsmaður í her þeim, sem átti að verja Norður-Noreg. Nú ferðast hann með norskum skipum og heimsækir her- menn og flugmenn í bækistöðvum þeirra, yrkir kvæði um þá og segir í útvarpi frá störfum þeirra. Kona hans, hin vinsæla söngkona Gerd Grieg, er og mjög dáð af sjómönnunum, enda fer hún víða um og skemmtir þeim með söng sínum. Nokkur kvæði Nordahls Griegs hafa verið þýdd á íslenzku. I IV. bindi Þýddra ljó8a Magnúsar Ásgeirssonar hafa birzt kvæðin Vatn, Skplinn á neíSínni og Sikill. I fyrsta árgangi Nor- rœnna jóla 1941 birtist, í þýSingu eftir sama, kvæSiS 17. maí 1940, sem þá var flutt í útvarpi frá Lundúnum, en þangað hafði skáldið sent það með símskeyti frá Hálogalandi, daginn áð- ur. Heimavarnir Þegar konungur og stjórn Noregs héldu af landi burt, tók Otto Ruge hers- höfSingi, er stjórnaS hafSi vörn lands- ins af hinum mesta dugnaSi og hug- prýSi, aS sér aS semja viS ÞjóSverja um uppgjöf norska hersins. I síSasta ávarpi sínu til hermannanna skoraði hann á þá að varðveita þann anda, sem er nauðsynlegur hverri þjóð, er vill endurheimta frelsi sitt. Það gæti orðið langt þangað til sú stund kæmi, að frelsið heimtist aftur, en það gæti einnig orðið fyrr en vænta mætti. Á þeirri stundu yrði þjóðin að vera vel viðbúin, sagði Ruge. — Hann hefur hlotið þá gleði, sem vafalaust hefur gert honum hina þýzku fangavist létt- bærari, að framkoma norsku þjóSar- innar reyndist í fyllsta samræmi viS óskir hans og vonir. SumariS 1940 var einna þungbærasti tíminn fyrir Noreg aS því leyti, aS þá voru margir vonlitlir eSa vonlausir meS öllu um sigur. Því olli fall Frakklands. I þeirri viSleitni aS skapa bærilega sam- búS viS hiS þýzka setuliS létu ýmsir góSir NorSmenn leiSa sig svo langt til samkomulags, að þeir hafa vafalaust séð stórlega eftir því síðar. En þeir voru fleiri, sem létu hvorki blíðmæli né hót- anir Þjóðverja neitt á sig fá, þrátt fyrir hinar ömurlegu styrjaldarhorfur. At- burðum þessa sumars er að nokkru leyti lýst í bók C. J. Hambros : Árásin á Noreg. Þegar leið á haustið, bar margt til þess, að allir góðir Norðmenn tóku höndum saman um ákveðna andstöSu gegn ÞjóSverjum. Menn fundu þaS fljótlega, aS Terboven, hinn þýzki landsstjóri, notfærSi sér hverja tilslök- un þeirra til þess aS færa sig upp á skaftiS. Þá fór og traustiS á Bretum hraðvaxandi, er þeir létu engan bilbug
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Helgafell

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Helgafell
https://timarit.is/publication/1076

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.