Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.03.1994, Page 29

Tímarit Máls og menningar - 01.03.1994, Page 29
Cixous talar um að gerist hjá góðum leikara. Honum tekst að víkja sinni eigin persónu til hliðar til að rýma til fyrir Hinum, þeirri persónu sem hann túlkar og er ekki hann sjálfur þó að persónan fái líf sitt, kropp og sál frá leikaranum. — Já, það er þetta sem gerist. Og það tóm sem fylgir þegar rithöfundur hefur skilað handriti er tómið sem skapast þegar leikararnir ganga af sviðinu og fara. Næsta verkefni er að finna sjálfan sig aftur, leyfa eigin persónu að taka sviðið svo að nýjar persónur geti rutt sér til rúms þegar þær vilja. — Finnst þér að þú sért eins og hús þar sem persónurnar búa, á meðan þú skrifar? — Nei. Mér finnst persónurnar vera við hliðina á mér. Maður þarf að kynnast þeim og byrja að finna til með þeim. Það getur tekið langan tíma. Og þegar skáldsagnahöfundar tala um að persónurnar taki upp á einhverju sem var alls ekki á dagskrá, þá er það þessi tilfinning um að þær fari fljótlega að lifa sínu eigin lífi. — Þetta skil ég ekki. Hvaða „eigin lífi“ getur bókmenntapersóna lifað öðru en því sem höfundur gefur henni? Umberto Eco segir í P.S við Nafn rósarinnar að þegar höfundar segi svona lagað séu þeir að vísa frá sér ábyrgðinni af þeim ókunnuglegu skilaboðum sem komi frá þeirra eigin dulvitund. — Jæja. Ég get ekki verið sammála því. Höfundurinn er ekki að vísa frá sér neinni ábyrgð, þvert á móti, hann tekur fulla ábyrgð á sínu fólki og sínum texta. Ég er hins vegar hrædd um að ef persónurnar fá ekki þetta leyfi til að lifa sínu lífi verði þær einsleitar enda allar spegilmyndir sama höfundar. Annars vinna höfundar mjög ólíkt og ég tala náttúrlega bara fyrir mig. Ég skipulegg bækur aldrei fyrir fram. Ég byrja að vinna út frá ákveðinni hug- mynd og ég skrifa hægt, þarf langan tíma. Svo fæðist hugmynd af hugmynd, textinn þróast og breytist og ég breytist. Maður sér það ákaflega vel þegar sama verkefnið er lengi í vinnslu hvernig maður er stöðugt að breytast, hve mikið maður getur breyst á nokkrum mánuðum. — Þarftu þá ekki að ritstýra og endurvinna textann mikið á eftir? — Jú, að sjálfsögðu samræmi ég eitthvað, strika út og skrifa inn í. En hljómfall textans, skifti á milli tímasviða og persóna helst yfirleitt óbreytt frá fyrstu gerð. — Þegar þú ert búin með bók og lest hana yfir, er þá eitthvað þar sem kemur þér á óvart? — Nei. En það gerist oft á meðan ég er að skrifa að eitthvað kemur upp og ég skrifa það niður án þess að skilja það eða vita hvers vegna ég skrifa þetta. Ég treysti því þá að það muni verða mér ljóst síðar. Það bregst sjaldnast. Þetta gerist líka þegar skrifað er um bókmenntir. Það er lagt af stað með eitthvert leiðarhnoða, einhverja tilgátu, en það sem leitað var að finnst ekki, TMM 1994:1 19
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124

x

Tímarit Máls og menningar

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.